Video player inladen...

Opvallend presidentieel klinkende Trump op herdenking D-day: "Ze vochten voor onze beschaving"

De ogen van velen zijn vandaag gericht op de stranden van Normandië, waar 75 jaar geleden D-day plaatsvond. Britse, Amerikaanse en Canadese troepen kwamen in de Franse regio aan land om vanuit het westen Europa te bevrijden van nazi-Duitsland. Vanmorgen huldigden de Franse president Emmanuel Macron en de Britse premier Theresa May een nieuw monument in om de geallieerde invasie te herdenken. Op de Amerikaanse begraafplaats van Colleville-sur-Mer bedankten Macron en zijn Amerikaanse ambtsgenoot Donald Trump de veteranen van D-day.

"Frankrijk vergeet niet wat jullie hebben gedaan", sprak Macron tot de veteranen die de plechtigheid bijwoonden op de Amerikaanse begraafplaats van Colleville-sur-Mer, in de buurt van Bayeux. 

Met de plechtigheid daar wordt de invasie in Normandië herdacht. Op 6 juni 1944, D-day, bestormden de geallieerden de stranden van de Franse regio, met vele doden tot gevolg. Samen met de aanval vanuit het oosten door het Russische leger, luidde de invasie in Normandië de definitieve ondergang van het Derde Rijk van de nazi's in.  

"In naam van mijn land wil ik jullie bedanken", richtte de Franse president zich in het Engels tot de aanwezige Amerikaanse veteranen. "We weten wat we aan jullie te danken hebben: onze vrijheid."

We weten wat we aan jullie te danken hebben: onze vrijheid

Macron richtte zich niet alleen tot de veteranen, maar ook tot zijn Amerikaanse ambtsgenoot Donald Trump. "We mogen er nooit mee stoppen om het verbond tussen vrije volkeren levend te houden", zei hij.

Na zijn toespraak overhandigde hij het Légion d'Honneur, de hoogste Franse onderscheiding, aan vijf Amerikaanse veteranen.

Trump dankt "grootste Amerikanen die ooit leefden"

In een voor zijn doen opvallend presidentieel klinkende toespraak sprak ook de Amerikaanse president Trump zijn dank uit aan zijn landgenoten die 75 jaar geleden vochten in Normandië. Hij noemde hen "de grootste Amerikanen die ooit leefden" en "de trots van onze natie".

Maar hij benoemde ook de andere geallieerden, en had ook voor hen woorden van lof.

"10.000 mannen vergoten hun bloed en duizenden offerden hun leven voor hun broeders, voor hun land en voor de overwinning van de vrijheid", zei hij. "Ze wonnen deze grond terug voor de beschaving. Met de levens die ze gaven en de opofferingen die ze deden, wonnen ze niet zomaar een veldslag, maar het overleven van onze beschaving."

Ze wonnen niet zomaar een veldslag, maar het overleven van onze beschaving

Trump doorspekte zijn toespraak met veel individuele verhalen van soldaten die vochten in Normandië. Hun betekenis voor de Verenigde Staten stopte niet na de Tweede Wereldoorlog, zei hij. "Ze waren niet minder buitengewoon in vredestijd. Ze stichtten gezinnen, industrieën, ze bouwden een nationale cultuur." Trump somde de verwezenlijkingen van de VS sinds de Tweede Wereldoorlog op, en concludeerde dat "Amerika sterker is dan ooit."

Na de toespraken bezochten Macron en Trump samen met hun echtgenotes de immense begraafplaats, en keken ze uit over het strand van de landing.

Video player inladen...

Daarna zaten beide staatshoofden nog samen over de bilaterale verhoudingen tussen de VS en Frankrijk. Op een persconferentie beklemtoonden ze opnieuw het belang van de "historische band die onszelf overstijgt", zoals Macron het formuleerde. "Telkens als de vrijheid of democratieën worden bedreigd, komen we samen in actie en dat zullen we blijven doen", zei hij.  

Trump van zijn kant zei dat zijn band met Macron "uitzonderlijk" is, net als die tussen hun beide landen. 

May houdt wellicht laatste toespraak als Britse premier

De herdenkingsplechtigheid in Colleville-sur-Mer was de meest in het oog springende, maar niet de enige die vandaag in Normandië wordt gehouden.  

De herdenking startte vanochtend al bij zonsopgang op Omaha Beach, waar de meeste doden vielen. Daar werd stilgestaan bij de Amerikaanse soldaten die daar onder zwaar Duits geschut aan land gingen. 

Copyright 2019 The Associated Press. All rights reserved

Aan Gold Beach, waar de Britten destijds aan land gingen, openden de Franse president Emmanuel Macron en de Britse premier Theresa May even later de officiële plechtigheden. In Ver-sur-Mer legden ze de eerste steen van een nieuw Brits herdenkingsmonument. Ze bedankten de aanwezige veteranen, mannen van 90 jaar en ouder. 

Als er één dag is die het lot van komende generaties heeft bepaald, dan was het wel 6 juni 1944

"Als er één dag is die het lot van komende generaties heeft bepaald, in Frankrijk, in Groot-Brittannië, in Europa en de wereld, dan was het wel 6 juni 1944", zei Theresa May. Ze richtte zich tot de veteranen, en sprak "de enige woorden die we kunnen zeggen: Dank u." 

Video player inladen...

De toespraak van May is meteen een van haar laatste officiële taken als premier van het Verenigd Koninkrijk. Morgen neemt ze ontslag als partijleider van de Conservatieve Partij, nadat ze er niet in was geslaagd om de brexit, de uitstap van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie, tot een goed einde te brengen. In zijn toespraak zinspeelde de Franse president Emmanuel Macron op de brexit. Hij benadrukte dat de band tussen Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk sterk zal blijven, ook wanneer de Britten de EU verlaten.

"Niets zal deze band verbreken die gebouwd is op vergoten bloed en gedeelde waarden", zei Macron. "Het huidige debat zal niets veranderen, integendeel zelfs, aan de kracht van ons gedeelde verleden en onze gemeenschappelijke toekomst."    

Macron richtte zich ook persoonlijk tot May. Hij sprak zijn vriendschap voor haar uit, en dankte haar voor de samenwerking. Macron en May legden ook samen een krans neer, begeleid door doedelzakmuziek.

May woonde samen met de Britse prins Charles en zijn echtgenote Camilla ook een plechtigheid bij aan de Britse begraafplaats van Bayeux.

Er was ook nog een bijeenkomst op Juno Beach, weer een andere landingsplaats, waar vooral Canadese troepen aan land gingen. 

Bekijk hieronder het verslag uit "Het Journaal":

Video player inladen...

Bekijk hieronder het liveverslag van onze collega Steven Decraene vanuit Normandië:

Video player inladen...

"Totale chaos" op weg naar vieringen D-day:

Video player inladen...

Onze reporter Steven Decraene ontmoet oudstrijders in Normandië:

Video player inladen...

Baron Ludo de Vleeschauwer vocht mee in de Royal Navy op D-day:

Video player inladen...