Video player inladen...

Poging tot staatsgreep in Venezuela: Guaidó roept het leger en aanhangers op om op straat te komen

In Venezuela is de machtsstrijd tussen de linkse president Nicolás Maduro en zijn conservatieve rivaal en oppositieleider Juan Guaidó naar een climax gegroeid. Guaidó heeft het leger opgeroepen om hem te steunen en dat lijkt op een oproep tot staatsgreep. Zowel Maduro als Guaidó willen dat hun aanhangers op straat komen en dat de militairen hun kant kiezen. Het regime van Maduro zegt dat ze "een kleine groep van verraders zal neerslaan". 

Juan Guaidó, oppositieleider en zelfverklaard interim-president van Venezuela, verscheen vanmorgen in een videoboodschap op de sociaalnetwerksite Twitter.

Geflankeerd door gewapende militairen en door oppositiefiguur Leopoldo López (die al sinds 2014 huisarrest heeft) riep Guaidó burgers en het leger op om op straat te komen, "als laatste fase om het land te bevrijden. Dat moment is nu gekomen. Het leger heeft de juiste beslissing genomen en zij rekenen nu op de steun van het Venezolaanse volk", voegde Guaidó er nog aan toe. López is eerder op de dag bevrijd door militairen van Guaidó. Later op de dag zocht Lopez samen met zijn gezin dan weer toevlucht in de ambassade van Chili. 

De video werd opgenomen op de luchtmachtbasis van La Carlota in Caracas, waar kort daarop traangas werd afgevuurd en geschoten is tussen militairen van Guaidó en anderen van Maduro. Of er daarbij slachtoffers zijn gevallen, is niet duidelijk. Later op de dag is er wel meer sprake van incidenten tussen betogers en politie en tussen betogers onderling.

Vanavond heeft Guaidó op een pick-uptruck dan opnieuw een toespraak gehouden. Daarin riep hij zijn aanhangers op om massaal op straat te komen en deed hij opnieuw een oproep tot de militairen om de kant "tegen de dictator" te kiezen. De militairen die trouw zijn aan Guaidó dragen blauwe armbanden om zich te onderscheiden van de anderen.

Op tv-beelden is te zien dat er in de buurt van de luchtmachtbasis rellen zijn uitgebroken tussen beide kampen. Gepantserde wagens proberen er de aanhangers van Guaidó te verdrijven en er is een kat-en-muisspel bezig, al wordt er op dit ogenblik blijkbaar niet met scherp geschoten. Wel zijn enkele betogers overreden door de pantserwagens. Ziekenhuisbronnen spreken over minstens 36 gewonden, de meesten onder hen werd geraakt door rubberkogels. Er rijden ook militieleden van Maduro rond op motorfietsen. Het is echter niet duidelijk wat er elders in de hoofdstad of in andere steden van Venezuela aan de hand is. (Lees verder onder de video)

Schoten te horen in Caracas, bekijk hieronder de beelden:

Video player inladen...
Aanhangers van Guaidó en sympathiserende militairen met een blauwe armband op een brug in Caracas. Copyright 2019 The Associated Press. All rights reserved

Maduro roept zijn aanhang op om op straat te komen

De linkse president Nicolás Maduro heeft intussen in een tweet gezegd dat hij de trouw heeft gekregen van de hogere militaire leiders. Hij roept zijn aanhangers wel op om op straat te komen, wat erop zou kunnen wijzen dat hij zijn leger toch niet helemaal vertrouwt. Ook Diosdado Cabello, een belangrijk kopstuk van zijn regime, heeft eerder opgeroepen tot een betoging nabij het presidentiële paleis in Caracas. Het is nog niet duidelijk of daar al veel mensen zijn.

Eerder had minister van Defensie Vladimir Padrino zijn trouw beloofd aan Maduro, maar die maakt dan ook deel uit van zijn regime. Zijn collega van Informatie, Jorge Rodríguez, tweette dat het land te maken heeft met "een kleine poging tot staatsgreep door verraders".

Het is op dit ogenblik niet duidelijk hoeveel en welke militairen de kant van Guaidó of van Maduro kiezen. Opvallend is dat zowel Maduro als Guaidó zich beroepen op de grondwet om hun standpunten te ondersteunen. Volgens Maduro gaat het om een poging tot staatsgreep, volgens Guaidó een oproep van de "legitieme interim-president tot het leger".

Volgens de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo stond er vanmorgen een vliegtuig klaar voor Maduro om te vluchten naar Cuba. Maduro zou dat niet hebben gedaan op aanraden van de Russen. Het bericht is wel nog onbevestigd.

"Nog onduidelijk wat de militairen gaan doen"

Docente en Latijns-Amerikakenner An Vranckx (UGent) zei in "Terzake" vanavond op Canvas dat Venezuela nu mogelijk een kantelmoment doormaakt.

Het leger is er ontzettend groot met 250.000 militairen. De legertop stond altijd dicht bij Chavez en Maduro, maar dat wil niet zeggen dat die "in de tas van het regime" zitten. Toch dreigen die toplui bij een omwenteling wel financiële en andere privileges te verliezen. De lagere rangen en gewone soldaten hebben het even moeilijk als de rest van de bevolking en daar is er nogal wat gemor, aldus Vranckx.

Ze merkt op dat oppositiekopstuk Leopoldo Lopez die onder huisarrest zat, blijkbaar bevrijd is door militairen. Dat was eerder niet mogelijk. Terwijl iedereen naar zijn medestander Guaidó kijkt, heeft die Lopez volgens professor Vranckx wel een groot symbolisch kapitaal. Niet enkel heeft hij geweigerd om zoals vele anderen naar het buitenland te vluchten, maar is hij ook een afstammeling van Simon Bolivar, de legendarische vrijheidsstrijder die delen van Latijns-Amerika bevrijdde van de Spaanse kolonisatie. Het is net die Bolivar die voortdurend werd bewierookt door Chavez en zijn opvolger Maduro.

Hoe het nu verder moet, is nog niet duidelijk, maar Vranckx vreest dat het zou kunnen komen tot grootschalig geweld. Aan de staatsgreep tegen Chavez in 2002 ging ook een golf van geweld vooraf, herinnert ze zich.

Bekijk hieronder het verslag van "Het Journaal":

Video player inladen...

Bekijk hieronder docent Latijns-Amerikaanse politiek An Vranckx in "Terzake":

Video player inladen...