Maxime Anciaux - All rights reserved

Valt de Vlaamse regering vandaag in haar plooi?

Straks komen de partijbureaus van CD&V en Open VLD bijeen, en ook bij N-VA is er vandaag nog topoverleg. Dat zou kunnen betekenen dat we eindelijk zullen weten wie de Vlaamse coalitie gaat vormen. Al gaat iedereen er onderhand vanuit dat we een heruitgave van de vorige centrumrechtse Zweedse coalitie krijgen. 

Het afgelopen weekend viel overal te horen dat de nieuwe Vlaamse regering wellicht ook de oude wordt, een samenwerking dus van geel, oranje en blauw, met (wellicht) Jan Jambon als minister-president.

Een beetje vervelend is dat natuurlijk wel, want ze bestaat uit drie verliezers. Maar echt veel andere opties zijn er niet. Met het Vlaams Belang wil niemand samenwerken (behalve misschien een groep binnen N-VA). En een Bourgondische coalitie met SP.A in de plaats van CD&V heeft maar één zetel op overschot.

Zweeds dan maar, maar niemand kan en wil op dit moment eenduidig zeggen dat het dat wordt. Daarvoor is het wachten op de partijbureaus, die zich deze ochtend gaan buigen over de voorstellen van N-VA-partijvoorzitter Bart De Wever. Maar het eindspel is wel degelijk ingezet, en ergens deze week, misschien vandaag al, zal er toch geland worden. 

Pittige discussies

Omdat zo'n Zweedse coalitie vooral uit verliezers bestaat, is het nu van levensbelang dat de Vlaamse regering een duidelijk verhaal heeft, en de komende jaren niet permanent over dat verhaal ruzie maakt maar het eendrachtig uitdraagt. Anders, zo zegt VRT-journalist Marc Van de Looverbosch in "De ochtend" op Radio 1, dreigt die Zweedse coalitie een "nachtmerriecoalitie" te worden. 

Dat verhaal zal een uitgesproken rechtse toon moeten hebben, zeker op het vlak van inburgering en identiteit. Volgens Van de Looverbosch zal dat regeerprogramma misschien wel het "watermerk" van Vlaams Belang dragen.

Hoe dan ook zullen op de partijbureaus van vandaag nog pittige discussies gevoerd worden over de eisen van N-VA. Dat die zo pittig zijn, is uiteraard een poging om het Vlaams Belang de wind uit de zeilen te nemen en te verhinderen dat de partij van Tom Van Grieken en co in 2024 nog verder doorgroeit. 

En federaal?

Als het Zweeds wordt, betekent dat extra moeilijkheden op federaal vlak. Sommigen - informateur Johan Vande Lanotte en Didier Reynders bijvoorbeeld - hoopten dat de SP.A het glijmiddel had kunnen zijn tussen N-VA en PS. 

Eén van de opties nu, zo denkt Van de Looverbosch, is een soort van confederale regering, de optelsom van de Vlaamse en Waalse regeringen. De coalitie zou dan bestaan uit N-VA, CD&V, Open VLD, PS en MR. 

Maar ook dat ligt moeilijk. Van de Looverbosch: "N-VA wil enkel in een regering met een confederale agenda. Er zal dus een dikke vis in de pan moeten liggen, maar het is maar de vraag of de andere partijen die willen leveren."

Ondertussen lijkt het er wel op dat N-VA die regering niét gaat leiden. Dat leidt Van de Looverbosch af uit de verwachte aanstelling van Jan Jambon als Vlaams minister-president.

Beluister het gesprek met Marc Van de Looverbosch in "De ochtend":