HD49674b.

België mag een exoplaneet in het sterrenbeeld Auriga een naam geven

België mag een exoplaneet, een planeet in een ander zonnestelsel, een naam geven. Het gaat om een gasreus in het sterrenbeeld Auriga. Ons land mag dit doen van de International Astronomical Union naar aanleiding van haar 100e verjaardag.

HD49674b: zo heet de exoplaneet die België een naam mag geven. De planeet bevindt zich in het sterrenbeeld Auriga en is in 2002 ontdekt. Ze is een gasreus die op Neptunus in ons zonnestelsel lijkt. Ze heeft een massa 31,783 keer groter dan die van de Aarde en ze heeft amper 4,9 dagen nodig om een baan rond haar ster af te leggen.

Ons land mag dat doen van de International Astronomical Union (IAU). Dat is de grootste internationale organisatie voor astronomen met meer dan 13.500 professionele leden. Ze bestaat precies 100 jaar en daarom laat ze elk land van de wereld een exoplaneet een naam geven in een poging mensen aan het denken te zetten over onze plek in het universum en de manier waarop buitenaardse beschavingen naar de Aarde zouden kijken.

Nationaal comité

Landen die ingaan op het aanbod van de IAU mogen zelf een procedure vastleggen om een naam voor hun exoplaneet te bedenken. Per land moet een nationaal comité alles in goede banen leiden.

In Nederland gaan stemmen op om het brede publiek over de naam van hun exoplaneet te laten stemmen. Volgens hoogleraar sterrenkunde Leen Decin van de KU Leuven die lid is van het nationaal comité van België ligt in ons land een gelijkaardig plan op tafel, al heeft ze dat nog niet kunnen inkijken.

De sterren waarrond de exoplaneten draaien, zijn met een kleine telescoop observeerbaar vanuit de betrokken landen. Ook wij kunnen HD49674 - de ster waarrond HD49674b cirkelt - zien, bevestigt Decin aan VRT NWS. "Auriga is een wintersterrenbeeld en is prima zichtbaar in België", zegt ze.

Pluto

"De IAU is echt een autoriteit", zegt Decin. "Het is deze organisatie die alle belangrijke beslissingen in de astronomie neemt. Eind vorig jaar gingen de leden nog akkoord om de wet van Hubble voortaan de wet van Hubble-Lemaître te noemen om de Belgische astronoom Georges Lemaître eer aan te doen. Het was ook de IAU die enkele jaren geleden besliste om Pluto niet langer als een planeet te beschouwen."

De voorbije jaren hebben astronomen duizenden exoplaneten ontdekt. Sommige zijn klein en rotsachtig zoals de Aarde, andere zijn gasreuzen zoals Jupiter. Momenteel heerst een consensus dat buitenaards leven wellicht bestaat gezien exoplaneten zo talrijk zijn en de biologische bouwstenen nodig voor het ontstaan van leven daar vaak aanwezig zijn.

De landen die deelnemen krijgen van de IAU tot november de tijd om een naam voor hun exoplaneet voor te stellen. In december stelt de organisatie alle namen voor.

Het sterrenbeeld Auriga (in het witte vlak) en de omliggende sterrenbeelden (in het grijze vlak). IAU and Sky & Telescope magazine (Roger Sinnott & Rick Fienberg)/Wikimedia Commons/CC BY-SA 3.0