Politie mag geen automatische gezichtsherkenning meer gebruiken op de luchthaven

De federale politie moet een experiment op de luchthaven van Zaventem onmiddellijk stopzetten. De agenten experimenteerden er met software die gezichten van mensen kan herkennen. Maar daar bestaat geen juridische basis voor. Dat schrijft De Standaard en wordt bevestigd aan VRT NWS.

Mark De Mesmaeker, de topman van de politie, kondigde het begin deze zomer in een interview met Knack aan: zijn mensen op de luchthaven zouden een test beginnen met automatische gezichtsherkenning. Daarbij worden camerabeelden door een computerprogramma gehaald dat gezichten kan analyseren. Op die manier zouden verdachten of veroordeelde criminelen automatisch opgespoord kunnen worden, zonder dat politiemensen de hele tijd de beelden moeten zitten te bekijken. Het systeem kon onmiddellijk alarm slaan als een verdachte op de beelden te zien was. Het kon ook achteraf worden gebruikt om te zoeken of een bepaalde verdachte in Zaventem was geweest. De vraag naar zo'n systeem kwam er na de aanslagen van 22 maart 2016, waarbij er op de luchthaven 16 doden en tientallen gewonden vielen.

Maar het experiment wordt kort na de start dus alweer stopgezet. Het COC, het Controleorgaan op de Politionele Informatie heeft er vragen bij, zegt Frank Schuermans: "We hebben het proefproject onderzocht en onze conclusie is dat het op dit ogenblik niet volgens de wet is. Daarom hebben we beslist om het tijdelijk stop te zetten. We hebben aan de federale politie gevraagd om daar op dit ogenblik niet mee voort te gaan, en te onderzoeken wat de wettelijke mogelijkheden zijn."

Illegale databank met honderdduizenden gezichten

Volgens onze informatie zag het controleorgaan drie problemen met het experiment. Zo had de politie vooraf geen studie gemaakt over de gevolgen voor de privacy, en had ze het experiment niet aangemeld bij het COC, zoals ze zou moeten. Daarnaast was er een databank opgericht, waarin de gegevens van honderdduizenden gezichten van reizigers tijdelijk werden opgeslagen, en dat mag niet. En ten slotte gaf het systeem veel valse meldingen: er ging vaak ten onrechte een alarm af bij een beeld van een onschuldige reiziger. Daarom wordt het experiment voorlopig dus stopgezet.

Politie: we willen mensenrechten en vrijheden respecteren

De federale politie bevestigt dat ze de test heeft stilgelegd. Ze bestudeert nu het advies, en zal verder overleggen met de politieke wereld en de lokale politie. "We blijven streven naar een adequaat gebruik van die technologie", zegt commissaris-generaal De Mesmaeker. "Tegelijk waken we erover dat de mensenrechten en vrijheden daarbij gerespecteerd worden. Dat was trouwens ook het opzet van de voorzichtige en beperkte testfase die eerder al was opgestart na de aanslagen."