AFP or licensors

Schat aan oude munten gevonden in kelder van joods getto in Hongarije

De duizenden antieke munten zijn hoogstwaarschijnlijk verstopt door de Joodse eigenaars in het Balatonstadje Keszthely, voor de familie werd gedeporteerd door de nazi’s. De munten zijn stille getuigen van wat er met de Joden in Hongarije is gebeurd in de Tweede Wereldoorlog. De collectie wordt nu tentoongesteld en eventuele erfgenamen kunnen zich melden.

De bewoners van een huis in het stadje Keszthely, aan het Balatonmeer in Hongarije, wilden begin dit jaar werken uitvoeren in de kelder. Ze troffen vijf verzegelde glazen bokalen aan, met als inhoud een ware schat: niet minder dan 2.776 munten, vooral van zilver en koper, en 24 stuks juwelen en memorabilia. De oudste munten komen uit de tijd van Alexander de Grote, zo’n 2.300 jaar geleden, de recentste dateren uit 1943. Er zijn Europese en overzeese munten bij, uit de kolonies.

Lees verder onder de foto:

AFP or licensors

Jodenvervolging

De vondst is nauw verbonden met het droevige lot van de Joden in Hongarije. De verzameling is vermoedelijk verstopt in de kelder door de Joodse eigenaars, voor die werden weggevoerd en vermoord in de concentratiekampen.

Hongarije stond in de Tweede Wereldoorlog aan de kant van Duitsland. In april 1944 werd een wet van kracht waardoor alle Joodse bezittingen in beslag werden genomen. De Joodse bevolking van Keszthely werd in mei 1944 samengedreven in een getto. In juni werden ze gedeporteerd naar Auschwitz. Van de 829 weggevoerden overleefden er amper 64 mensen.

Zoektocht naar erfgenamen

Intussen is nader onderzoek verricht naar de verzameling munten en juwelen. Op enkele insignes en een ring staan initialen, die verwijzen naar de eigenaar van het gebouw in 1944: Ferenc Pollak. De familie was actief in de productie van en handel in glas, porselein en cement. Bij de verzameling zit ook een zilveren ring met Hebreeuwse inscriptie, die toebehoorde aan de zoon van Ferenc Pollak, die omkwam in de Eerste Wereldoorlog. 

De huidige bewoners van het gebouw die de bokalen in de kelder vonden, willen anoniem blijven. Ze hebben de collectie aan het museum van Keszthely geschonken en hopen dat er nog meer duidelijkheid komt over de oorsprong. Als er zich geen enkele erfgenaam meldt, dan wordt de collectie eigendom van de staat. De expo is nog tot 25 augustus te bezichtigen in het Balatoni Museum in Keszthely, een kleine 200 kilometer ten zuidwesten van Boedapest.

Films over de Hongaarse Holocaust

In heel Hongarije werden 600.000 Joden vermoord in de Tweede Wereldoorlog.  Daar zijn verschillende aangrijpende films over gemaakt. "Music box" van Costa-Gavras (1989) gaat over een Hongaars-Amerikaanse oorlogsmisdadiger, "Walking with the enemy" (2014) is gebaseerd op het leven van Pinchas Rosenbaum, een Hongaarse Jood die zich vermomde als nazi en veel lotgenoten kon redden dankzij valse paspoorten.

De gruwelijke, Oscarwinnende Holocaustfilm "Son of Saul" (2015) van de Hongaarse regisseur Laszlo Nemes kruipt onder de huid van enkele Hongaarse joden in Auschwitz. En recent (2017) is ook de Hongaarse "taboefilm" "1945" gedraaid over twee Joodse overlevenden die na de oorlog terugkeren naar hun dorp, waar hun bezittingen zijn gestolen door andere inwoners.

Bekijk de trailer hier: