Open brief van een hulpverlener: waarom bent u toch zo boos op mij?

Geweld tegen hulpverleners die uitrukken met een brandweer- of een ziekenwagen komt de laatste tijd alsmaar meer voor. Olivier Verbruggen waarschuwt dat dit zinloos geweld het hele systeem van snelle hulpverlening in gevaar brengt.  

opinie
Olivier Verbruggen
Olivier Verbruggen is vrijwillige hulpverlener-ambulancier.

In de drie en een half jaar dat ik een ziekenwagen in het Antwerpse beman, herinner ik me twee interventies waarbij er sprake was van fysiek geweld. De eerste keer werd ik geduwd in de sanitaire cel door een geïntoxiceerd persoon en de tweede keer heb ik fysiek een suïcidaal persoon ervan moeten weerhouden zichzelf uit het raam van de tweede verdieping te werpen. 

Vannacht, slechts 24 uur verwijderd van oudjaar, was de derde keer. Deze keer was veel gewelddadiger en extremer. Ik heb iemand op de spoedafdeling in bedwang moeten houden omdat deze persoon mijn collega’s opzettelijk wilde verwonden. Een aantal van hen incasseerde rake klappen en zijn hierdoor enkele dagen arbeidsongeschikt. Deze buitensporige, onnodige en compleet misplaatste aanval op ons liet een diepe indruk op me na. 

Het is een prachtig en efficiënt systeem dat werd uitgebouwd om u, de burger, te allen tijde onmiddellijk te helpen. Wie u ook bent en waar u zich ook mag bevinden, u kan in dit land eender wanneer beroep op ons doen. Wij komen letterlijk altijd: dagen, nachten, feestdagen, weekends, als het regent, sneeuwt, stormt, … Al is het onze 20e oproep op 24 uur tijd, opnieuw zullen wij voor u in onze ziekenwagen springen en u tegemoet snellen, want u heeft ons nodig. Het maakt ons niet uit wie u bent, waarin u gelooft, wat u op uw kerfstok heeft, vanwaar uw grootouders afkomstig zijn of wat uw geaardheid is, u bent een mens in nood en dus komen wij. 

Sta even stil bij alle actoren die in werking treden op het moment dat u 112 belt

Deze hulpverleningsketen is voor u inmiddels misschien vanzelfsprekend geworden, u bent immers niets anders gewoon. Maar sta alstublieft even stil bij alle actoren die in werking treden het moment dat u uw smartphone vastneemt en 112 induwt. 

Een calltaker aan de andere kant van de lijn zal u zo goed mogelijk tot rust brengen zodat u uw verhaal kan doen en de aard van uw probleem ons duidelijk wordt. Tien minuten nadat u ophangt kan u de eerste sirenes in de verte horen en afhankelijk van wat er aan de hand is komen rode, witte en/of gele voertuigen u te hulp gesneld.

Vanaf dan gaat het snel, heel snel. De vlammen uit uw dak worden geblust, uw geliefde wordt gereanimeerd, die auto die u tegen een boom zag belanden wordt opengeknipt, mogelijke belagers worden gearresteerd, bloedingen worden gestelpt, familieleden gekalmeerd, huizen beveiligd en kinderen worden ter wereld gebracht. Met veel zorg brengen wij u naar de dichtstbijzijnde spoedafdeling waar een gespecialiseerd team voor u klaar staat om te spalken, te opereren en naar u te luisteren. Ja, het kan zijn dat u even moet wachten maar dit betekent enkel dat u niet onmiddellijk aan het sterven bent en iemand anders wel.

Dit gebeurt allemaal door simpelweg 112 in te toetsen en tien minuten te wachten. Het is toch schitterend dat u als burger beroep kan doen op dit systeem?

Geweld tegen hulpverleners is laf, laag bij de grond en onterecht

Waarom slaat u mij dan als u vindt dat het niet snel genoeg gaat? Waarom scheldt u mij de huid vol terwijl ik u gewoon probeer te helpen?

U kan zeggen dat u onder druk stond, dat u in het heetst van de strijd dingen zei die u niet meende. U kan zeggen dat de 21e eeuw de eeuw van de stress, van de gejaagdheid of van het individu is. U kan wel 112 dingen zeggen, maar geen enkel argument kan uw daden goedspreken. Geweld tegen hulpverleners is laf, laag bij de grond en onterecht. Een ware kanker van onze maatschappij. Niets, maar dan ook niets, kan dit enigszins goedspreken, er zijn hier geen nuances. 

Waar gaan wij als maatschappij heen als ambulanciers steekwerende vesten kopen en brandweerlieden onder politiebescherming moeten uitrukken? Vanwaar die woede? Wat hebben wij u in godsnaam misdaan? Wij, die u komen helpen op het moment dat u door de bomen het bos niet meer ziet. Waarom? 

Velen van ons doen dit werk vrijwillig, wij vragen er maar een ding voor terug, dat is uw respect

Deze prachtige hulpverleningsketen is in gevaar door dit soort voorvallen. Velen van ons doen dit vrijwillig, dat hoort u goed, vrijwillig. Nadat ik u vannacht in bedwang heb moeten houden en uw scheldtirade heb moeten aanhoren ging voor mij ’s ochtends de wekker om naar mijn werk te gaan. Daartussen ben ik nog 2 keer opgeroepen, van slaap was er dus weinig sprake. Ik had er even goed voor kunnen kiezen thuis te blijven, mijn bed is warm en er ligt iemand in waarvan ik hou. Maar in plaats daarvan trek ik mijn gele jas aan om een hele nacht hen te helpen die het echt nodig hebben. Als ik dan als boksbal gebruikt word en tal van verwijten moet aanhoren dan vraag ik mij terecht af waar ik het eigenlijk voor doe. 

Wie gaat u bellen als wij onze gele jassen aan de haak hangen uit vrees voor onze veiligheid? Wie gaat u bellen als brandweerwagens niet volledig bemand meer kunnen worden? Wie gaat u bevrijden als u gekneld zit? Wie gaat u beveiligen? Wie gaat uw kind beademen als het in het water gevallen is? Wie gaat uw breuken spalken als u viel? Wie gaat de rijbaan vrijmaken van brokstukken zodat u naar uw familiefeest kan? U?

Wij doen dit omdat wij u graag zien en wij vragen er maar 1 ding voor terug, dat is uw respect. Het geweld tegen hulpverleners moet stoppen.

Ik wens jullie allen veilige eindejaarsfeesten, maar als het misgaat, weet dan dat u ons kan bellen. Wij komen met een glimlach. 

VRT NWS wil op vrtnws.be een bijdrage leveren aan het maatschappelijk debat over actuele thema’s. Omdat we het belangrijk vinden om verschillende stemmen en meningen te horen publiceren we regelmatig opinieteksten. Elke auteur schrijft in eigen naam of in die van zijn vereniging. Zij zijn verantwoordelijk voor de inhoud van de tekst. Wilt u graag zelf een opiniestuk publiceren, contacteer dan VRT NWS via moderator@vrt.be.