Video player inladen...

Ruzie met uw buur en u wil naar de rechter stappen? Nieuwe wetgeving moet heldere criteria voorzien

Het federaal parlement stemt vandaag over nieuwe regels die duidelijker vastleggen wat er precies valt onder "burenhinder" en waarvoor u dus effectief naar de rechter kan stappen. Het "goederenrecht" waaronder die regelgeving valt, stamt uit de tijd van Napoleon en was volgens minister van Justitie Koen Geens (CD&V) dringend aan een update toe. In dat goederenrecht 2.0 zal u ook een nieuwe definitie voor dieren vinden en een wijziging in de regelgeving over huizen in vruchtgebruik en 3D-verkavelingen.

flip franssen

We spreken begin 19e eeuw. De samenleving in ons land draait rond landbouw. Alle Napoleontische regels met betrekking tot samenwonen, eigendommen, vruchtgebruik, enzoverder, zijn op dat moment gericht op een agrarische maatschappij, waar het belang van goed samenleven niet meteen prominent op de agenda staat. 

Het is u wellicht niet ontgaan: sindsdien is er veel veranderd. Onze moderne maatschappij hecht meer belang aan burenrelaties, ruimtelijke ordening en ook dierenwelzijn. Helaas waren de wetten rond het zogenoemde “goederenrecht” daar nog niet aan aangepast. Tot nu. Een nieuwe wetgeving wordt vandaag finaal goedgekeurd. Daarom: een overzicht van enkele van de meest belangrijke wijzigingen. 

Beter een goede buur, …

Iedereen wenst de perfecte buurman- of vrouw, maar vaak blijkt de realiteit anders. Want uw buur heeft beslist om professioneel drummer te worden en dat vergt de nodige speeluren voor hem – en dus wakkere nachturen voor u. Of nog: uw buurman bouwde een muur. Mooi, maar deze dreigt nu in te storten op uw huis.

Omdat de wetgever beseft dat een goede relatie met uw buren belangrijk is, is het binnenkort mogelijk om preventief op te treden als er gevaar is voor ernstige burenhinder. U kan dus onder strikte voorwaarden al naar de vrederechter stappen vóór de muur instort. "Er moeten ernstige risico's zijn met betrekking tot de veiligheid, gezondheid of vervuiling," verduidelijkt professor Goederenrecht Vincent Sagaert (KU Leuven). "Als de buurman een gevaarlijke hond heeft, moet men - bij wijze van boutade - niet wachten tot de hond iemand gebeten heeft."

Als de buurman een gevaarlijke hond heeft, moet men - bij wijze van boutade - niet wachten tot de hond iemand gebeten heeft

Vincent Sagaert, professor Goederenrecht (KUL)

Als het in andere gevallen toch tot een ruzie komt – of u zit met een dringende vraag – dan bestaan er vanaf nu duidelijke criteria om met uw klacht naar de rechter te stappen. Zo bijvoorbeeld wanneer u wenst te weten of uw buurman moet bijdragen om een omheining rond uw perceel te plaatsen. Of in het geval van de drummer: hoe laat speelt hij? Hoe vaak? En hoe intens is het lawaai? Die criteria worden nu helder opgelijst volgens Sagaert. "Want mensen klagen al wel eens over geurhinder of lawaaihinder, maar de vraag is dan: gaat deze hinder de normale ongemakken te boven?"

..., en een verre boom

Ook wordt vanaf nu heel duidelijk bepaald op welke afstand van de perceelgrens uw bomen dienen ingeplant te worden. Een boom die groter is dan 2 meter, moet op minstens 2 meter van de perceelsgrens staan. Bomen kleiner dan 2 meter en struiken, moeten op minstens een halve meter van de perceelsgrens staan.

"Als dat niet zo is, kan de buurman vorderen dat de bomen gesnoeid worden, tenzij de bomen of struiken er al meer dan 30 jaar staan," zegt Sagaert. "En de buurman mag dat recht ook niet misbruiken. Als het snoeien bijvoorbeeld te veel schade zou veroorzaken op het vlak van natuurbescherming, mag hij dat niet vragen."

3D-verkavelingen

Een ondergrondse parkeergarage, daarboven een winkelcentrum, daarboven een woontoren. Er is steeds minder ruimte om naast elkaar te bouwen, en dus komt dit fenomeen van boven en onder elkaar bouwen vaker en vaker voor. 3D-verkavelingen zeg maar, "want we willen de ruimte in 3D zo optimaal mogelijk benutten," zegt Sagaert. Ecologisch gezien niet onbelangrijk. 

Het wordt eenvoudiger om eigendomsrechten boven en onder elkaar te stapelen in volumes

Vincent Sagaert, professor Goederenrecht (KUL)

Het probleem is echter: tot nu toe was het zeer moeilijk om die verschillende volumes volledig in eigen eigendom te hebben, tenzij er gemeenschappelijke delen zijn, zoals een hal of een lift. Door de wetswijziging wordt het binnenkort makkelijker om deze zelfstandige volumes met verschillende doelen - bijvoorbeeld commercieel of residentieel - te stapelen, zonder gemeenschappelijke delen te moeten hebben. Het nieuwe Goederenrecht zorgt er immers voor dat de beheerder van bijvoorbeeld de parking een eeuwigdurend opstalrecht kan krijgen, zodat die de parking zonder beperking in de tijd kan beheren. 

Een huis in vruchtgebruik herstellen: wie betaalt?

Bij vruchtgebruik zijn er ook verschillende wijzigingen, onder andere in de verhouding tussen de eigenaar en de vruchtgebruiker. Stel: uw ouders zijn gescheiden en uw vader hertrouwt. Zij wonen samen in het oude huis. Als uw vader sterft, krijgt de nieuwe partner als langstlevende het vruchtgebruik over het huis, u en uw broers en zussen zijn blote eigenaar. Plots blijkt dat er grote werken nodig zijn aan de woning, denk bijvoorbeeld aan het leggen van een nieuw dak of een centrale verwarming. Die kost was tot nu toe volledig voor de eigenaar, de kinderen dus. 

Nochtans maken zij vaak nooit gebruik van het huis. In de toekomst moeten de werken daarom in overleg gebeuren en wordt de kost naar verhouding verdeeld. De vruchtgebruiker zal dus ook een deel van de grote herstellingen op zich moeten nemen.

Begrip "dier": definitief duidelijk

Eindigen doen we met een opvallende nieuwigheid: dieren krijgen eindelijk een definitie: "dieren hebben een gevoelsvermogen en hebben biologische noden.” Al is die bepaling niet geheel verrassend: in Frankrijk, Duitsland en Nederland hebben ze al langer iets soortgelijks in hun wetboeken staan.

Het gaat eerder om een symbolische daad, aangezien er substantieel weinig verandert. Dieren blijven nog altijd onderworpen aan onder meer het eigendomsrecht. Maar voorstanders hopen wel dat het de rechters zal aansporen om wreedheid en de mishandeling van dieren zwaarder te bestraffen. "Met de definitie wordt duidelijk: dieren zijn niet enkel vermogensobjecten, ze worden ook beschermd door bepalingen inzake dierenwelzijn," besluit Sagaert.

Bekijk hier het verslag van "Het Journaal":

Video player inladen...