Ik ben het beu dat de meest kwetsbare werkzoekenden altijd kop van Jut zijn

Uit een nieuw onderzoek blijkt dat 1 op de 4 werkzoekenden na 1 jaar werkloosheid geen werk heeft gevonden. Onder hen is een groep van de meest kwetsbaren op de arbeidsmarkt. Luc Henau is het meer dan beu dat die groep als "profiteurs" weggezet wordt. Ook de kritiek dat VDAB te weinig inspanningen voor deze mensen zou leveren, klopt volgens hem niet.

opinie
Luc Henau
Luc Henau is directeur van het Gespecialiseerd Team Bemiddeling dat streeft naar inclusieve tewerkstelling voor mensen met een arbeidsbeperking of gezondheidsproblemen. Het bemiddelt werkzoekenden met een gespecialiseerde aanpak naar duurzaam werk. Het doet dat in een partnerschap met VDAB.

Donderdag werden mijn medewerkers en ik om de oren geslagen met persberichten over nieuw onderzoek van Ludo Struyven en Sam Desiere van het Onderzoeksinstituut voor Arbeid en Samenleving (HIVA) waarin gesteld wordt dat 1 op de 4 werkzoekenden – de meest kwetsbaren - tijdens hun eerste jaar werkloosheid niet wordt bereikt door VDAB.

Als ik zie welke inspanningen al mijn medewerkers én die van VDAB elke dag opnieuw leveren, dan kan ik niet anders dan reageren. Ik twijfel niet aan de cijfers en statistieken, maar de beeldvorming is écht niet waar.

De inspanningen die we leveren in het kader van het decreet werk-zorg (meer dan 1100 mensen per jaar), een project als Individual Placement and Support (IPS) voor mensen met een ernstige psychische problematiek (340 personen op kruissnelheid), de uitvoering van het raamakkoord met de mutualiteiten en RIZIV (meer dan 4000 mensen per jaar)… kloppen niet met het beeld dat Vlaanderen, VDAB, “niets” doet voor de meest kwetsbaren. 

Ik twijfel niet aan de cijfers en statistieken, maar de beeldvorming is écht niet waar

Weten wij eigenlijk wel goed over wie we spreken? Zien wij achter de statistiek ook de mens met heel zijn kwetsbaarheid? Heeft enig onderzoeker of zogezegd opiniemaker zich al eens afgevraagd wat dit soort krantentitels en berichten op sociale media betekenen voor alle medewerkers van GTB, van VDAB en van onze partners die zich dagelijks inzetten voor deze echt meest kwetsbare mensen?

Ik nodig iedere goedkope criticaster uit om een week op mijn stoel te komen zitten. Je wordt gegarandeerd getroffen en beroerd door de inzet, de drive en de deskundigheid van elk van mijn medewerkers. De framing zou helemaal anders zijn. Het is écht niet waar dat Vlaanderen niets doet voor de meest kwetsbaren!

De VDAB is wel een goede regisseur

Het klopt ook niet dat er geen goede regisseur is, laat staan dat alles zoveel beter wordt als ook OCMW’s of andere diensten die begeleiding zouden opnemen. Ik zie een VDAB met Fons Leroy en heel veel mensen rond hem die deze regie-opdracht proberen waar te maken, soms tegen allerlei belemmerende krachten in. 

Geef de VDAB niet minder maar net meer regie met alle bijbehorende instrumenten en beleidsruimte

Geef de VDAB dus niet minder maar net meer regie met alle bijbehorende instrumenten en beleidsruimte. Ik mocht de voorbije weken met heel veel trots over onze (samen)werking getuigen aan collega’s uit Spanje en Frankrijk. Zij zijn sterk onder de indruk van ons Vlaams model.

Laten we hier zelf ook fier op zijn. In een officiële studie doorheen heel Europa zijn 2 van de 11 goede praktijken voor de meest kwetsbaren van Vlaamse makelij, onder andere onze werking rond transitie buitengewoon onderwijs naar werk (dat zelfs geldt als model in de USA) en de samenwerking werk–zorg. Het is écht niet waar dat “het” allemaal fout zit bij VDAB.

De degressiviteit van de uitkeringen is geen mirakeloplossing

Het is ook écht niet waar dat de degressiviteit van de uitkeringen het nieuwe “Midas” is dat alles in goud zal veranderen. Ik spreek enkel over de mensen waar GTB als gespecialiseerde dienst voor werkt: mensen met een beperking of een gezondheidsprobleem. 

Wel, ik heb het gehad met alle politieke geschuifel op de kap van deze mensen. Alsof hier nu echt “grote groepen” profiteurs tussen zitten. We hebben op 10 jaar tijd met GTB meer dan 50.000 zeer kwetsbare mensen begeleid. De verhalen over profiteurs kan ik op één hand tellen.

Ik zie wel elke dag mensen die toch proberen, die hoop hebben, die dromen hebben, die ervoor gaan, die twijfelen ook en die toch proberen. Ik weet niet of ik in hun situatie dezelfde kracht zou hebben.

Wel, ik heb het gehad met alle politieke geschuifel op de kap van deze mensen

Ik las deze week een stukje uit een verhaal van een klant die nu een inkomen heeft van 508 euro per maand (!) waarvan al 400 euro naar zijn huur gaat. Hij kon even 6 maanden werken. Na die zes maanden stopt het contract en neemt de werkgever een nieuwe kandidaat in dienst; opnieuw voor 6 maanden. Voor onze klant einde verhaal. Gaan we hem straks via degressiviteit aan de slag krijgen?

Ik geloof het niet voor onze mensen. Voor die mensen gaat het om overleven. Ook hier wil ik iedereen uitnodigen om eens een paar dagen te komen samenwerken met één van mijn schitterende medewerkers die met deze doelgroep werkt. Het is écht niet waar dat degressiviteit voor onze doelgroep koning Midas is!

Werkgevers geven wel kansen

Het is ook écht niet waar dat “het” allemaal de schuld van de werkgevers is. Volgende week donderdag zetten weer honderden bedrijven hun deuren open voor een unieke belevingsdag voor onze doelgroep. We vieren de tiende "DUOday" en ik ontdek in mijn mailbox de vele fijne reacties van ondernemers en - ook hier weer - de ontroerende motivatie en inzet van onze medewerkers.

Ik hoor nu al prachtige verhalen van wat wél kan. Ik waardeer de openheid, en de verwondering soms, van elke bedrijfsleider en collega die volgende week meewerkt aan onze feestdag. Het is écht niet waar dat de werkgevers onze mensen geen kansen geven.

Ik nodig elke onderzoeker en journalist uit om te luisteren naar de dromen over de zoektocht naar een actievere bijdrage aan onze samenleving

Ik heb het gehad met framing van cijfers en statistieken, ik heb het gehad met misleidende titels boven studies. Ik nodig elke onderzoeker en journalist uit om te luisteren naar verhalen van mensen, naar woorden die vertellen over het leven, naar de dromen over de zoektocht naar een actievere bijdrage aan onze samenleving.

Luister naar de mensen: kwetsbare klanten, schitterende bemiddelaars, gedreven werkgevers, sterke collega’s, geëngageerde sociale partners. Hiermee wil ik een ander verhaal opbouwen, dag na dag.

Het is écht waar!

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.