Gigantische visvangst in grootste natuurlijke binnenmeer van Vlaanderen

Sinds kort zijn medewerkers van het provinciedomein Het Vinne - op de grens van Zoutleeuw en Sint-Truiden - begonnen met het leegvissen van het meer. Een race tegen de tijd want het meer loopt leeg en grote stukken komen droog te staan. Het vangen van de duizenden vissen is het meest delicate onderdeel van de grote schoonmaakoperatie van het meer. Resten van het bos dat er tot 14 jaar geleden stond, begonnen de waterkwaliteit meer en meer aan te tasten.

Tot 2003 stond er op de plaats van het meer een grote populierenplantage.  Een grote pompinstallatie hield het hele gebied al sinds de 19de eeuw droog. Tot de provincie Vlaams-Brabant besliste om het hele gebied in zijn oorspronkelijke toestand te herstellen en de pompen tijdelijk stil te leggen. De meeste bomen werden gerooid maar omdat de financiële middelen beperkt waren en het in die periode heel wat regende, liet men de boomstronken zitten. Dat bleek achteraf een vergissing. De waterkwaliteit ging er zo meer en meer op achteruit.

Te veel organisch afval

Al het organische afval dat in het meer achterbleef, veroorzaakte een sterke algengroei en dat deed op zijn beurt het zuurstofpeil in het water sterk dalen. Met als triest hoogtepunt 2015, toen blauwalgen een grote vissterfte veroorzaakten. De provincie Vlaams-Brabant besliste daarom om het meer eens en voor altijd grondig schoon te maken. Dat is een gigantische operatie, want eerst moet het meer volledig leeggepompt worden. Daarna kan een aannemer alle boomstronken weghalen, die er na 14 jaar onder water nog redelijk intact uitzien. Tegelijk zullen graafmachines ook de sliblaag verwijderen.

(lees verder onder de foto)

Karpers en snoeken

Maar voor het zover is, moeten medewerkers van het provinciedomeinen de duizenden vissen die het meer rijk is, eruit halen en overbrengen naar onder meer het provinciedomein De Halve Maan in Diest en naar het Albertkanaal. "Het is een zwaar en lastig werk", vertelt educatief medewerker Koen Tuerlinkx. "De grote exemplaren - vooral karpers maar ook snoeken - moeten één voor één met een net gevangen worden. Daarna als de plassen water minder groot zijn, zal er ook elektrisch gevist kunnen worden op de kleinere exemplaren."  

Paradijs voor watervogels

De hele schoonmaakoperatie moet tegen het voorjaar 2020 klaar zijn, want dan begint het broedseizoen van de vele watervogels die het meer intussen aantrekt. Volgens domeinbeheerder Liesbeth Cox zal het dan nog een jaar tot anderhalf jaar duren vooraleer het meer opnieuw volledig volgelopen is. Het Vinne moet dan nog meer dan nu een paradijs voor watervogels, vissen, amfibieën, insecten en planten worden. Heel wat watervogels kunnen intussen niet wachten op dat moment. Zo zitten er nu opvallend veel zilverreigers, 29 in totaal. "De verklaring moet je niet ver zoeken", zegt Koen Tuerlinckx, "met de lage waterstand is het hier gewoon aanschuiven voor een rijkelijk buffet."