2019 Thierry Mallet

Notre-Dame van Parijs op lijst van  bedreigd cultureel erfgoed

De organisatie World Monuments Fund maakt elke twee jaar een lijst met 25 werelderfgoedplekken die gevaar lopen, op alle continenten en uit alle tijdperken. Met steun aan de lokale bevolking moet dat waardevolle erfgoed bewaard, hersteld en gered worden.

De Parijse kathedraal Notre-Dame werd in april getroffen door een zware brand. Het gebouw staat nu op de lijst van 25 werelderfgoedplekken die "risico lopen". Die "World Monuments Watch" wordt elke twee jaar opgesteld door het World Monuments Fund, een in de Verenigde Staten gevestigde privé-organisatie die al meer dan een halve eeuw bestaat.

De Notre-Dame is een "globaal icoon" dat "ons eraan herinnert hoe diep de verbondenheid van mensen met plekken gaat en hoezeer de vernietiging ervan persoonlijk trauma kan veroorzaken", zegt de jury.

De 25 bedreigde plekken strekken zich uit over 21 landen, van de prehistorie tot de 20e eeuw. Ze zijn in gevaar door oprukkende verstedelijking, politieke onrust, oorlogen, natuurrampen, klimaatverandering. Het World Monuments Fund heeft vooral oog voor lokale initiatieven om die plaatsen en gebouwen te herwaarderen en steekt zelf ook geld in het herstel.

Behalve de Notre-Dame staan nog enkele Europese sites op de lijst, bijvoorbeeld het niet meer gebruikte spoorviaduct Bennerley in het Engelse Derbyshire; het is een stalen constructie uit de tijd van de industriële revolutie. Het viaduct kan een recreatiefunctie krijgen.

In Cordoba, in Spanje, zijn oplossingen nodig voor de huizen met binnenplaatsen in de wijk Axerquia. De oorspronkelijke bewoners worden weggedreven door toeristen en rijkere inwijkelingen. 

Het Bears Ears nationaal monument in de Amerikaanse staat Utah loopt ook gevaar; heilige plaatsen van de inheemse bevolking dreigen te worden onteerd door de aanleg van wegen en kabels.

In India is het cricketstadion Sardar Vallabhbhai Patel in Ahmedabad dringend aan herstelling toe. Het is een opvallende betonnen constructie uit 1960 van de Indiase architect Charles Correa.

De heilige vallei van de Inca’s in Cusco, Peru, loopt gevaar door de aanleg van een nieuwe luchthaven.

In San Antonio in Texas is de Woolworth Building in gevaar; in 1960 werd er geschiedenis geschreven omdat blank en zwart er samen konden lunchen. De plek speelde een belangrijke rol in de burgerrechtenstrijd.

Ook op de lijst van 25: het schrijn van Mam Rashan op de berg Sinjar in Irak, een heiligdom van de Jezidi-minderheid. Het werd vernield door terreurorganisatie IS. Op de twee foto's hier onder ziet u het schrijn voor en na het geweld.

foto Robert Leutheuser

De volledige lijst van 25 bedreigde monumenten en de motivering voor de keuze vindt u hier. En in de video hier onder: