Legionella-uitbraak in Evergem is voorbij: laatste patiënten zijn opnieuw thuis

Er zijn geen nieuwe gevallen van legionella-besmetting meer opgedoken en de laatste patiënten die in het ziekenhuis lagen, zijn opnieuw thuis. De bacterie besmette sinds begin mei 32 mensen, vooral de uit regio rond Evergem. Twee mensen overleefden de besmetting niet.

Alle patiënten die door het legionella-bacterie zijn getroffen de afgelopen weken, mochten het voorbije weekend weer naar huis. In totaal werden 32 mensen besmet, twee van hen zijn overleden. De besmetting startte begin mei en de oorzaak werd al snel in de Gentse haven gezocht omdat heel wat patiënten uit die regio komen én omdat er veel koeltorens en -installaties zijn. Het zijn perfecte kweekvijvers van de legionella-bacterie, die gedijt vooral goed in warm stilstaand water en verspreidt zich via stoom of damp. 

Bron

De uiteindelijke besmettingsbron raakte pas na verschillende weken bekend. Het Agentschap Zorg en Gezondheid deed verschillende analyses (onder meer DNA-onderzoek bij patiënten) om de besmettingshaard te ontdekken. Verschillende bedrijven leken in aanmerking te komen, maar papierfabrikant Stora Enso maakte zelf het nieuws bekend dat een koeltoren van hen de boosdoener was. 

Koeltoren draait opnieuw

Stora Enso heeft intussen de productie weer opgestart. Het Agentschap houdt de koeltoren daar bijzonder goed in de gaten, zegt woordvoerder Joris Moonens. "Het bedrijf heeft ons laten weten dat zij de koeltoren opnieuw hebben opgestart nadat wij hun beheersplan hadden geëvalueerd. We gaan daar de komende weken zeker nog van heel nabij toezicht op houden met zowel bezoeken ter plekke als heel frequente staalnames van het water in de koeltoren. We gaan ook gegevens van de koeltoren opvragen om zeker in de gaten te houden dat alles daar veilig blijft verlopen." 

Wat met de slachtoffers? 

De legionella-uitbraak eiste een zware tol. Een aantal mensen moest een hele tijd op intensieve zorgen in het ziekenhuis verzorgd worden, twee mensen overleden aan de gevolgen van de besmetting. De bacterie duikt wel vaker op, bijvoorbeeld in douches van sportcomplexen, bubbelbaden... maar maakt zelden dodelijke slachtoffers.

Er loopt nu ook een gerechtelijk onderzoek. Verschillende patiënten en nabestaanden namen intussen ook een advocaat onder de arm en dienden een klacht in tegen onbekenden. Sommigen beweren dat er, naast Stora Enso, ook nog een andere besmettingshaard zou (kunnen) zijn. Dat is voorlopig onduidelijk. Ook gemeente Evergem voorziet juridisch advies voor slachtoffers. 

Hoe kon dit gebeuren?

Een besmetting gebeurt door inademing van besmette waterdamp, mensen kunnen elkaar niet besmetten. Er zijn strenge eisen om een besmetting te voorkomen, zo hanteren zwembaden en sportcomplexen bijvoorbeeld hoge watertemperaturen of chloor om de bacterie te doden. Ook bij bedrijven (zoals die in de Gentse haven) zijn er strikte regels en worden installaties vaak gespoeld en gedesinfecteerd. Het is dan ook onduidelijk hoe de bacterie zich bij Stora Enso precies heeft kunnen ontwikkelen, dat wordt verder onderzocht. Het Agentschap zal nu bekijken of ze die controles en aanpak gaan bijsturen om risico's in de toekomst nog beter te kunnen vermijden, bijvoorbeeld door te kijken hoe ze het in het buitenland aanpakken.