Er leven 100 miljoen bacteriën op een doorsnee appel... maar dat is eigenlijk een goede zaak

Op een gemiddelde appel leven maar liefst 100 miljoen bacteriën. Dat blijkt uit onderzoek dat net gepubliceerd werd in het tijdschrift Frontiers in Microbiology. Sommige van de bacteriën die op appels leven kunnen je ziek maken, maar veel bacteriën zijn net goed voor je gezondheid. De onderzoekers vonden ook een groot verschil tussen biologische en 'conventionele' appels. Als het om bacteriën gaat, is de ene appel de andere niet.

Wetenschappers van de Universiteit van Graz, in Oostenrijk, onderzochten de bacteriën die leven op een doorsnee appel. Dat blijken er veel meer dan je zou verwachten: ongeveer 100 miljoen voor een appel van ongeveer 240 gram. De meeste van die bacteriën leven - verrassend toch - niet óp maar ín de appel. De hoogste concentraties werden aangetroffen in de pitten en in het vruchtvlees. Op de schil leefden veel minder bacteriën.

De ene appel is de andere niet

De onderzoekers vergeleken ook biologische met conventioneel geteelde appels. Het verschil bleek opmerkelijk. Biologische appels hebben een veel grotere diversiteit aan bacteriën dan conventioneel geteelde appels. Als het om bacteriën gaat, is de ene appel de andere niet. 

De onderzoekers vonden in de biologische appels melkzuurbacteriën, iets wat bij de conventionele appels niet het geval was. Melkzuurbacteriën vind je ook in yoghurt en in probiotica. Ze kunnen een gunstig effect hebben op het immuunsysteem en ze versterken mogelijk de darmflora. Ze zorgen er ook voor dat 'slechte', ziekteverwekkende bacteriën zich minder snel vermenigvuldigen.

Het is opmerkelijk dat melkzuurbacteriën gevonden werden, want dat verwacht je niet bij planten.

"Toch moet je een beetje opletten met te snelle conclusies", zegt Marie Legein, die aan de Universiteit Antwerpen doctoreert over bacteriën op planten. "De studie heeft niet onderzocht welke specifieke melkzuur­bacteriën aanwezig waren. Het is daarom te vroeg voor grote gezondheids­claims. Anderzijds is het wel opmerkelijk dat melkzuurbacteriën gevonden werden, want die vind je normaal niet op planten. Ik vind het ook opmerkelijk dat ze enkel gevonden werden op de biologisch geteelde appels."

De hoogste concentraties aan melkzuurbacteriën werden aangetroffen in het klokhuis van biologische appels. Wie dat klokhuis opeet, zou tot tien keer meer bacteriën binnenkrijgen dan wie het klokhuis weggooit. Dat is een goede reden om het klokhuis net wél op te eten. Je versterkt er mogelijk je darmflora mee.

Ook opvallend: potentieel ziekteverwekkende bacteriën bleken net veel méér voor te komen op de conventionele appels. Escherichia-Shigella, bijvoorbeeld, werden aangetroffen op de conventionele, maar niet op de biologische appels. Sommige bacteriën van de Escherichia-Shigella-familie kunnen diarree of zelfs dysenterie veroorzaken. 

Ook hier is het opletten met te grote conclusies, waarschuwt Legein. "Niet alle leden van de groep Escherichi-Shigella zijn ziekteverwekkers. Bovendien is onze voedingsindustrie onderworpen aan strenge controles. Normaal mogen op appels geen ziekteverwekkende bacteriën aanwezig zijn. Mensen hoeven zich dus niet nodeloos ongerust te maken."

Ook goed voor de appelbomen

Voor dit onderzoek werden acht Arlet-appels gebruikt - vier conventionele en vier biologische. De biologische appels waren afkomstig uit een boomgaard in Stiermarken, in het zuidoosten van Oostenrijk. Alle producten van deze boomgaard hebben een Demeter-keurmerk. Dat betekent dat ze onderworpen zijn aan een hele reeks strenge voorwaarden.

"Dit soort biologische landbouw probeert de diversiteit te beschermen", zegt Legein. "Normaal gaat het vooral om de diversiteit van insecten, vogels en het leven in onze waterwegen. Deze studie toont echter aan dat ook de diversiteit aan bacteriën hoger is in de producten van biologische landbouw. Die hogere diversiteit is mogelijk ook beter voor onze gezondheid. En voor de gezondheid van de appelbomen, ook trouwens. De hogere diversiteit aan bacteriën beschermt hen tegen ziektes."

Toekomstig onderzoek zal moeten uitwijzen of dezelfde verschillen ook terug te vinden zijn bij andere variëteiten. Het onderzoek wijst in elk geval op het belang van de bacteriën die leven in groente en fruit. Die bacteriën kunnen onze gezondheid schaden, maar ze kunnen die ook beschermen.