Wat nu met de brexit? "Harde brexit zonder akkoord, nieuw uitstel of brexit afblazen, alles is mogelijk"

De stemming over het akkoord over de brexit van het VK uit de EU komende zaterdag in het Britse parlement is cruciaal voor het verdere verloop van de brexit. "Het is mogelijk dat je over veertien dagen een harde brexit hebt zonder deal of nieuw uitstel voor de Britten. Maar alles ertussen is ook nog mogelijk. De stemming zaterdag zal van cruciaal belang zijn om te kijken in welke richting de brexit uit zal gaan", zegt Hendrik Vos in "De wereld vandaag" op Radio 1.

Het nieuwe akkoord tussen de Britse regering van Boris Johnson en de Europese Unie vertoont weinig verschillen met het akkoord dat Theresa May eerder dit jaar niet door het Britse parlement goedgekeurd heeft gekregen.

"In vergelijking met de oude deal is er wel iets aangepast in verband met Noord-Ierland. Er start hoe dan ook een overgangsperiode voor Noord-Ierland. Daarin blijft alles nog een beetje bij het oude. Bij de oude backstop geldt dat heel het Verenigd Koninkrijk zich aan de Europese regels moet houden tot er een definitieve regeling is. Nu geldt dat enkel voor Noord-Ierland. Er zal met andere woorden een aparte regeling zijn voor Noord-Ierland. Noord-Ierland blijft een hele periode de Europese afspraken volgen en de rest van het Verenigd Koninkrijk kan zijn eigen koers varen. Eigenlijk heb je op dat moment geen VK meer", zegt Hendrik Vos in "De wereld vandaag".

De vorige Britse premier Theresa May heeft een gelijkaardige regeling voor Noord-Ierland en het Verenigd Koninkrijk even overwogen, maar daarna definitief afgewezen.

"Theresa May heeft ook even geprobeerd een regeling uit te werken om alleen Noord-Ierland los te laten, eigenlijk om Noord-Ierland cadeau te doen aan de Europese Unie. Toen heeft May gezegd dat er geen enkele Britse regering dit kan verkopen aan het Britse parlement en de Britse bevolking. In de periode van May was dit onaanvaardbaar, maar Boris Johnson is nu zo op zoek naar een manier om het geregeld te krijgen, dat hij dit wel lijkt te aanvaarden."

Ik zie het als een reële mogelijkheid dat de brexit uiteindelijk nog wordt afgeblazen

Hendrik Vos

De stemming over het akkoord in het Britse parlement komende zaterdag wordt een cruciaal moment voor de brexit. "Als het niet lukt om het akkoord gestemd te krijgen in het Britse parlement, dan zijn er twee opties. Boris Johnson kan een no-dealbrexit forceren. De Britten worden uit de Europese Unie gehaald zonder akkoord. Dan ga je naar een chaotische situatie met zware grensbewaking en geen overgangsperiode. Maar dan moet Johnson tegen de Britse wet handelen, want het Britse parlement heeft een wet gestemd die het onmogelijk maakt om uit de Europese Unie te tuimelen", zegt Hendrik Vos.

De andere optie is dat de Britten opnieuw uitstel vragen aan de Europese Unie. "Dan zit de brexit weer op de lange baan en gaan ze onvermijdelijk naar nieuwe verkiezingen gaan in het VK. Dan gaat er een nieuwe regering komen en wordt er misschien een nieuw referendum georganiseerd. Misschien wordt de brexit afgeblazen."

Volgens Hendrik Vos is dat een reële mogelijkheid. "Het kan dat men over enkele maanden zegt, het lukt ons niet om er op een elegante manier uit te geraken. We annuleren de brexit."

"Het is ook mogelijk dat je over veertien dagen een harde brexit hebt zonder deal. Maar alles ertussen is ook nog mogelijk is. Het is een rommel waarbij de komende dagen heel wat verduidelijkt zal worden. De stemming zaterdag zal van cruciaal belang zijn om te kijken in welke richting de brexit uit zal gaan", besluit Hendrik Vos in "De wereld vandaag".

Beluister de analyse van de toestand van Hendrik Vos uit "De wereld vandaag" hier: