Video player inladen ...

"Wie Istanbul heeft, heeft Turkije": Turkse metropool kiest -voor de tweede keer- een burgemeester

De inwoners van de Turkse metropool Istanbul trekken vandaag -voor de tweede keer dit jaar- naar de stembus om een burgemeester te kiezen. Drie maanden geleden werd oppositiekandidaat Ekrem Imamoglu verkozen, maar na een klacht van regeringspartij AKP van president Erdogan moet de stembusgang worden overgedaan. Het illustreert hoe belangrijk de kiesstrijd in Istanbul wordt gevonden. "Wie Istanbul heeft, heeft het land", zo verwoordde Erdogan het.

Waarom nieuwe verkiezingen?

Op 31 maart van dit jaar trokken de Turken naar de stembus voor gemeenteraadsverkiezingen. Die werden geen onverdeeld succes voor de regerende AKP-partij van president Recep Tayyip Erdogan. Op het platteland bleef ze onaantastbaar, maar in de grote steden verloor ze duidelijk aan populariteit.

Zowel in Ankara als in Istanbul moest de kandidaat-burgemeester van de conservatieve AKP het onderspit delven. In Istanbul werd gewezen premier Benali Yildirim nipt verslagen door Ekrem Imamoglu van de centrumlinkse CHP. Het verschil bedroeg ongeveer 13.000 stemmen.

De uitslag in Istanbul, metropool met 16 miljoen inwoners en het economische hart van het land, was een klap voor Erdogan. Hoe belangrijk de stad is, had hij in de aanloop van de verkiezingsdag meermaals aangegeven. "Wie Istanbul heeft, heeft het land", zei hij in menig toespraak.

AFP or licensors

Het verlies in Istanbul, uitgerekend dáár, was voor Erdogan ook persoonlijk een harde noot om te kraken. Istanbul was de stad waar zijn politieke carrière uit de startblokken schoot. Van 1994 tot 1998 was hij er zelf burgemeester. De stad was 25 jaar lang in handen van de AKP (en haar voorganger).

Ruim twee weken na de stembusgang diende de AKP een bezwaar in bij de Turkse kiescommissie omdat de verkiezingen in Istanbul onwettelijk zouden zijn verlopen. Een hertelling wees nochtans uit dat Imamoglu wel degelijk nipt had gewonnen, maar de kiescommissie ging in op de klacht dat niet alle medewerkers van de stembureaus staatsambtenaar waren.

En dus volgde de beslissing dat de gemeenteraadsverkiezingen in Istanbul moeten worden overgedaan. Vandaag trekken 9 miljoen stemgerechtigde inwoners van Istanbul dus opnieuw naar de stembus.

Komt er een nieuwe winnaar?

Of de AKP ditmaal wél Istanbul binnenrijft, is hoogst onzeker. Het lijkt er zelfs eerder op dat oppositiekandidaat Imamoglu juist sterker uit het hele verhaal is gekomen. Terwijl hij drie maanden geleden nog de relatief onbekende -maar wel succesvolle- burgemeester was van een voorstad van Istanbul, wordt hij nu gezien als hét gezicht van de Turkse oppositie. 

AFP or licensors

Zijn campagnebijeenkomsten worden veel drukker bijgewoond dan die van zijn tegenkandidaat Yildirim. Die laatste wordt ditmaal ook minder opvallend geruggesteund door Erdogan. Terwijl de president in de aanloop naar de verkiezingen van maart nog acht campagnebijeenkomsten organiseerde in Istanbul, is hij nu veel meer op de achtergrond gebleven. Het lijkt erop dat zich terughoudend opstelt om in het geval van een nieuwe nederlaag de verantwoordelijkheid volledig bij Yildirim te leggen.   

Zo'n nieuwe nederlaag voor de AKP-kandidaat zit er volgens de peilingen alvast aan te komen. Het relatief onafhankelijke bureau Konda voorspelt dat Imamoglu tot 49 procent van de stemmen zou kunnen behalen. Dat zou een voorsprong van 8,1 procentpunt zijn op Yildirim, veel ruimer dus dan de 0,2 procentpunt bij de vorige verkiezingen van 31 maart.

In het voordeel van Imamoglu speelt ook dat hij de expliciete steun krijgt van de pro-Koerdische partij HDP. 

Wie wel nog een factor in het voordeel van de regeringspartij AKP kunnen zijn, zijn de 1,7 miljoen kiezers die in maart niet gingen stemmen. Officieel is er stemplicht in Turkije, maar er wordt zelden opgetreden tegen wie niet komt opdagen. De AKP heeft dan ook naarstig geijverd om haar volledige kiezerspotentieel te proberen mobiliseren.

Bekijk het verslag uit "Het Journaal" hier: 

Video player inladen ...