Operazangeres Jessye Norman overleden in New York

In New York is de Amerikaanse operazangeres Jessye Norman overleden. Dat heeft haar familie gemeld. Ze stierf op 74-jarige leeftijd aan de complicaties van een ruggenmergletsel dat ze in 2015 had opgelopen. Een bloedvergiftiging en orgaanfalen werden de zangeres uiteindelijk fataal.

"Het is met veel verdriet en droefheid dat we de dood melden van de internationale operaster Jessye Norman", luidt het in een mededeling die door een woordvoerder van de familie werd verspreid. "Wij zijn erg fier op haar muzikale prestaties en de inspiratie die ze was voor haar publiek van over de hele wereld. We zijn ook trots op haar humanitaire inspanningen om onder meer het probleem van honger en dakloosheid aan te pakken en op vlak van de ontwikkeling van de jeugd en kunst- en cultuureducatie."

Norman werd op 15 september 1945 geboren in Augusta, in de Amerikaanse deelstaat Georgia. Als kind luisterde ze via de radio al naar opera's. "Voor mij waren die verhalen de volwassen versies van de verhalen die ik al kende: jongen ontmoet meisje, ze worden verliefd, maar om een of andere reden kunnen ze niet samen zijn en vaak eindigt het niet met "ze leefden nog lang en gelukkig".

Ze werd bekend nadat ze zich eind jaren 60 in Europa gevestigd had en in de jaren 70 werd ze al snel een van de meest gevraagde zangeressen in de grote operahuizen, zoals de Scala in Milaan en het Royal Opera House in Londen. 

Ze zong onder meer de titelrol in "Aida" van Verdi en vertolkte rollen in de opera's van Wagner, Janacek, Poulenc, Bartok en Strauss. Als Cassandra in "Les Troyens" van Berlioz maakte ze haar debuut in de Metropolitan Opera in New York, pas in 1983 trouwens.  Peter Gelb van de Met noemt haar "een van de grootste artiesten die ooit op ons podium gezongen heeft". 

Van Aïda tot Ariadne

Norman overtuigde zowel met scherpe interpretaties van rollen als met haar fantastische zangtalent. Volgens kenners was ze een van de beste en meest zuivere sopranen, maar ze had een groter bereik waardoor ze ook partijen voor mezzosopraan en alt kon zingen.

Ze had een weelderige toon die toch moeiteloos klonk, nooit geforceerd. Haar stem was vooral geschikt voor Wagner en Strauss, zo was ze de perfecte Ariadne in "Ariadne auf Naxos" (zie video hieronder en lees verder onder de video) van Richard Strauss.  

Ze zei dat andere grote Afro-Amerikaanse zangeressen, zoals Marian Anderson en Dorothy Mayner voor haar het pad geëffend hadden. "Dankzij hen kan ik zeggen: ik wil Franse of Duitse opera's zingen in plaats van dat iemand mij zegt: "jij zingt Porgy en Bess" (een opera van George Gershwin waarin alle rollen door zwarte acteurs gezongen worden, red.). Het is onrealistisch te zeggen dat raciale vooroordelen niet bestaan. Het duurt lang om de harten en geesten van mensen te veranderen. Ik zie mijn zwart zijn niet als een probleem, ik denk dat het me eerder goed staat." 

Ik zie mijn zwart zijn niet als een probleem, ik denk dat het me eerder goed staat.

Norman had een groot repertoire: ze zong zowel klassiek, opera als jazz en werd ook gevraagd om te zingen bij grote evenementen. Zo zong ze tijdens de tweede inauguraties van Ronald Reagan en Bill Clinton. In 1989, bij de 200e verjaardag van de Franse revolutie, zong ze "La Marseillaise" (zie video hieronder en lees verder onder de video) op de Place de la Concorde in Parijs, gekleed in een jurk in de Franse nationale kleuren: blauw, wit en rood.  

Veelvuldig gelauwerd

De Amerikaanse sopraan werd in 1999 in de Georgia Music Hall of Fame opgenomen, won in totaal vijf Grammy's: vier voor haar opnames en een lifetime achievement award.  In 2006 ontving ze de Klassieke Edison Oeuvreprijs als bekroning van haar lange carrière.  In 2009 kreeg ze de National Medal of Arts. 

In 2012 kreeg de operazangeres ook de "We Are Music Award" van het Gent Festival van Vlaanderen. Ze richtte voorts in haar geboortestad de Jessye Norman School of Arts op, die gratis kunstvorming biedt aan begaafde leerlingen van het lager secundair onderwijs die zich geen privélessen kunnen veroorloven. In 2014 publiceerde ze haar memoires "Stand up straight and sing!". 

VRT NWS sprak met Jessye Norman in 2012 voor haar optreden tijdens het Festival van Vlaanderen in Gent.  Bekijk hier het fragment: 

Video player inladen...