Foto: Lieve Blancquaert

Hoezo, 619 coronadoden "ineens" erbij in woonzorgcentra? "Telling is beetje een soep aan het worden"

Hoe worden de coronadoden in ons land precies geteld? Het lijkt onduidelijk nadat Vlaams minister van Welzijn Wouter Beke (CD&V) vandaag heeft aangekondigd dat er nu al 619 overlijdens in woonzorgcentra zijn door het virus. Volgens viroloog Steven Van Gucht van het Nationaal Crisiscentrum gaat het om een puur technische kwestie, maar wetenschapsjournalist Koen Wauters van VRT NWS meent dat die telling intussen "een beetje een soep" aan het worden is.

In totaal zijn er in Vlaanderen tot nu toe 619 bewoners van woonzorgcentra vermoedelijk aan het coronavirus overleden, heeft Vlaams minister Wouter Beke (CD&V) bekendgemaakt in het Vlaams Parlement.

Het is nog niet duidelijk of die 619 overlijdens opgenomen zijn in het totale aantal doden in ons land, dat nu op 2.035 staat. 241 overlijdens in woonzorgcentra zijn er wel in opgenomen, van de 378 andere weten we dat niet. Het is ook nog onduidelijk of die mensen in de centra zelf of in het ziekenhuis zijn overleden.

Na vragen van de oppositie gaf Beke toe dat er een onderrapportering is geweest, maar hij ontkent dat er sterfgevallen bewust onder de mat zijn geveegd. "Dit is een puur technische kwestie in de rapportage", zegt Steven Van Gucht in "De wereld vandaag" op Radio 1. "We hopen dat dit de komende dagen iets gestroomlijnder gaat lopen zodat het cijfer tijdig kan worden geüpdatet."

Die telling van het aantal doden is een beetje een soep aan het worden

Wetenschapsjournalist Koen Wauters

"Die telling van het aantal doden is een beetje een soep aan het worden", aldus wetenschapsjournalist Koen Wauters in "Het Journaal". Hij geeft een meer gedetailleerde verklaring. Zo rapporteren de ziekenhuizen twee keer per dag aan Sciensano, het federale onderzoekcentrum voor volksgezondheid, maar de woonzorgcentra - een Vlaamse bevoegdheid - rapporteren aan de Vlaamse overheid. "Dat is het cijfer dat Vlaams minister Beke vandaag heeft meegedeeld", zegt Wauters. "Aanvankelijk hielden de woonzorgcentra niet bij of bewoners in het woonzorgcentrum zelf of in het ziekenhuis zijn overleden. "Dat doen ze wel sinds 1 april", aldus Wauters. Dat is het cijfer van 241 doden dat vanmorgen is gecommuniceerd.

"Er was dus een risico op dubbele telling en men is die cijfers nu aan het schoonmaken", weet Koen Wauters nog.

Onze wetenschapsjournalist Koen Wauters geeft meer uitleg bij de cijfers in "Het Journaal" (lees voort onder de video):

Video player inladen...

Het kan dat er nog eens een sprong zit aan te komen, maar ik weet niet goed wanneer we die zullen kunnen rapporteren

Viroloog Steven Van Gucht

Van Gucht verwacht dat er nog meer "oude cijfers" zullen opduiken. "Ik denk dat er nog wat oude gegevens in de cijfers meegerekend moeten worden. Het kan dus dat er nog eens een sprong zit aan te komen, maar ik weet niet goed wanneer we die zullen kunnen rapporteren." Volgens Van Gucht gaat het om een aantal overlijdens van vóór april.

Hij wijst erop dat in ons land niet alleen de bevestigde coronadoden - uit de ziekenhuizen - in de cijfers worden opgenomen, maar ook de slachtoffers van wie men vermoedt dat ze aan het virus zijn bezweken. "Dat is een normale gang van zaken dat je twee categorieën hanteert: de bevestigde gevallen waarvan je 100 procent zeker bent en de vermoedelijke gevallen waarbij je je baseert op de klinische symptomen en de mogelijkheid tot het oplopen van het virus." 

We moeten die cijfers van de ziekenhuizen en de woonzorgcentra bijna chirurgisch van elkaar scheiden

Viroloog Marc Van Ranst

Viroloog Marc Van Ranst pleit voor een andere aanpak. "We moeten die cijfers van de ziekenhuizen en de woonzorgcentra eigenlijk bijna chirurgisch van elkaar scheiden", zegt hij in "De afspraak. Hij wijst op de verschillende dynamiek. "Op een bepaald moment gaan de mensen niet snappen dat het aantal opnames naar beneden blijft gaan en dat het aantal doden blijft stijgen."

Volgens Van Ranst moet je de curve kunnen bekijken van wat er in de woonzorgcentra gebeurt. "Dat gaat ons een veel beter beeld geven van de problematiek daar."

Bekijk hier Marc Van Ranst in "De afspraak" en lees voort onder de video:

Video player inladen...

In Nederland rapporteert men nu de cijfers uit de hospitalen en houdt men nog geen rekening met de gevallen daarbuiten

Viroloog Steven Van Gucht

De vaststelling dat het aantal doden in ons land ongeveer gelijk loopt met het cijfer in Nederland, waar men aanvankelijk wat lakser omsprong met maatregelen tegen de verspreiding van het virus, is volgens Steven Van Gucht niet abnormaal. "Het is veel te vroeg om vergelijkingen te maken tussen landen omdat de rapportering tussen de landen erg verschillend is", aldus Van Gucht.

"In Nederland rapporteert men nu de cijfers uit de hospitalen - de bevestigde gevallen dus - en houdt men nog geen rekening met de gevallen daarbuiten. Dat zal op een gegeven moment worden toegevoegd."

We zitten met andere woorden in een periode waar de cijfers binnenlopen. Verificatie en analyse zijn voor later, meent Van Gucht.

Beluister hieronder het volledige gesprek met Steven Van Gucht:

Meest gelezen