Video player inladen...

Dag 3 na verkiezingen: Vlaams Belang op de koffie bij de koning en Bart De Wever deelt cadeaus uit

Federaal, Vlaams, Waals én Brussels: de machinerie voor de vorming van nieuwe regeringen draait volop. Opvallend: koning Filip gaat daarbij voor het eerst in gesprek met Vlaams Belang. Bart De Wever (N-VA) zet dan weer zijn gespreksronde in het Vlaams Parlement verder. In Wallonië en bij de Franstalige partijen in Brussel is de PS aan zet. 

Koning Filip zet vandaag zijn consultatieronde voor de vorming van een federale regering verder. CDH-voorzitter Maxime Prévot ging om 8.45 uur op de koffie, om 9.30 uur was de MR aan de beurt. Na zijn bezoek zei Prévot (CDH) dat hij "koude rillingen krijgt" van het idee dat ook Vlaams Belang op audiëntie mag. "Maar gezien het resultaat van de verkiezingen in het noorden van het land, kan je dat de koning moeilijk kwalijk nemen", voegde hij eraan toe. 

Even later kwam effectief het bericht dat Vlaams Belang en PVDA worden uitgenodigd op het Paleis. Voorzitter Tom Van Grieken (Vlaams Belang) had naar eigen zeggen een "aangenaam en rustig gesprek" met de koning. Hij noemde de uitnodiging "de normaalste zaak van de wereld", omdat Vlaams Belang nu eenmaal de verkiezingen heeft gewonnen. 

Het was de eerste keer dat de uiterst rechtse partij op audiëntie kwam. In 1978 had koning Boudewijn de toenmalige voorzitter van het Vlaams Blok Karel Dillen wel uitgenodigd, maar Dillen ging daar toen niet op in.

De voorzitter van de uiterst linkse PVDA, Peter Mertens, werd om kwart voor 12 bij de koning verwacht, en wilde daar naar eigen zeggen het "sociaal signaal dat overal heeft geklonken" overbrengen. Mertens erkent dat het moeilijk wordt om een federale regering te vormen, omdat er zo verschillend is gestemd in Vlaanderen en Wallonië.

Het is daarom belangrijk dat de samenstelling van de verschillende regeringen niet aan elkaar worden gekoppeld, vindt hij: "Als je alle treinen aan elkaar koppelt, dan zullen ze stilstaan." Mertens is alvast niet te vinden voor de staatshervorming die N-VA voorstelt: "confederalisme en blokkering zijn geen oplossing", klonk het. 

Maxime Prévot (CDH, bovenaan links), Charles Michel (MR, bovenaan rechts), Tom Van Grieken (Vlaams Belang, onderaan links) en Peter Mertens (PVDA, onderaan rechts) op audiëntie bij de koning.

Caudeautjes bij De Wever

Voor het Vlaamse niveau zet Bart De Wever (N-VA) zijn consultaties vandaag verder in het Vlaams Parlement. De Wever koos ervoor om alle partijen van klein naar groot aan bod te laten komen, te beginnen dus met Peter Mertens van het uiterst linkse PVDA. Vandaag waren nog Open VLD, CD&V en Vlaams Belang aan de beurt, die bij de verkiezingen uitgroeide tot de tweede partij. Afsluiten doet De Wever met zijn eigen partijgenoten Lorin Parys en Cieltje Van Achter.

Ik heb maïzena mee om de saus te binden

Gwendolyn Rutten, voorzitster van Open VLD

Net zoals gisteren had De Wever een cadeautje bij voor zijn gesprekspartners. Gwendolyn Rutten werd getrakteerd op een brilpoetser met als opschrift "gewoon doen", de campagneslogan van de liberalen. Maar Rutten had zich voorbereid en had zelf ook geschenkje mee voor De Wever. "Ik heb maïzena mee om de saus te binden", aldus Rutten.

Inhoudelijk wilde de voorzitster niks kwijt over het verloop van de gesprekken. Ook over het feit dat De Wever op zoek moet naar 600 miljoen euro om de Vlaamse begroting in evenwicht te houden, wilde Rutten weinig zeggen. "Ik heb het rapport pas vanmorgen gekregen. Ik ga het eerst grondig bestuderen", aldus Rutten.

