Open VLD-voorzitster Gwendolyn Rutten: euthanasie moet ook kunnen als het leven "af" is

Open VLD-voorzitster Gwendolyn Rutten vindt dat euthanasie ook mogelijk moet zijn als mensen vinden dat hun leven "af" is. Dat zegt ze in een opiniestuk in De Morgen naar aanleiding van een uitspraak van radiocoryfee Lutgart Simoens. Die zei eerder dat ze weinig fysieke problemen heeft, maar het toch "gehad had". Ruttens oproep kent voorlopig echter weinig bijval.

In het opiniestuk schrijft Rutten dat ze het helemaal eens is met Simoens. "Niet alleen bij ondraaglijk lijden, maar ook als je leven 'af' is, moet je er een punt achter kunnen zetten wanneer je er zelf, uitdrukkelijk, vrijwillig, onafhankelijk en duurzaam om vraagt", schrijft Rutten.

"We moeten ook nog initiatieven nemen als het gaat om eenzaamheid, en zorgen dat mensen hun leven zo lang mogelijk kwalitatief is. Het een sluit het ander niet uit", zegt ze voorzichtig. "Maar zelfs in de ideale situatie, waarin je met liefde en zorg omringd bent, kunnen mensen vragen om er zelf een punt achter te zetten. Ik vind dat een legitieme vraag."  

Leeftijdsgrens

Open VLD heeft nog geen concrete wetteksten klaar om de euthanasieregels te versoepelen. Zo heeft de partij nog niet bepaald of er dan een leeftijdsgrens moet komen, en waar die zou moeten liggen. In Nederland stelde de sociaal-liberale partij D66 voor om een leeftijdsgrens van 75 jaar in te voeren, vooraleer euthanasie bij een "voltooid leven" mogelijk is. Daarover wil Rutten eerst een grondig debat in het federaal parlement of de Senaat, mogelijk met een nieuwe adviescommissie. 

Het standpunt van de partij is niet nieuw. Open VLD legde op hun Vrijheidscongres in 2017 al vast dat er "een wettelijk kader" moet komen om euthanasie bij een "voltooid leven" mogelijk te maken. 

Uitgelezen

Het is het uitgelezen moment voor de liberalen om dit soort ethische thema's op de agenda te zetten. Nu de regering in lopende zaken maar 38 van de 150 zitjes in het parlement bezet, moeten nieuwe meerderheden worden gezocht. Vorige week deed Kamerfractieleider Egbert Lachaert (Open VLD) nog het voorstel om de abortuswet te versoepelen.

Bij SP.A en N-VA klinkt er weinig enthousiasme. "Er is weinig draagvlak voor", zegt Karin Jiroflée van SP.A, al zal het debat "binnen dit en tien jaar" wel worden gevoerd. Kathleen Depoorter van N-VA wijst dan weer op het risico dat euthanasie uit de "medische context wordt gehaald".  Maar het debat kan altijd gevoerd worden, zeggen ze allebei wel. 

Bij dit thema zal het niet mogelijk zijn om de regeling rond te krijgen tijdens de lopende zaken, weet Rutten. Open VLD wil het debat tijdens deze uitgelezen periode wel op gang trekken. "Het parlement hoeft hier niet te wachten op een regering", klinkt het. "We hebben in de tijd van de paarsgroene regering grensverleggend werk verricht. We steken de hand uit, ook op het vlak van euthanasie bij dementerenden."