Burn-out dreigt bij vrijwilligers psychische jeugdzorg 

De nieuwe besparingen in de zorg zullen de druk verhogen bij vele vrijwilligersorganisaties. Zij proberen volop invulling te geven aan de door de politiek veel gebruikte term “vermaatschappelijking van de zorg”. Zonder een sterk onderbouwde reguliere hulpverlening zullen ook deze initiatieven ten prooi vallen aan overbevraging, wachtlijsten, efficiëntiedenken, … 

opinie
Reproductie enkel toegestaan na schriftelijke toestemming van Frank Toussaint tenzij anders afgesproken.
Ingrid De Jonghe, Koen Browaeys
Ingrid De Jonghe is voorzitster TEJO Vlaanderen, Koen Browaeys is lid van de raad van bestuur. TEJO biedt in Vlaanderen laagdrempelige therapeutische hulpverlening aan jongeren tussen 10 en 20 jaar, onmiddellijk, kortdurend, anoniem en gratis.

Op dit ogenblik “werken” er bij TEJO (Therapeuten voor Jongeren, www.tejo.be) 450 vrijwilligers, verspreid over 14 TEJO-huizen in heel Vlaanderen. TEJO biedt een antwoord op de lange wachtlijsten die er heersen bij de psychologische ondersteuning voor jongeren. Deze vrijwilligers werken zelf vaak in sectoren die deze zorg aanbieden. 

Eén van de motivaties om zich extra in te zetten bij TEJO, is dat ze binnen hun professionele werkopdracht niet voldoende ruimte krijgen om hun werk goed te doen. Als je gekozen hebt voor een zorgberoep en je moet vaststellen dat je daar niet in kan slagen omdat je hulp te laat komt, of omdat je hulp niet voldoende is, dan geraak je al snel gedemotiveerd. De wachtlijsten voor psychische hulp aan jongeren lopen immers op tot 9 maanden en langer, of er is enkel ruimte voor een kortdurend traject, terwijl een langdurig traject, eventueel residentieel, noodzakelijk is, maar ook hier zijn lange wachtlijsten. 

Als daarbij komt dat je moet voldoen aan heel wat regels en administratie om te bewijzen dat je efficiënte zorg biedt, dan is het recept voor een burn-out snel geschreven. Niet voor niks zijn de burn-out-cijfers het hoogst in de zorgberoepen. Bij TEJO mogen onze deskundige vrijwilligers in vertrouwen hun ambacht uitoefenen. Ze zien dat hun inspanningen lonen, dat jongeren - ondertussen bijna 10.000 over heel Vlaanderen - snel geholpen worden en dat wakkert hun initiële vuur om in deze sector te werken weer aan.

Besparingen

Door de afbouw van middelen voor ambulante (na)zorg (tweede- en derdelijn), zagen we bij TEJO al snel de effecten van deze besparing. We krijgen steeds zwaardere zorgvragen binnen. Jongeren die een psychiatrische opname achter de rug hebben, worden naar ons doorverwezen voor nazorg, die we niet kunnen bieden vanuit een vrijwillig engagement. De nieuwe besparingen in de Centra voor Algemeen Welzijnszorg en de Centra voor Geestelijke Gezondheidszorg door het kabinet Beke verhogen de druk nog meer op organisaties als TEJO. Ze bedreigen de verdere uitrol van de vermaatschappelijking van zorg. 

Jongeren moeten er altijd op kunnen vertrouwen dat ze geholpen worden wanneer ze met psychische problemen worden geconfronteerd

Vrijwillige initiatieven zijn er enkel als aanvulling op de reguliere zorg en niet ter vervanging ervan. Bij TEJO willen we graag zorg blijven dragen voor onze vrijwilligers, zodat hun vuur niet zal doven. Het is aan de overheid om hetzelfde te doen voor hun werknemers. Want als zij gedemotiveerd geraken, zijn onze jongeren daarvan het slachtoffer. 

Jongeren moeten er altijd in kunnen geloven en vooral erop kunnen vertrouwen dat ze geholpen worden wanneer ze met psychische problemen worden geconfronteerd: laten we hen dat vertrouwen niet ontnemen! In alle media (Rode Neuzen, Te Gek!,…) worden ze aangemoedigd om het taboe te doorbreken en met hun problemen aan de slag te gaan. Toch niet om daarna voor een gesloten deur te eindigen?

Vinger aan de pols

TEJO wil in de bres springen om de blijvend stijgende vraag van jongeren met psychische problemen en hun dringende noden mee op te vangen. We willen eveneens verder blijven zoeken naar constructieve maatschappelijke oplossingen, maar we willen daarnaast ook signalen geven aan de overheid over de knelpunten die er nu zijn in de organisatie van de zorgverlening. 

Een kwalitatieve, diverse zorg voor jongeren met oog voor elke doelgroep en problematiek, is noodzakelijk. Er is binnen het nu wat versplinterde zorglandschap veel goodwill om hier samen voor te gaan. Dat kan echter niet zonder een overheid die ook zijn verantwoordelijkheid neemt om hiervoor de juiste budgetten uit te trekken.

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.

Meest gelezen