Verkoop van drugs brengt jaarlijks 30 miljard euro op in Europa: dit is de rol van België

30 miljard euro: zoveel brengt de verkoop van drugs elk jaar op in Europa. Dat staat in een nieuw rapport van Europol en het Europees waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving (EMCDDA). Binnen een steeds globaler netwerk is België zoals bekend een belangrijke toegangspoort voor cocaïne. Maar ook voor de productie van MDMA, amfetamines en cannabis speelt ons land samen met Nederland een grote rol. 

“De georganiseerde criminaliteit bestaat momenteel uit 5.000 groepen die we in kaart konden brengen”, zegt directrice van Europol Catherine De Bolle. “Een derde daarvan is actief in de handel van drugs. Daarbij gaan ze steeds gewelddadiger te werk en importeren ze methodes die vroeger gebruikt werden in continenten als Zuid-Amerika.”

"De aandacht van de politie ging de laatste jaren vooral naar migratie en terrorisme. Logisch, na de migratiecrisis en de aanslagen. Maar nu moet drugscriminaliteit echt een prioriteit worden”, vindt De Bolle.

Europol waarschuwt dat de criminele organisaties het beleid kunnen ondermijnen. Antwerps burgemeester Bart De Wever (N-VA) zei eerder al dat sommige politici “één klik” verwijderd zijn van de criminele organisaties. 

Catherine De Bolle

Het Europolonderzoek legt haarfijn uit hoe de productie en het gebruik van de drugs over verschillende landen is verdeeld. Het aanbod wordt groter, digitaler, internationaler, en de drugs worden puurder (sterker) zonder duurder te worden.

België in top 6 voor productie van cannabis

Cannabis blijft het grootste deel uitmaken van het druggebruik: 1 op de 7 jongvolwassenen in de Europese Unie zegt dat ze in 2018 cannabis gebruikten. De verkoop van cannabis wordt in 2017 op een waarde van 11,6 miljard geschat.

De productie van de drug is erg verschillend voor marihuana (de bladeren en bloemtoppen van de plant) of hasj (de hars). Marihuana wordt heel vaak binnen de EU en specifiek in Nederland geproduceerd, of geïmporteerd uit de Westelijke Balkan of Albanië. Maar ook België staat op de vijfde of zesde plaats in de productie van marihuana. Vaak wordt er samengewerkt met Nederlanders.  

Marokko is dan weer een belangrijke producent van hasj, die vaak via Spanje de EU binnenkomt. Daarnaast maken ook sterke cannabisoliën en cannabis in wellnessproducten een opmars.

Antwerpen en Spanje toegangspoorten voor cocaïne

Cocaïne staat op plaats twee op vlak van gebruik, vooral in West- en Zuid-Europa, en leverde criminele organisaties zo’n 9,1 miljard op in 2017. Cocaïne wordt vaak geproduceerd in Colombia, en 60 procent van de Colombiaanse productie wordt verscheept met Europa als bestemming.

België staat met de haven van Antwerpen centraal als toegangspoort voor cocaïne in Europa. In 2017 werd 45 ton onderschept, in 2018 50 ton, een derde van alle onderschepte coke in de EU.

En voor die smokkel hebben criminelen een smak geld over: voor een gesprek worden havenwerkers al gauw 5.000 euro betaald, per drugverscheping die ze helpen begeleiden tussen de 75.000 en 125.000 euro, weet Europol.

Steeds vaker wordt de cocaïne daarna met postpakketten rondgestuurd. Ook de havens Algeciras en Valencia in Spanje zijn belangrijk, en Rotterdam in Nederland. 

Heroïne is niet de meest gebruikte drug, maar wel de meest schadelijke. De verkoop ervan wordt geschat op een waarde van 7,4 miljard in 2017. Een belangrijke producent van heroïne blijft Afghanistan, waarna de drug via de Balkanroute en Turkije de Europese Unie binnenkomt.

België samen met Nederland producent van MDMA en amfetamines

Daarnaast hebben amfetaminen in Europa een jaarlijkse verkoopwaarde van 1 miljard en MDMA van 0,5 miljard. Het grootste deel van de productie van synthetische drugs als MDMA gebeurt in Europa zelf, en daar speelt België een belangrijke rol, concludeert Europol.

In 2019 werden bijvoorbeeld nog 3 grote labo’s opgedoekt waar methamfetamine werd geproduceerd: twee in Nederland en een in België.

Lees hier het volledige rapport (in het Engels). 

Eind 2017 bracht ons onderzoeksmagazine "Pano" het sociale drama achter de cocaïnehandel in Antwerpen in beeld. Die reportage kunt u hieronder bekijken:

Video player inladen...