Video player inladen...

Spanje (alweer) op weg naar verkiezingen in november, waar loopt het fout? "Koppigheid en mentaliteit"

In Spanje worden op 10 november naar alle waarschijnlijkheid vervroegde verkiezingen gehouden. Dat heeft premier Pedro Sánchez dinsdagavond aangekondigd. Hij geeft toe dat hij er na de vorige verkiezingen van 28 april niet in geslaagd is een nieuwe meerderheid op de been te brengen. Dat betekent voor de Spanjaarden voor de vierde keer verkiezingen in vier jaar tijd. Hoe komt dat toch?

Volgens premier Sánchez zullen de Spanjaarden in november weer naar de stembus moeten, omdat geen enkele politieke leider genoeg steun heeft gevonden in het parlement. Hij deed zijn aankondiging nadat hij koning Felipe had gemeld dat hij er niet in geslaagd is om een meerderheid van de parlementsleden achter zijn regering te krijgen.

Koning Felipe duidt ook geen nieuwe kandidaat-premier aan. "Geen enkele kandidaat geniet de nodige steun om het vertrouwen van de Kamer te krijgen", luidt de mededeling van het Spaanse koninklijke paleis. In principe is er nog tijd tot 23 september om een nieuwe regering te vormen, maar dat lijkt zo goed als onmogelijk. Alles wijst dus op vervroegde verkiezingen op 10 november.

Copyright 2019 The Associated Press. All rights reserved

Waar liep het fout?

Dat betekent dat de Spanjaarden wellicht voor de vierde keer in evenveel jaar zullen gaan stemmen. Na de parlementsverkiezingen van eind april kwamen de socialisten van aftredend premier Sánchez als winnaar uit de bus, maar met 123 van de 350 afgevaardigden behaalde zijn socialistische PSOE niet de absolute meerderheid.

Harde taal. Hoe gaan die politici nog aan een akkoord raken in de toekomst?

Sánchez ging praten met het radicaal-linkse Podemos. Maar Podemos wilde in de regering stappen, terwijl Sánchez eigenlijk alleen maar de steun van Podemos voor zijn eigen minderheidsregering wilde. Het probleem lag bij de verdeling van de ministerposten, legt correspondent Sven Tuytens uit in "De ochtend" op Radio 1.

"Sánchez moet een coalitie vormen om aan een regering te raken. De natuurlijke partner was Podemos, maar die wilde deelnemen aan de regering en wilde ministers hebben in die regering. Dat zag Sánchez niet zitten. Toen blokkeerde Podemos", legt Tuytens uit. Waarom wilde Sánchez niet mee? "Voor een deel is dat de koppigheid van Sánchez. Hij merkt dat hij het in de peilingen goed doet en hoopt bij nieuwe verkiezingen dat zijn resultaten beter zijn om beter te kunnen onderhandelen", ziet Tuytens.

"Het heeft ook te maken met een mentaliteit. In België zitten we met de gewoonte om coalities te vormen, en in Spanje zit dat nog niet in de mentaliteit. De partijleiders weten eigenlijk niet goed hoe ze daar mee moeten omgaan. Gisteren, toen het nieuws van verkiezingen bekend is geraakt, zijn die partijleiders bijvoorbeeld harde taal tegen elkaar beginnen spreken. Dan vraag je je af: hoe gaan die mensen nog aan een akkoord raken in de toekomst?"

Voor Sánchez zijn verkiezingen "een obsessie", zegt Tuytens. AFP or licensors

Brengen nieuwe verkiezingen verandering?

De voorbije twee dagen deed koning Felipe een laatste poging om uit de politieke impasse te raken, maar ook hij moest concluderen dat er geen oplossing was. Sinds enkele jaren geleden een einde is gekomen aan het feitelijke tweepartijenstelsel met de rechts-conservatieve Partido Popular en de socialistische PSOE, is Spanje in woelig politiek vaarwater terechtgekomen. Aan de linkerzijde is er nu ook Podemos, aan de rechterzijde het liberale Ciudadanos en het extreemrechtse Vox.

Tuytens vermoedt dat nieuwe verkiezingen weinig gaan veranderen. "Waarschijnlijk gaan die dezelfde resultaten geven: geen twee grote partijen maar opnieuw vier of vijf partijen, en er gaat opnieuw onderhandeld moeten worden."

Copyright 2019 The Associated Press. All rights reserved

Bekijk het verslag uit "Het Journaal" hier: 

Video player inladen...