Wat staat er op het spel in Oost-Vlaanderen? 

In Oost-Vlaanderen zijn er 20 zetels voor de Kamer te verdelen en 27 voor het Vlaams Parlement. Bij de vorige federale en Vlaamse verkiezingen was de N-VA de uitgesproken winnaar met in beide parlementen ruim 30%. Voor de tweede plaats was het een nek-aan-nekrace tussen Open VLD en CD&V. 

Federaal haalde Open VLD het nipt voor CD&V, voor Vlaanderen was het andersom. Naast de N-VA was Groen de grote winnaar in Oost-Vlaanderen en Vlaams Belang de grote verliezer. Die partij verloor meer dan de helft van haar kiezers. 

De vraag is niet zozeer of de N-VA de grootste partij blijft, dat zal wel lukken, maar met hoeveel procent? Net zo interessant is de vraag of de liberalen standhouden in Oost-Vlaanderen, van oudsher een blauwe provincie. Bij de vorige verkiezingen verloor Open VLD al licht terrein en werd het verschil met CD&V miniem.

En kunnen de extreme partijen in Oost-Vlaanderen scoren? Na tegenvallende resultaten de vorige keer heeft Vlaams Belang in de peilingen nu de wind in de zeilen en met Guy D’haeseleer heeft de partij ook een Vlaams stemmenkanon in huis. PVDA scoorde bij de gemeenteraadsverkiezingen goed. Ze heeft haar eerste coalitie beet in Zelzate en verkozenen in Gent en Sint-Niklaas. Kan de partij dat ook Vlaams of federaal verzilveren en een eerste zitje pakken in een parlement?  

Kopstukken 


N-VA
pakt federaal uit met een nieuw gezicht. Anneleen Van Bossuyt verdiende haar sporen in Europa, maar haar lijsttrekkerschap vorig jaar in Gent was geen onverdeeld succes. Matthias Diependaele krijgt op de Vlaamse lijst de steun van enkele sterke vrouwen: Sarah Smeyers, Elke Sleurs, en Helga Stevens. 

CD&V en Open VLD kunnen dan weer rekenen op hun (ex-)ministers. Alexander De Croo moet federaal het blauwe bastion verdedigen in de Vlaamse Ardennen. Carina Van Cauter was bijna gouverneur maar trekt nu de Vlaamse lijst voor de liberalen. CD&V gaat de strijd aan met Joke Schauvliege (Vlaams) en Pieter De Crem (federaal).  

Vlaams Belang behoudt met Barbara Pas federaal het vertrouwen in haar enige Oost-Vlaamse verkozene en speelt Vlaams Guy D’haeseleer uit, die er in Ninove met zijn Forza Ninove bijna in slaagde het cordon sanitaire te breken. 

Groen kan rekenen op lijsttrekkers die hun sporen al verdiend hebben: Björn Rzoska (Vlaams) en Stefaan Van Hecke (federaal). In het oog te houden is ook lijstduwer Filip Watteeuw (Vlaams). Bij SP.A valt vooral het lijsttrekkerschap van de jonge Conner Rousseau op: nog geen verkiezingservaring en meteen Vlaams kopman. Federaal speelt de partij meer op veilig met Joris Vandenbroucke. Hij bewees zich de voorbije jaren al als fractieleider in het Vlaams Parlement. 

PVDA hoopt een eerste verkozene te halen, zowel federaal als Vlaams. Ze speelt mensen uit die het goed deden bij de gemeenteraadsverkiezingen zoals Steven De Vuyst (federaal, hij is schepen in Zelzate) en Gents gemeenteraadslid Tom De Meester (Vlaams). 

Klimaat 

Het klimaat is in de aanloop naar de verkiezingen zonder twijfel één van de thema’s geworden. En met ex-minister van Natuur Joke Schauvliege heeft Oost-Vlaanderen ook één van de hoofdspelers in huis. Zal ze afgerekend worden op haar klimaatpalmares?  En zal Groen daardoor kunnen cashen op één van haar kernthema’s of is het klimaatthema over haar hoogtepunt?  

Mobiliteit 

Mobiliteit is ook een verkiezingsthema. Het Waasland kreunt onder de files richting Antwerpen en dat zal met de werken aan de Antwerpse ring alleen maar erger worden. Ook wie naar Brussel pendelt, moet steeds vroeger opstaan. SP.A probeert het thema te claimen met een pleidooi voor beter openbaar vervoer en spitsheffingen. Over een slimme kilometerheffing zijn de meningen erg verdeeld. Alle partijen zetten wél in op meer of beter openbaar vervoer en ook de fiets wordt zo goed als door iedereen als alternatief naar voor geschoven. Groen hoopt te scoren met dit thema en kan Gent met haar circulatieplan als voorbeeld uitspelen. Al blijft het plan, ruim twee jaar na de invoering, hevige voorstanders én tegenstanders hebben. 

Migratie 

Een ander belangrijk verkiezingsthema, ook voor Oost-Vlaanderen, is migratie. De afgelopen jaren, zeker sinds de vluchtelingcrisis van 2015, proberen veel transmigranten via de snelwegparkings naar Groot-Brittannië te geraken. De aanwezigheid van de migranten én mensensmokkelaars zorgt voor ongerustheid bij veel inwoners in steden en gemeenten in de buurt van snelwegen.

In de Denderstreek is migratie de voorbije jaren één van de belangrijkste thema’s geworden. De voorbije jaren was er een hoge instroom van mensen met een migratieachtergrond vanuit Brussel, vaak Frans- of anderstaligen. Tijdens de gemeenteraadsverkiezingen heeft Vlaams Belang daar stevig op ingezet, met succes. De partij scoorde in steden als Ninove, Denderleeuw, en Aalst. Vraag is of ze dat ook op Vlaams en federaal niveau kan... Vlaams Belang speelt niet toevallig hun kopman uit Ninove (Guy D’haeseleer) prominent uit. 

Strijd om de zitjes 

- Vlaams Belang werd bij de vorige Vlaamse en federale verkiezingen in 2014 bijna weggeblazen en hield federaal zelfs maar 1 zitje over. De partij wil opnieuw naar twee of drie zetels gaan.  

- Groen wil van alle aandacht voor het klimaat profiteren en in beide parlementen van 2 naar 3 zetels klimmen.  

- PVDA hoopt in Oost-Vlaanderen eindelijk de kiesdrempel te halen en een verkozene te hebben. 

- Open VLD en CD&V moeten in Oost-Vlaanderen beter scoren dan de (nationale) peilingen aangeven, anders dreigen ze zetels te verliezen. Nu hebben beide partijen in onze provincie 4 federale zetels en 5 Vlaamse. 

- SP.A heeft zich kunnen profileren in de campagne met het thema pensioenen en zou volgens de peilingen op een licht verlies staan. Als ze de schade kan beperken, kan ze evenveel zetels halen als bij de vorige verkiezingen. Nu heeft ze 3 zitjes in het federale parlement en 4 in het Vlaamse. 

- N-VA benaderde zes jaar geleden in Oost-Vlaanderen haar nationale score, maar bleef er toch licht onder. Als de peilingen (een verlies van 4 à 5 procent) enige voorspellende waarde hebben, dan zou de partij zetels kwijtspelen.