"De geseling van Christus"  van Rubens - MSK Gent - www.lukasweb.be–Art in Flanders, foto Hugo Maertens

Rubens, Van Dyck en andere Vlaamse meesters te gast op de mooiste locatie ter wereld: het Dogepaleis in Venetië

Meer dan 100 kostbare Vlaamse schilderijen uit de barok zijn een half jaar lang te bewonderen op het San Marcoplein in Venetië. Tegelijk keren enkele belangrijke Italiaanse renaissancemeesterwerken uit Vlaamse collecties terug naar Venetië, onder meer "de Tintoretto van David Bowie".

“From Titian to Rubens. Masterpieces from Antwerp and other Flemish collections” is de titel van de prestigieuze tentoonstelling die vandaag de deuren opent op een van de mooiste plekken: het Palazzo Ducale of Dogepaleis in het hart van Venetië. Met schilderijen van Peter Paul Rubens, Jacob Jordaens, Anthony van Dyck en andere Vlaamse tijdgenoten zoals de onlangs herontdekte Michaelina Wautier, maar ook van Italiaanse meesters. 

Ben Van Beneden, directeur van het Rubenshuis in Antwerpen, heeft deze tentoonstelling samengesteld. Op Klara zei hij: “In 2017 heeft het Rubenshuis twee belangrijke Venetiaanse werken van Tintoretto en Titiaan in langdurig bruikleen gekregen. We wilden die ook graag laten zien in de stad waar ze werden gemaakt. Tegelijk was dit een aanleiding om ook Vlaamse meesters te tonen uit de periode tussen 1585 - de val van Antwerpen -  en 1650.”

Veel van die Vlaamse schilders waren bewonderaars en verzamelaars van Venetiaanse kunst, zoals Rubens of Van Dyck. Waar mogelijk legt de tentoonstelling ook bij andere schilders de band met Italië en Venetië, verduidelijkt Ben Van Beneden. 

De schilderijen komen niet enkel uit het Antwerpse Rubenshuis, maar ook uit andere musea in Brugge, Gent en Antwerpen en uit privécollecties. De bezoeker in Venetië krijgt met andere woorden ook werken te zien "die nog nooit, nog nooit aan het publiek zijn getoond". 

Adriaan Willaert

De expo vult 12 "constkamers" van het appartement van de Doge van Venetië. Eén van die kamers is gewijd aan de Vlaamse componist Adriaan Willaert, die polyfone (meerstemmige) muziek schreef. Willaert werd geboren in Rumbeke bij Roeselare, en werd in 1527 kapelmeester van de San-Marcobasiliek in Venetië.

De tentoonstelling “From Titian to Rubens: Masterpieces from Antwerp and other Flemish collections” is tot 1 maart 2020 open in het Palazzo Ducale in Venetië. Ze kwam tot stand met steun van de Vlaamse overheid, Toerisme Vlaanderen, de stad Antwerpen en de Fondazione Musei Civici di Venezia.

David Bowies Tintoretto

Samen met de Vlaamse meesters reizen ook drie belangrijke werken van Titiaan en Tintoretti terug naar Venetië. Er hangt een interessant verhaal aan vast. “Engel die het martelaarschap van Sint-Catharina van Alexandrië voorspelt” van Jacopo Tintoretto werd in de jaren 80 gekocht door popster David Bowie. Na zijn dood in 2016 werd het werk verkocht aan een privéverzamelaar en die gaf het in langdurig bruikleen aan het Rubenshuis.

Van Titiaan ofwel Tiziano Vecelli zijn de werken "Jacopo Pesaro, bisschop van Paphos, door paus Alexander VI Borgia voorgesteld aan de heilige Petrus" en “Portret van een dame en haar dochter”. Dat laatste is een onafgewerkt schilderij en zou mogelijk Milia, de maîtresse van Titiaan en hun dochtertje Emilia afbeelden. Het is langdurig gerestaureerd en vooral de tedere blik van het kleine meisje wekt bewondering.   

Bekijk hier onder een filmpje van Sotheby's over het werk (in het Engels):

Ter gelegenheid van de tentoonstelling in Venetië verschijnen twee boeken over de schilderijen: "Titian's hidden double portrait. Unveiled after 500 years" en "David Bowie's Tintoretto. The lost church of San Geminiano", allebei uitgegeven bij Hannibal.