Video player inladen...

Rusland en Turkije raken het dan toch eens over een bestand in Syrië

In Moskou zijn de Russische president Vladimir Poetin en zijn Turkse collega Tayyip Erdogan het eens geworden over een staakt-het-vuren in de Syrische provincie Idlib. Troepen uit beide landen zouden samen de veiligheid verzekeren langs een belangrijke snelweg naar de kust. De relatie tussen beiden was ernstig verzuurd nadat 56 Turkse soldaten waren gesneuveld in Idlib.

Poetin en Erdogan leken de voorbije jaren goede maatjes te zijn geworden, maar hun tegengestelde belangen in Syrië leken dat de afgelopen weken fors te verzuren. Vooral het bombardement waarbij  meer dan 30 Turkse militairen zijn gedood door de luchtmacht van de Syrische leider Bashar al-Assad heeft ergernis veroorzaakt. In totaal zijn de voorbije maand al 56 Turken gedood in de Syrische provincie Idlib. (Lees verder onder de foto).

Een konvooi van Turkse militaire voertuigen in de Syrische provincie Idlib.
Copyright 2020 The Associated Press. All rights reserved.

Erdogan staat wegens zijn inmenging in Syrië onder druk in eigen land en Poetin probeerde dat voor de ontmoeting vandaag in Moskou wat te verminderen.

Na afloop van hun ontmoeting hebben beide leiders dan blijkbaar toch een akkoord gesloten. Zo zou er om middernacht een bestand moeten ingaan in Idlib. Dat is een opsteker voor de Turkse president Erdogan die daar Syrische rebellen steunt die in het nauw gedreven worden door het leger van de Syrische president Bashar al-Assad, met de steun van Rusland.

Meer nog: de Turkse troepen zouden in Idlib blijven en vanaf 15 maart samen met Russische militairen de veiligheid verzekeren langs de strategisch erg belangrijke autoweg M4, die vanuit het binnenland naar de haven van Latakia aan de Middellandse Zee loopt. Er komt een veiligheidscorridor van 6 kilometer aan elke kant van die weg. Dat is dan weer een gebaar naar Assad die daardoor een belangrijke toegang krijgt tot het kustgebied van Syrië. Eerder had Poetin gezegd dat de Syrische troepen niet wisten dat ze Turkse stellingen gebombardeerd hadden en dat er bij Turkse wraakacties ook veel Syrische militairen gedood zijn. Assad zelf heeft geen stem in het debat, want die is voor zijn overleven afhankelijk van Rusland, merkt correspondent Geert Grootkoerkamp in Moskou op. 

De noordwestelijke provincie Idlib  is het laatste bolwerk van de Syrische rebellen. Assad wil dat kost wat kost heroveren en krijgt daarbij steun van Russische vliegtuigen. Turkije steunt echter een aantal rebellengroepen in die regio. De Turken hebben in het kader van een vorig bestand ook "waarnemersposten" in dat gebied en komen zo in de vuurlijn te liggen. (Lees verder onder de kaart).

De meubelen gered, voorlopig dan toch

Poetin en Erdogan lijken dan toch de plooien gladgestreken te hebben op een bijeenkomst die zes uur lang geduurd heeft. Daarmee vermijden beiden dat de prille relatie tussen beide landen verzuurd raakt. Vandaag zijn overigens opnieuw twee Turkse militairen gedood in Idlib. Het totale aantal gesneuvelden komt nu op 58.

Erdogan kreeg in eigen land veel kritiek omdat Turkse militairen sneuvelen door zijn beleid in buurland Syrië en ook in Libië zonder dat daar veel tegenover staat. Hij wou dus een oplossing, want Erdogan heeft veel geïnvesteerd in zijn vriendschap met Poetin, ook al staan ze dan in Syrië en Libië aan de andere kant. Toch merkt correspondent Toon Beemsterboer vanuit Istanbul op dat Erdogan niet helemaal zijn zin heeft gekregen. Zo is de frontlijn veel opgeschoven en is het rebellengebied in Idlib veel kleiner geworden. Erdogan had eerder een terugtrekking van het Syrische leger geëist, maar krijgt dat dus niet. 

Poetin had ook alle belang bij een akkoord. Zo wil hij de steun aan de oude bondgenoot Assad in Syrië niet opgeven, maar anderzijds wil Moskou graag Turkije losweken uit de westerse alliantie NAVO. Hij profiteert van de slechte relatie tussen Erdogan en de Europese Unie en de Verenigde Staten. Turkije is een belangrijk lid van de NAVO door zijn strategische ligging tussen Europa en Azië en de Middellandse Zee en de Zwarte Zee. Daarnaast beschikt Turkije na de VS over het grootste leger van de NAVO dat dan nog ook modern uitgerust is. Daarnaast zijn de voorbije jaren ook erg belangrijke economische banden gesmeed tussen Rusland en Turkije en geen van beiden wil die opgeven.

Alleen is de vraag of het akkoord van vandaag op termijn ook houdbaar is in het erg woelige Syrië. Vanuit Moskou herinnert Greet Grootkoerkamp eraan dat het vorige bestand dat in 2018 in Sotsji gesloten was, ook aan flarden is geschoten.

Bekijk hier het verslag van "Terzake":

Video player inladen...

Bekijk hier onze correspondent Geert Groot Koerkamp vanuit Moskou in "Terzake":

Video player inladen...

Bekijk hier onze correspondent Toon Beemsterboer vanuit Turkije in "Terzake:"

Video player inladen...