Video player inladen...

Europese première voor president Charles Michel: klimaat, centen en de brexit op agenda van Europese top

In Brussel is een tweedaagse Europese top aan de gang, de eerste van de nieuwe Europese president Charles Michel. Op de agenda staan enkele moeilijke dossiers, zoals het klimaat, de brexit en de meerjarenbegroting. "Het wordt een belangrijke top", aldus Michel. De nieuwe president zal alleszins vol aan de bak moeten om eensgezindheid te vinden over het nieuwe klimaatplan en de financiën.

Als premier van België heeft Charles Michel uiteraard al verschillende Europese toppen bijgewoond, maar vandaag zit hij die voor de eerste keer ook voor, als de nieuwe Voorzitter van de Europese Raad, ook wel de Europese president genoemd.

Michel is niet het enige nieuwe gezicht aan tafel, twee nieuwe jonge vrouwelijke premiers maken ook hun opwachting: de Belgische premier Sophie Wilmès (MR), die Michel opvolgde, en de nieuwe Finse premier Sanna Marin. En ook de nieuwe Commissievoorzitter Ursula von der Leyen is uiteraard present.

Charles Michel mag meteen vol aan de bak, want op de agenda staan enkele moeilijke dossiers zoals het klimaat, de brexit en de meerjarenbegroting. Wat het klimaat betreft, hoopt Michel op deze top principiële steun te vinden voor het nieuwe, ambitieuze klimaatplan dat de Europese Commissie gisteren heeft voorgesteld.

Dat wordt echter een moeilijke discussie, voorspelt Europekenner Rob Heirbaut: "Er is in juni al een poging geweest om alle landen achter de doelstelling te scharen om klimaatneutraal te worden in 2050. Dat is toen niet gelukt." Met name drie landen liggen nog altijd dwars: Polen, Tsjechië en Hongarije. "Dat zijn drie landen die vinden dat die doelstelling te ver gaat en die zeggen dat het voor hen een te grote inspanning betekent. Zij vragen daarom extra geld om die overgang te kunnen maken naar die klimaatneutrale economie." Polen bijvoorbeeld is nog altijd erg afhankelijk van steenkool voor de elektriciteitsvoorziening.

Michel weet in elk geval dat hij nog werk heeft om een akkoord te bereiken, zo zei hij tijdens een persmoment voor aanvang van de top. "We gaan nog enkele gesprekken moeten hebben in de namiddag, want ik ben er mij bewust van dat het voor enkele landen belangrijk is om zekerheid te hebben dat ze in de toekomst keuzes kunnen maken over de investeringen. En op dit moment weet ik dat er nog geen akkoord bestaat over de conclusies die we voorbereid hebben."

BEKIJK - Charles Michel: "Er zijn zeker nog gesprekken nodig over het klimaatplan"

Video player inladen...

Welke plek krijgt kernenergie?

Niet alleen de bekommernissen van bovengenoemde drie landen zijn trouwens een discussiepunt. In de loop van de namiddag lag ook kernenergie op tafel. Met name: mag kernenergie een rol spelen bij het realiseren van de Europese ambitie om tegen 2050 klimaatneutraal te worden? Eenzelfde discussie wordt ook in ons land gevoerd, waarbij de N-VA een van de voorvechters van kernenergie is. Op Europees niveau pleit vooral Tsjechië ervoor. "Ik begrijp niet dat sommige landen problemen hebben met kernenergie", zei de Tsjechische premier Andrej Babis. "Kerncentrales stoten geen CO2 uit."

Hij spotte ook enigszins met de houding van Oostenrijk, dat tegen kernenergie is, maar een kwart van zijn energievoorziening uit Tsjechië haalt, waar meer dan 30 procent van de geproduceerde energie van kerncentrales afkomstig is. Ook de Franse president Emmanuel Macron is een voorstander van kernenergie. Luxemburg is dan weer tegen. "Kernenergie is niet veilig en ook niet duurzaam. Het kan geen oplossing voor klimaatverandering zijn", zei premier Xavier Bettel.

Rond 23u vanavond was er op de EU-top nog geen akkoord over de Green Deal, bekijk hier het verslag van "Het Journaal laat" daarover:

Video player inladen...

Wat als de Britten weg zijn?

Na het klimaatdossier zullen de staatshoofden en regeringsleiders vandaag normaal gezien ook de meerjarenbegroting bespreken. Ook dat wordt geen makkelijke discussie. Als de Britten de Europese Unie verlaten, zullen ze ook hun bijdrage aan de Europese begroting (geld van de Europese lidstaten waarmee de Europese Unie haar plannen kan realiseren) niet meer betalen. Dat betekent een verlies van zo'n 13 miljard euro per jaar. De lidstaten zullen dan moeten kiezen: ofwel minder geld uitgeven ofwel moeten alle andere 27 landen een beetje meer bijdragen.

"Dat laatste is wat de Europese Commissie voorstelt en ook het Europees Parlement wil dat", zegt Heirbaut, "maar de meeste lidstaten staan niet te springen om extra geld te geven. Sommige willen besparen in landbouwuitgaven, andere dan weer niet. Dus die discussie blijft maar aanslepen. Michel wil daar vooruitgang in boeken, maar een akkoord moeten we vanavond nog niet verwachten."

Over de brexit zelf, zullen de lidstaten het pas morgen hebben. Dan weten de Europese leiders ook hoe de verkiezingen in het Verenigd Koninkrijk afgelopen zijn en welke eventuele gevolgen die kunnen hebben voor de brexit. Ook de toekomst van de eurozone staat morgen nog op de agenda. Door die Britse verkiezingen zitten overigens maar 27 staatshoofden en regeringsleiders aan tafel, de Britse premier Boris Johnson blijft in Londen. 

Charles Michel leek er tijdens het persmoment alvast veel zin in te hebben en oogde ontspannen. Met een grote glimlach wandelde hij naar de journalisten.

Maar voor hij aan het grote werk begon, vond hij toch de tijd voor even belangrijke zaken: familie.

Bekijk de voorbeschouwing van Rob Heirbaut in "Het Journaal"

Video player inladen...

Bekijk hier het verslag van "Het Journaal":

Video player inladen...

Meest gelezen