Video player inladen ...

Het bouwverlof start (grotendeels) vanavond: vanwaar komt het verlof, wie doet mee en wat betekent dat voor het verkeer?

Als u in de bouwsector werkt dan is de kans groot dat het vandaag uw laatste werkdag is, want het zogenoemde zomerse "bouwverlof" start straks. Dat betekent dat drie weken lang de meeste bouwbedrijven en architectenbureaus dicht zijn. Waar komt het verlof vandaan, wat betekent dat voor de bouwvakkers en architecten zelf én voor u in het verkeer op de weg?  Vier vragen en vier antwoorden.

1. Wat is de geschiedenis van het bouwverlof?

Vanwaar komt het bouwverlof? "In het verleden was bouwen een vrij lokaal gebeuren en dan werden er afspraken gemaakt tussen werkgevers en werknemers over wanneer er vakantie wordt genomen. Vaak werden die periodes gekozen in functie van lokale activiteiten, zoals de kermissen", verklaart Marc Dillen van de Confederatie Bouw.

"We hebben documenten teruggevonden van de Confederatie Bouw in Antwerpen van net vóór de Tweede Wereldoorlog waaruit blijkt dat men het bouwverlof afstemde op de Sinksenfoor. In andere regio's, zoals West-Vlaanderen, hield men rekening met grote lokale opdrachtgevers, zoals textielbedrijven. Dat maakte dat men verschillen had tussen de periodes waarin men vakantie nam."

Bouwverlof werd vroeger genomen in functie van kermissen

Marc Dillen

"Intussen is bouwen veel (inter)nationaler geworden en men houdt zich niet meer vast aan die paar kilometers rond de kerktoren. Ook de werknemers hebben andere ontspanningsmogelijkheden, en gaan meer en meer naar het buitenland op vakantie. Met als gevolg dat die lokale verschillen minder en minder zin hebben."  

2. Wie heeft verlof?

Naast architecten hebben niet álle bouwvakkers vanaf vandaag bouwverlof. Vanavond toch in grote lijnen de bouwvakkers in de provincies Antwerpen, Oost- en West-Vlaanderen, en Limburg. Vlaams-Brabant en Brussel doen niét mee. "Voorlopig niet", nuanceert Marc Dillen. Hij streeft met de Confederatie Bouw voor de toekomst naar uniformiteit, dat iedereen in het hele land tegelijkertijd bouwverlof neemt. "West-Vlaanderen heeft zich wel aangepast en doet mee met de andere provincies. Brussel en Vlaams-Brabant hebben een aparte regeling."

Er zijn altijd uitzonderingen: bedrijven die doorwerken, bijvoorbeeld in de wegenbouw 

Marc Dillen

Het bouwverlof is ook geen verplichting, maar ontstaat uit onderlinge afspraken. "Er zijn altijd uitzonderingen. Er zijn bedrijven die toch doorwerken, maar dat is omdat ze onder druk staan van een vol orderboek of omdat ze onderhoud van installaties moeten doen. Of omdat ze in de wegenbouw zitten en daar ligt het anders. In de wegenbouw tracht men te vermijden dat men de werkzaamheden moet uitvoeren in het hoogseizoen als iedereen naar zijn werk rijdt", benadrukt Dillen.

Ook buitenlandse bedrijven die werknemers uitsturen nemen verlof in dezelfde periode. "Zo kunnen hun werknemers terug naar hun land van herkomst. Veel van die werknemers zitten hier maanden aan een stuk en zij gebruiken die collectieve vakantieperiodes (zomer en winter) om naar hun familie terug te keren. Ook voor hen heeft het toch wel voordelen."

3. Wat zijn de voordelen van collectief verlof?

Dillen stelt dat uniformiteit in het bouwverlof voordelen heeft. "De hele keten stopt op hetzelfde moment en start op hetzelfde moment terug op. In het bouwproces moeten alle actoren op elkaar zijn afgestemd. Als architecten op verlof gaan, kunnen ze uiteraard de werf niet begeleiden als er geen bouwvakkers zijn. Maar als zij op verlof gaan én de bouwsector ook, dan is iedereen tevreden. Het uniforme systeem heeft ook voordelen in de planning en in de kosten: je weet wanneer onderaannemers beschikbaar zijn, je weet wanneer er bouwmaterialen kunnen geleverd worden, enz."

Een nadeel aan het bouwverlof is misschien dat werknemers nooit hun vakantie kunnen kiezen, ze zijn gebonden aan vaste data. "Ik wil dat toch omkeren", zegt Dillen. "Je weet goed op voorhand wanneer er niet gewerkt wordt. Werknemers in de bouw kunnen lang op voorhand hun vakantie plannen, ze kunnen kortingen bedingen (als ze reizen boeken), uitzoeken wat en waar het het voordeligste is. Er is weinig risico dat je niet op vakantie kan, want iedereen is toch weg. Voor de werknemers en werkgevers is dat een periode zonder stress: je kan het rustig aan doen."

Herbekijk hieronder de reportage in "Het Journaal":

Video player inladen ...

Herbeluister hier het gesprek met Marc Dillen in "De ochtend" (Radio 1):

4. Wat betekent bouwverlof voor het verkeer?

Bij ons komt er vandaag en tijdens het weekend op de wegen een stevige vakantiegolf op gang. Dat stelt onze verkeersspecialist Hajo Beeckman. "In (delen van) Antwerpen, Oost- en West-Vlaanderen en Limburg start het bouwverlof. Donderdag 11 juli is voor veel Vlamingen die in de openbare sector werken al het startsein voor de zomervakantie want door de Vlaamse feestdag nemen ze vandaag, op vrijdag 12 juli, een brugdag. Dat spreidt de drukte wel wat, en dat is voor iedereen mooi meegenomen."

Als er minder bouwbedrijven werken, betekent dat automatisch op gewone weekdagen minder file op de weg? Toch voor de ochtendspits volgende week. Die belooft zonder structurele files te verlopen (tenzij er natuurlijk een ongeval gebeurt).

"Het was deze week al rustig dankzij 11 juli en veel mensen die de brug maken. De verkeersdrukte nam stapje per stapje af, maar met het bouwverlof zal het rustig worden 's ochtends", legt Beeckman uit. Hij merkt op dat je een "totaal ander filepatroon" krijgt. "Je krijgt vrijetijdsverkeer en dus meer verkeersproblemen rond 10-11 uur in de voormiddag. 's Avonds heb je een avondspits omdat naast het gewone pendelverkeer de dagjestoeristen naar huis trekken." Beeckman waarschuwt nog voor het verkeer rond Turnhout en op de E19 in Antwerpen volgende week. "Dan starten wegwerkzaamheden met versmalde rijstroken", luidt het. 

Bekijk hieronder de reportage met Hajo Beekcman uit "Het Journaal" over verkeer in de zomer:

Video player inladen ...

Meest gelezen