Een tank met pro-Russische rebellen rijdt langs een herdenkingsmonument voor de slachtoffers van de MH17 in Hrabove, Oost-Oekraïne.

Onderzoek crash MH17 richt zich meer en meer op Moskou

Het onderzoek naar de crash van vlucht MH17 vijf jaar geleden boven Oost-Oekraïne spitst zich meer en meer toe op de Russische verantwoordelijkheid. Het Joint Investigation Team (JIT) verspreidt een nieuwe getuigenoproep, en verschillende afgetapte telefoongesprekken. Daaruit blijkt dat de pro-Russische rebellen in Oost-Oekraïne bijna dagelijks contact hadden met Russische overheidsfunctionarissen.

"Recent onderzoek van getuigenissen toont aan dat de Russische invloed op de rebellen in Donetsk verder ging dan alleen maar militaire steun," zegt een verantwoordelijke van de Nederlandse politie in de getuigenoproep. "De banden tussen Russische regeringsafgevaardigden en rebellenleiders blijken veel nauwer."

Rusland ontkent al vijf jaar lang dat het ook maar op een of andere manier steun verleent aan de rebellen in Oost-Oekraïne en wijst ook iedere verantwoordelijkheid af in de crash van vlucht MH17.

De afgeluisterde telefoongesprekken vonden plaats in de weken vóór de crash van vlucht MH17 op 17 juli 2014 en gaan tussen rebellenleiders in Oost-Oekraïne en hooggeplaatste Russische functionarissen. Onder hen Aleksandr Borodaj, de premier, en Igor Girkin, de minister van Defensie van de zelfverklaarde Volksrepubliek Donetsk. Zij hadden contact met Vladislav Soerkov, een belangrijke medewerker van de Russische president Poetin, en Sergej Aksjonov, de leider van de geannexeerde Krim.

Russische minister van Defensie

Uit de gesprekken blijkt dat Rusland heel wat macht had in Oost-Oekraïne op het moment van de ramp. Zo wordt er gepraat over de levering van militair materieel, over financiële zaken en werd er bijna dagelijks in Moskou afgetoetst. Een lokale rebellenleider zegt in zo'n gesprek in juli 2014 dat er "mensen komen met een mandaat van Sjojgoe" en dat "mensen uit Moskou" het bevel zullen overnemen. Sergej Sjojgoe is de Russische minister van Defensie. 

Het JIT onderzoekt niet alleen de rechtstreekse betrokkenheid van de Russische minister van Defensie, ook die van Aleksandr Bortnikov, baas van de Russische inlichtingendienst FSB. De onderzoekers willen weten hoe groot hun rol was bij de planning en de uitvoering van het neerschieten van vlucht MH17.

Het Russisch ministerie van Defensie trekt de authenticiteit van de afgeluisterde telefoongesprekken in twijfel en benadrukt dat de wereld overloopt van 'fake news'.

Wat we weten over MH17

Het vliegtuig van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 neergeschoten boven het rebellengebied in Oost-Oekraïne. Onderzoek van het JIT heeft uitgewezen dat het toestel werd neergeschoten met een Boek-raket, afkomstig uit een Russische legerdivisie, die over de grens werd gesmokkeld naar Oekraïne. 

Het JIT heeft ook al vier verdachten op een internationale opsporingslijst geplaatst: drie Russen en één Oekraïner. In maart volgend jaar start er een proces tegen hen in Nederland.

Herbekijk de reportage uit "Het Journaal":

Video player inladen...

Meest gelezen