Voor Wouter Beke en Hilde Crevits van CD&V had De Wever ruitenspray en een ruitenkrabber mee. "De weg vooruit", zinspeelde De Wever op de slogan van de christendemocraten. Na het overleg waren de christendemocraten erg zwijgzaam. Beke kwam wel even terug op de moeilijke formatie op federaal niveau. Net als Bart Tommelein vanmorgen in "De ochtend" liet uitschijnen, lijkt het voor Beke "logisch" dat N-VA mee in de federale regering zit: "Het is logisch dat ze mee betrokken worden. Maar dan moet N-VA zelf ook haar verantwoordelijkheid nemen", zei hij. 

Ook Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken had een geschenk bij voor De Wever: een Paljas-biertje van de brouwerij Henricus, een duidelijke knipoog naar de veelbesproken 'paljas-uitspraak' van Bart De Wever richting Van Grieken aan de vooravond van de verkiezingen.

Nadien zei Van Grieken dat hij gelooft dat De Wever zijn partij een kans wil geven: "Ik denk dat meneer De Wever oprecht is in zijn verklaringen", klonk het. Maar de voorzitter beseft ook dat N-VA en Vlaams Belang samen geen meerderheid kunnen vormen. "Moeilijk gaat ook", zei Van Grieken daarover.  Over de inhoud van het gesprek wilde Van Grieken  weinig kwijt. "Het was een open en constructief gesprek. Ik had hem nog nooit langer dan een minuut onder vier ogen gesproken", aldus Van Grieken. 

Van zijn partijgenoten Lorin Parys en Cieltje Van Achter, die de gesprekkenronde vandaag mochten afsluiten, kreeg Bart De Wever een doos Dafalgan Forte. "Het wordt geen makkelijke opdracht om een federale en een Vlaamse regering te vormen, dus dan kan hij dit wel gebruiken", aldus Parys. 

Video player inladen...

Rutten (Open VLD) en De Wever (N-VA) wisselen cadeaus uit (links), Beke en Crevits (CD&V) krijgen een geschenk van De Wever (midden) en Tom Van Grieken (Vlaams Belang) heeft een Paljas-biertje bij voor De Wever (rechts).

Ook in Wallonië begint Elio Di Rupo, de voorzitter van de grootste partij de PS, vandaag met consultaties voor de vorming van een Waalse regering. In de hoofdstad Namen ontvangt hij de MR, de partij van de Franstalige liberalen en Ecolo, de Franstalige groenen.

Video player inladen...

Charles Michel en Willy Borsus (MR) tijdens het overleg met Paul Magnette en Elio Di Rupo (PS).

Ook in Brussel gesprekken

In Brussel moeten meerderheden worden gevormd aan Franstalige én aan Nederlandstalige zijde. De gewoonte is dat dat eerst afzonderlijk gebeurt, waarna beide taalgroepen samen aan tafel gaan zitten.

Arnaud Verstraete en Elke Van den Brandt van Groen waren gisteren al begonnen voor de Nederlandstalige kant. Groen heeft contact gehad met alle partijen, behalve Vlaams Belang. 

Voor de Franstaligen voeren PS-kopstuk Laurette Onkelinx, samen met ontslagnemend minister-president Rudi Vervoort, de eerste gesprekken. Vandaag kwamen Ecolo en MR aan bod. Bij het binnengaan benadrukte een van de twee voorzitters van Ecolo, Zakia Khattabi, dat het overleg "geen onderhandeling" is: "Daarvoor moet ik eerst langs de partij passeren", klonk het. 

Ook MR-kopstukken Charles Michel en Didier Reynders kwamen al op gesprek. Michel sprak over een "ontspannen" sfeer bij aankomst. "Dit is een gelegenheid om het te hebben over uiteenlopende projecten: mobiliteit, economische groei, werk en de klimaatuitdaging", klonk het. De ontslagnemend premier benadrukte verder dat hij geen koppeling wilde maken met de situatie op federaal niveau. 

Zakia Khattabi en Alain Maron (Ecolo, links) in overleg met Laurette Onkelinx en Rudi Vervoort (PS, rechts)

Duitstaligen zetten er vaart achter

In de Duitstalige gemeenschap is nu al een akkoord bereikt over de coalitie voor de komende vijf jaar. Die zal bestaan uit ProDG van voormalig minister-president Oliver Paasch, de liberale PFF en de socialistische SP. Dezelfde drie partijen vormden ook de voorbije vijf jaar de meerderheid in het Duitstalige landsgedeelte. 

Voormalig Duitstalig minister-president Oliver Paasch