Aantal verkeersdoden in België daalt sneller dan Europees gemiddelde, maar ons land scoort slechter dan buurlanden

Het aantal doden op onze wegen daalt sneller dan in veel andere Europese landen. Maar zelfs dan halen we de doelstelling van de EU - een halvering van het aantal dodelijke slachtoffers in het verkeer tussen 2010 en 2020 - nog verre van. Waarom die verschillen met andere landen? En welk land was afgelopen jaar de beste leerling van de klas?

Van alle EU-lidstaten telde het Verenigd Koninkrijk vorig jaar het minst aantal verkeersdoden per miljoen inwoners. Dat blijkt uit een studie van de European Transport Safety Council (ETSC), een denktank van verkeersexperts. In Roemenië ligt het cijfer ruim drie keer hoger. België zit in de middenmoot.

Vorig jaar stierven ruim 25.000 mensen op de wegen in de Europese Unie. Dat is maar 1 procent minder dan in 2017. De EU wou het aantal verkeersdoden tussen 2010 en 2020 halveren. Er is wel vooruitgang geboekt, maar lang niet genoeg. Tussen 2010 en 2018 slaagden de EU-lidstaten er gemiddeld in het aantal verkeersdoden met 20,7 procent te doen dalen, terwijl ze nu al aan 42,6 procent hadden moeten zitten. Alleen Litouwen en Griekenland zitten op schema. In België was er een daling van ruim 30 procent. Daarmee doen we het qua evolutie dus een stuk beter dan het Europees gemiddelde maar op het niveau van het aantal verkeersdoden scoren we nog steeds slechter dan onze buurlanden (op Luxemburg na). Dat laat het onderstaande kaartje zien (bron: ETSC).

Het veiligste EU-land was vorig jaar het Verenigd Koninkrijk met 27 doden per miljoen inwoners. Ook Ierland, Denemarken en Zweden scoren goed. De gevaarlijkste wegen bevinden zich volgens de studie in Oost-Europa. In Roemenië en Bulgarije stierven vorig jaar respectievelijk 96 en 87 mensen per miljoen inwoners in het verkeer. België zit met 52 net boven het EU-gemiddelde van 49.

Als je de cijfers voor Vlaanderen apart bekijkt, dan doen we het zelfs iets beter dan het Europees gemiddelde. Volgens voorlopige cijfers van de Vlaamse Stichting Verkeerskunde (VSV) telde Vlaanderen in 2018 45 verkeersdoden per miljoen inwoners. We staan dan op de 12e plaats in de EU-ranglijst, tussen Slovenië (44) en Oostenrijk (46) in. 

Werner De Dobbeleer (VSV): "Net als Ierland, dat vandaag terecht wordt bekroond met de ETSC-verkeersveiligheidsprijs, zijn we erin geslaagd om het aantal verkeersdoden tussen 2010 en 2018 met meer dan 30 procent terug te dringen. Om de cijfers verder te doen dalen moeten we nog meer inzetten op gedragsverandering om ongevallen te voorkomen. Verder is een geïntegreerde aanpak nodig die educatie en sensibiliseringscampagnes combineert met handhaving, veilige infrastructuur en veilige voertuigtechnologie."

Waarom een snellere daling in België?

Stijn Daniëls, onderzoeksmanager bij het verkeersinstituut Vias, kijkt met verwondering naar de verschillen in de evolutie tussen België en sommige buurlanden. In landen zoals Nederland die al langer beter dan wij scoren, stagneert de daling van het aantal verkeersdoden al enkele jaren. "Een hypothese is dat België in de afgelopen jaren betere cijfers kon voorleggen omdat we voorheen een relatief slechte positie in de Europese ranking hadden. Maatregelen zoals de aanleg van vrijliggende fietspaden of méér snelheidscontroles zorgen dan zichtbaar voor een flinke verbetering. Die winst heeft Nederland al veel eerder geboekt".

Ierland beste leerling van de klas.

Ierland krijgt dit jaar een speciale vermelding van de ETSC. Het is het op een na veiligste land op vlak het van verkeersmortaliteit en is sinds 2010 vijf plaatsen opgeschoven. De ETSC looft de aanpak van de Ierse overheid, die een bijzonder overheidsagentschap voor verkeersveiligheid oprichtte. De Ieren formuleerden ook een langetermijnstrategie én hebben die consequent over alle niveaus uitgevoerd. Het nieuwe agentschap zette vooral in op de aanpak van de belangrijkste doders in het verkeer: overdreven snelheid, alcohol en drugs, afleiding en geen gordel dragen. Ierland treedt nu bijvoorbeeld bijzonder hard op tegen dronken rijders. Wie zelfs met een relatief laag alcoholgehalte achter het stuur betrapt wordt, verliest definitief zijn rijbewijs en moet alle examens opnieuw afleggen. Dat zet mensen ongetwijfeld tot nadenken.