Video player inladen ...

Vrouwelijke studenten die smartphone intensief gebruiken slapen minder goed

Als vrouwelijke studenten hun smartphone vaak gebruiken, slapen ze minder goed dan mannelijke studenten die er even intensief mee bezig zijn. Al is er ook bij mannelijke studenten een verband tussen smartphonegebruik en slaapkwaliteit.  Dat blijkt uit een onderzoek van Universiteit Gent bij 1.900 studenten van de universiteiten van Gent en Antwerpen.

We weten ondertussen dat intensief smartphonegebruik vlak voor het slapen gaan niet goed is voor een goede nachtrust. Daarom wilden de onderzoekers van UGent nu een stapje verder gaan en onderzochten ze het gebruik van de smartphone in de loop van de dag. Want volgens hen is er een verband tussen intensief smartphonegebruik overdag en een goede nachtrust.

Minder goed, maar ook minder lang

Wat de onderzoekers meteen opvalt, is dat de samenhang tussen smartphonegebruik en slaapkwaliteit er duidelijker is voor vrouwelijke dan voor mannelijke studenten. “Wanneer studentes hun smartphone vaker gebruiken, hebben ze 20% meer kans op een slechtere slaapkwaliteit dan hun mannelijke collega’s”, zegt Amez. “Dit is opvallend. Dit kan komen doordat vrouwen meer last hebben van stress dan mannen. Zij gaan ook meer wakker liggen van wat er op sociale media gebeurt", zegt doctoraal onderzoeker Simon Amez (UGent). Hij voerde dit onderzoek uit in samenwerking met professoren Stijn Baert (UGent) en Sunčica Vujić (UAntwerpen). Pieter Soffers (UAntwerpen) werkte mee in het kader van zijn masterproef.

De onderzoekers merkten ook dat studenten - zowel mannen als vrouwen –  met een intensief smartphonegebruik gemiddeld 12 minuten minder lang slapen. 

Dit komt omdat vrouwen meer last hebben van stress dan mannen. Zij gaan ook meer wakker liggen van wat er op sociale media gebeurt.

Ook tijdens de dag

Vanwaar die correlatie tussen de smartphone en onze slaap? Amez is tot deze conclusie gekomen omdat hij de resultaten vergeleek met één van zijn andere onderzoeken. “We hebben vorig jaar de effecten van de smartphone op de studieresultaten onderzocht. Daarnaast weten we uit wetenschappelijke literatuur dat het smartphonegebruik vlak voor het slapen gaan slecht is voor een goede nachtrust. De schermen van de smartphone produceren veel  licht. Dat licht houdt de aanmaak van slaaphormonen tegen. Gevolg: je geraakt moeilijk in slaap”, legt Amez uit.

Als we al die dingen samenleggen, is er volgens Amez een duidelijk verband tussen het smartphonegebruik en de nachtrust. “Meer nog, we hebben gezien dat het smartphonegebruik ook tijdens de dag mogelijk een effect heeft op de slaap. De smartphone zorgt ervoor dat alles binnen handbereik is. Stel dat je op een nieuwsapp slecht nieuws leest, dan kan dat de nodige stress veroorzaken.”

Studenten hebben last van "FOMO"

De onderzoekers zijn als volgt te werk gegaan: de studenten kregen een vragenlijst waarop ze bij verschillende activiteiten moesten aangeven hoeveel ze de smartphone gebruikten. De activiteiten waren de volgende: e-mails lezen, route plannen via gps, op het web surfen, naar muziek luisteren, nieuwsberichten bekijken, video’s opnemen, apps gebruiken en informatie opzoeken. “De activiteiten die nooit werden gebruikt, kregen een waarde ‘1’, activiteiten die ‘heel de tijd’ werden gebruikt kregen de score '10'. We hebben die gegevens nadien verwerkt en hieruit de intensiteit van het gebruik van de smartphone bepaald”, zegt Amez.

“Fear Of Missing Out” is de angst die mensen hebben om iets online te missen, men wil met alles mee zijn. 

Volgens de onderzoekers hebben de studenten ook last van "FOMO" of "Fear Of Missing Out”. Dat is de angst die mensen hebben om iets online te missen. Deze angst leidt tot verhoogde stress. “Studenten voelen de nood om ieder moment van de dag bereikbaar te zijn en willen bovendien niks missen van wat er in hun (online) leefwereld gebeurt. Deze angst om iets te missen, kan leiden tot het aanmaken van stresshormonen die een goede nachtrust verhinderen”, legt Amez uit.

Wat kan je eraan doen?

De conclusies van dit onderzoek tonen volgens Amez aan dat we ons smartphonegebruik, en de mogelijke gevolgen ervan, onder controle moeten krijgen. “De beste tips zijn de meest voor de hand liggend. Eerst en vooral raden we de studenten aan om de meldingen uit te schakelen. Zorg ervoor dat de smartphone stil staat en ook niet trilt als je meldingen krijgt. Die trillingen kunnen enorm storend zijn.”

Eerst en vooral raden we de studenten aan om de meldingen uit te schakelen. Zorg ervoor dat de smartphone niet trilt als je meldingen krijgt. 

Daarnaast raadt Amez de studenten aan om hun smartphone tijdens de blokperiode enkel te gebruiken tijdens de pauze. “Dat doe je het best door je smartphone niet op je bureau te leggen, maar ver weg van je. Gebruik hem alleen tijdens de pauze.” 

Wat ook heel belangrijk is, is om de smartphone niet in je bed te gebruiken. Het licht van de smartphone leidt er volgens Amez toe dat je slecht zal slapen. 

Kortom, Amez vindt dat we ons boerenverstand moeten gebruiken. "Doseren is de boodschap, en niet te radicaal switchen naar een oude gsm. Apps zoals Whatsapp en Facebook zullen altijd wel blijven bestaan. We moeten daarmee leren omgaan. We zien bovendien dat elk van ons een ander smartphonegebruik heeft. Sommigen gaan makkelijker om met intensief smartphonegebruik dan anderen.” 

Herbekijk de reportage uit Het Journaal van 13 uur:

Video player inladen ...