Brigitte Werner/Pixabay

Is Russische "spionwalvis" eigenlijk een "therapeutische walvis"?

Eind april merkten Noorse vissers een nogal opvallende beloegawalvis op. De witte walvis was uitgerust met een harnas, waarin "Equipment of St. Petersburg" stond gegraveerd. Daardoor werd het dier meteen als Russische spion verdacht. Die spionwalvis blijkt nu, na een nieuwe tip, een therapeutische walvis te kunnen zijn. "Hij werd vooral gebruikt om kinderen op te vrolijken", zegt Scandinavië-correspondent Marcel Burger.

De beloega - of tandwalvis - die sinds eind vorige maand voor de kust in het noorden van Noorwegen rondzwemt, zorgde meteen voor een golf van reacties. De walvis was uitgerust met een soort harnas, waarop "Equipment of St. Petersburg" (Of "Materiaal van St. Petersburg", n.v.d.r.) stond gegraveerd. Daarom begonnen heel wat mensen te vermoeden dat de walvis was opgeleid door het Russische leger. Het dier was bovendien getraind en duidelijk aan mensen gewend. Vorige week dook hij nog een iPhone op, die een vrouw in het water had laten vallen.

Therapeut in het water

Of het dier nu dienst deed als een soort innovatieve Russische spionagetechniek was een tijd lang niet duidelijk. Tot vandaag. Volgens voormalig journalist Morten Vikeby - die in het verleden al artikels schreef voor het Noorse visserijblad "Fiskeribladet" over zulke witte walvissen - zou de beloega wel degelijk opgeleid zijn in Rusland, niet voor spionagepraktijken maar vooral als therapeut.

"De beloega moest emoties losweken bij kinderen die door een moeilijke periode gingen of nog last hebben van traumatische ervaringen", verduidelijkt Scandinavië-correspondent Marcel Burger. Het harnas zou dienen om een bootje met kinderen voort te trekken.

De kans is groot dat de witte walvis ontsnapt is. De verantwoordelijke daarvoor zal dat niet aan de grote klok willen hangen
Marcel Burger, Scandinavië-correspondent

Semion - zo werd het dier officieel gedoopt - zwemt nu vrij rond in de wateren langs de Noorse kust. "En dat is ook de bedoeling", vult Burger aan. "De kans is groot dat de witte walvis ontsnapt was. De persoon die verantwoordelijk is voor de ontsnapping, zal dat niet aan de grote klok willen hangen". Eerst wilde men het beest "Hvaldimir" noemen: een verhaspeling van "Hvar", wat in het Noors verwijst naar "walvis", en dimir, als verwijzing naar Vladimir (Poetin)."

De naam van de tandwalvis is doelbewust gekozen. Zestien jaar geleden werd een beloega, genaamd Semion, aangevallen door zeeleeuwen. Hij werd uiteindelijk verzorgd en in 2008 gebruikt in een watersportcentrum in de Witte Zee, op de grens tussen de provincies Moermansk en Karelië. Het is niet duidelijk of het hier over dezelfde beloega gaat, al lijkt hij hard op Semion en vertoont hij hetzelfde gedrag. Morten Vikeby heeft die uitspraak uiteindelijk rechtgezet: Semion zou een litteken op zijn gezicht hebben, wat Hvaldimir niet heeft.