Mr Akin C Senol

Nederlandse longartsen willen totaalverbod op e-sigaret, bij ons meer nuance in afwachting wetenschappelijk onderzoek 

De Nederlandse Vereniging van Artsen voor Longziekten en Tuberculose (NVALT) wil een totaalverbod op de e-sigaret in haar land. Volgens voorzitter Leon van den Toorn zijn er genoeg "zorgwekkende ontwikkelingen" om die beslissing door te voeren. Er zijn momenteel 8 patiënten met symptomen gerelateerd aan de e-sigaret. In Amerika lijden ondertussen al meer dan 1000 mensen aan een onbekende longaandoening waar al 18 mensen aan zijn gestorven. In België is de medische wereld genuanceerder: "De e-sigaret heeft al meer goed dan kwaad gedaan", zegt longarts en rookstopexpert Marc Daenen.

"Bij een totaalverbod op elektronische sigaretten hangen we de vlag uit.’’ Voorzitter van de Nederlandse Vereniging van Artsen voor Longziekten en Tuberculose (NVALT) spreekt duidelijke taal in de Nederlandse krant AD. Van den Toorn spreekt over een stijging van 3 naar 8 patiënten met longklachten na het roken van een e-sigaret en de vereniging krijgt nog meer meldingen van Nederlanders met longklachten na het roken van e-sigaretten binnen. Eén persoon was er zelfs zo ernstig aan toe, dat die op de intensive care belandde. 

Ik heb al veel mensen weten stoppen met roken door de e-sigaret, dus het heeft ook veel goed gedaan

Marc Daenen, longarts Ziekenhuis Oost-Limburg

Volgens de VRGT (Vlaamse Vereniging voor Respiratoire Gezondheidszorg en Tuberculosebestrijding) zijn er in België, en bij uitbreiding Europa, nog geen ernstige gevallen bekend van de aandoening die Amerika treft. Ook longarts Marc Daenen van Ziekenhuis Oost-Limburg reageert genuanceerder dan zijn Nederlandse collega's: "Ik doe al 20 jaar rookstopbegeleiding en heb al veel mensen weten stoppen met roken door de e-sigaret, dus het heeft ook veel goed gedaan. Ik heb nog geen geval gezien van iemand die daar problemen mee had en naar mijn weten mijn collega’s in het ziekenhuis ook niet."

De reactie van de NVALT verbaast Daenen dan ook: "Ze hebben acht patiënten gezien die waarschijnlijk reageerden op de e-sigaret. Ze zijn dat aan het onderzoeken. Ik denk dat een verbod voorbarig is en dat we dan het kind met het badwater aan het weggooien zijn."

Waarom ook weer al die heisa rond de e-sigaret? Wetenschapsjournalist Peter Brems legt het in onderstaand filmpje uit:

Video player inladen...

Verbod niet zomaar mogelijk

Nederlands Staatssecretaris van Volksgezondheid Paul Blokhuis reageerde in AD op de oproep van het NVALT:  "Een totaalverbod uitvaardigen kan ik niet zomaar. Ik heb bijvoorbeeld ook te maken met Europese regels. Maar ik wil me graag inzetten voor alles wat we kunnen bedenken om roken en e-roken verder terug te dringen." 

In ons land is er geen directe vraag voor een totaalverbod. Jelle Boone, woordvoerder van minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open VLD), laat weten dat de regels bij ons veel strenger zijn dan die in Amerika. Zo mag bij ons maximum 2 mg nicotine per milliliter vloeistof in de e-sigaret zitten. Het huidige beleid van onze overheid rond de e-sigaret wordt binnenkort ook geüpdatet op basis van nieuw advies van de Hoge Gezondheidsraad.

Internationale twijfel

Leon van den Toorn refereert in zijn oproep ook aan het Europese longartsencongres in Madrid vorige week, waar duidelijke conclusies zijn getrokken over e-roken: "Er waren twee grote besprekingen gewijd aan de e-sigaret, waarin de bewijslast helder op een rijtje is gezet. De vaak gehoorde opmerking dat de e-sigaret 95 procent minder schadelijk zou zijn, is op geen enkel wetenschappelijk bewijs gebaseerd."

Rokers gebruiken de e-sigaret zelfs om hun nicotine-inname te verhogen

Professor en longarts Elif Dagli, universiteit van Istanbul

Op het congres is ook een Zweedse studie voorgesteld waaruit blijkt dat
e-sigaretten vooral door verstokte rokers worden gebruikt naast hun gebruikelijke sigaretten. De studie bevroeg meer dan 8000 rokers in 2006 en opnieuw in 2016. Van de 225 bevraagden die gestopt waren met roken, was er maar één die dat met een e-sigaret had gedaan. De voorzitster van het congres, Turks professor Elif Dagli concludeerde: "Deze studie toont opnieuw aan dat e-sigaretten geen rookstopmiddel zijn. Rokers gebruiken de e-sigaret zelfs om hun nicotine-inname te verhogen."

Longarts Marc Daenen was ook op het congres in Madrid: "De internationale consensus is nu minder optimistisch dan ze twee jaar geleden was. Als je kijkt naar gerandomiseerde studies zie je inderdaad dat andere rookstopmiddelen beter werken."  

E-sigaret wereldwijd onder vuur

Overal heersen dezelfde debatten rond de e-sigaret en het "vapen". In India is er vorige maand zelfs een totaalverbod op de e-sigaret gekomen met hoge boetes en zelfs celstraf voor illegale handel in e-sigaretten.

In Amerika heerst ondertussen nog steeds de mysterieuze longziekte gelinkt aan de e-sigaret. Het federaal agentschap voor ziektecontrole (CDC) meldt al meer dan 1000 gevallen van de longaandoening over 48 staten en 18 doden. Een oorzaak is nog niet bekend, maar de meeste van de longpatiënten geven wel aan producten met THC in gebruikt te hebben, de roesopwekkende stof uit cannabis.

Marc Daenen heeft twee gouden tips voor e-sigaretgebruikers: "Aan wie een e-sigaret gebruikt: doe er geen cannabis in. En ten tweede, kies voor dingen die een kwaliteitsmerk hebben. Koop niet zomaar zaken van op straat."

In België mag je geen reclame maken voor tabaksproducten. Hoe zijn ze zo groot kunnen worden zonder reclame? Wij onderzochten de marketingstrategie achter de e-sigaret 'Juul':