Op deze 3 vragen blijft N-VA het antwoord nog steeds schuldig, Weyts: "Keuze voor coalitie niet in definitieve plooi"

Het ligt nog steeds niet vast met welke partijen de N-VA zal onderhandelen over de vorming van een nieuwe Vlaamse regering. Dat zegt Vlaams N-VA-minister Ben Weyts in "De ochtend". Deze week moeten "nog wel wat contacten plaatsvinden", zegt Weyts, en mogelijk komt er dan meer duidelijkheid. Op deze drie vragen moet N-VA nog een handig antwoord zien te geven.

Meer dan twee maanden na de Vlaamse verkiezingen van 26 mei is de N-VA er nog steeds niet uit met welke partijen ze wil onderhandelen over een nieuwe Vlaamse regering. "Ik hoop dat er spoedig een antwoord komt op de vele vragen, mogelijk deze week", zegt Vlaams minister Ben Weyts (N-VA) in "De ochtend" op Radio 1.

Er moeten deze week nog "diverse contacten" plaatsvinden, klinkt het, en pas daarna kan informateur Bart De Wever (N-VA) communiceren. "We zitten qua coalitiekeuze zeker niet in de finale, definitieve plooi", moet Weyts toegeven. 

Beluister hier het interview met Ben Weyts in "De ochtend" op Radio 1:

Vraag 1: wat met Vlaams Belang?

Dat er nog vele vragen zijn voor de N-VA, is nog licht uitgedrukt. De belangrijkste vraag is of Vlaams Belang, de winnaar van de verkiezingen, nog langer welkom is rond de tafel in de volgende fase van de onderhandelingen. Hebben de twee partijen samen een tekst klaar die moet dienen in de gesprekken met andere partijen? Of heeft de N-VA toch een belangrijkere positie voor Vlaams Belang voor ogen, bijvoorbeeld in de vorm van gedoogsteun (Vlaams Belang zou dan geen ministers leveren, maar stemt wel hetzelfde als de regering in het parlement, red.). 

Vorige week donderdag had voorzitter Tom Van Grieken (Vlaams Belang) voor het eerst in een maand tijd opnieuw een gesprek met zijn N-VA-collega Bart De Wever, maar ook zondag had Van Grieken nog geen duidelijkheid. "Ik verwacht nog een seintje", zei Van Grieken in de studio bij VTM.

Filip Dewinter, het Antwerpse kopstuk van Vlaams Belang, die symbool staat voor de harde partijlijn, waarschuwde al dat zijn partij een bondgenoot kan zijn voor de N-VA, "maar vanuit de oppositie ook zijn ergste nachtmerrie en grootste vijand". Op sociale media slijpt Vlaams Belang alvast de oppositiemessen, en vanmorgen kreeg De Wever ook een persoonlijke aanmaning in de vorm van een spandoek aan zijn huis: "Vergeet de 810.000 kiezers (van Vlaams Belang, red.) niet!"

Vraag 2: met SP.A, CD&V, of allebei?

"Is dit wat de kiezer wou?", postte Vlaams Belang op Facebook, met een foto van Bart De Wever samen met kopstukken van SP.A, CD&V en Open VLD. Wie van de drie zal de N-VA mee aan de onderhandelingstafel vragen? De huidige "Zweedse" coalitie van de N-VA, Open VLD en CD&V heeft nog steeds een vrij stabiele meerderheid. 

Een "Bourgondische" coalitie met de liberalen en de SP.A, zoals in Antwerpen, is veel nipter. Als er dan wordt gestemd over gewestbevoegdheden, hebben de drie partijen maar één zitje op overschot. Dat betekent in de praktijk dat elk parlementslid een vetostem krijgt. Toch noemde Siegfried Bracke zaterdag in De Tijd een coalitie met SP.A "beter dan de eenvoudige voortzetting van Zweeds". Een coalitie met Open VLD en SP.A zou ook federaal deuren kunnen openen voor een regering met MR en PS aan Franstalige kant.

Hoe dan ook, dat het scenario voor een coalitie met SP.A op tafel ligt, zorgt voor zenuwachtigheid bij de christendemocraten. "N-VA wil ons afmaken en ons vervangen als volkspartij", laat CD&V-coryfee Erik Van Rompuy vandaag optekenen in Het Laatste Nieuws

Volgens Wouter Verschelden van Newsmonkey ligt er nog een derde scenario op tafel, waarbij de liberalen uit de boot vallen, en de N-VA onderhandelt met zowel CD&V als de SP.A. Maar wordt zo'n "links-nationale" coalitie geen erg gemakkelijk doelwit voor Vlaams Belang?

Vraag 3: verlaat De Wever het Schoon Verdiep?

In aanloop van de verkiezingen op 26 mei was De Wever nadrukkelijk kandidaat om Vlaams minister-president te worden. Al zei de voorzitter er ook steeds bij dat hij liever Antwerps burgemeester zou blijven. De Wever heeft het "geluk" dat Jan Jambon waarschijnlijk naast de post zal grijpen waar hij in campagnetijd als kandidaat-premier voor ging.

Een een-tweetje tussen Jambon en De Wever lijkt dan ook snel binnengekopt: Jambon kan als verzoeningsfiguur Vlaams minister-president worden en De Wever mag in het Schoon Verdiep blijven. "Ik denk dat Jambon vanaf morgen formateur is", zei Jean-Marie Dedecker (die als onafhankelijk parlementslid opkwam op een N-VA-lijst, red.) vorige week donderdag al.

"Jan Jambon zou een goede minister-president zijn, net zoals we nog andere kandidaten in de rangen hebben die dat kwaliteitsvol zouden kunnen invullen", klinkt Weyts vanmorgen voorzichtiger. Misschien, mogelijk, hopelijk, deze week dan toch meer duidelijkheid?