Kan je honden trainen om corona te ruiken? "Het is mogelijk, maar grote vragen bij gevoeligheid en hygiëne"

Overal ter wereld wordt gezocht naar manieren om de verspreiding van het nieuwe coronavirus tegen te gaan. Sommige landen verkennen daarbij een merkwaardige piste: getrainde honden. Het reukorgaan van de trouwe viervoeters is er in het verleden al in geslaagd om ziektes te detecteren, maar geldt dat ook voor Covid-19? Virologen laten hun licht op de zaak schijnen.

Het is niet de eerste keer dat het reukorgaan van honden wordt ingezet om ziektes op te sporen. Zo kunnen getrainde honden bijvoorbeeld verschillende vormen van kanker ruiken. Nu willen de London School of Hygiene and Tropical Medicine en de Universiteit van Durham onderzoeken of honden ook het coronavirus bij patiënten kunnen ruiken. "Het zou me verbazen indien een hond een duidelijk onderscheid kan maken tussen verschillende virussen", zegt viroloog Hans Nauwynck.

Snuffelen naar ziektes

Volgens Nauwynck zijn honden in staat om iemand die besmet is met een virus te identificeren. "Door het virus komen er bepaalde eiwitten vrij in het lichaam. Honden kunnen die eiwitten herkennen als ze goed getraind worden. Die techniek werd in het verleden al gebruikt om bepaalde soorten kankers op te sporen en zou nu opnieuw kunnen werken. Dat moet uiteraard eerst onderzocht worden."

Een hond ruikt het coronavirus niet. Hij zal pas iets ruiken wanneer iemand ziek is en het lichaam dat laat merken
Steven Van Gucht, viroloog

Toch heeft Nauwynck zijn bedenkingen bij de nieuwe manier van testen. "We weten dat honden ziektes kunnen herkennen, maar het zou me verwonderen als ze het onderscheid kunnen maken tussen het nieuwe coronavirus en een ander gelijkaardig virus. Daarvoor zou je een cel moeten injecteren met het coronavirus en zien of het dier de stoffen blijft herkennen."

Ook viroloog Steven Van Gucht deelt die mening. Volgens hem kunnen honden alleen mensen detecteren die daadwerkelijk ziek zijn. "Een hond ruikt het coronavirus niet”, begint hij. “De hond zal pas iets ruiken wanneer iemand ziek is en het lichaam dat ook laat merken. Dat kunnen stoffen zijn die het lichaam uitscheidt of de samenstelling van het bloed die verandert. Gezonde dragers van het virus zal een hond dus niet spotten."

Gevoeligheid van de neus

Bovendien stelt Van Gucht ook de efficiëntie van zulke testen in vraag. “Hoe gevoelig zijn honden daarvoor en hoe specifiek kunnen ze een virus detecteren? Een test is pas bruikbaar wanneer hij voldoende gevoelig en specifiek is. Als men wil testen, dan zijn laboratoriumtesten nog steeds aangeraden.”

Stel dat je een besmette hond aan iemand laat snuffelen die niet besmet is. Dat kan problemen veroorzaken
Steven Van Gucht, viroloog

"Verder zitten we ook met een hygiënisch risico", gaat Van Gucht verder. "We weten dat een hond besmet kan geraken met het virus. Ze worden er niet echt ziek van, maar ze kunnen het virus in de neus dragen. Stel dat je een besmette hond aan iemand laat snuffelen die niet besmet is. Dat is riskant en kan problemen veroorzaken."

Maar wat met de gezondheid van de dieren? Die komt volgens viroloog Nauwynck niet in het gedrang. "We weten uit onderzoek dat honden maar weinig gevoelig zijn aan het virus. Kippen, varkens en eenden zijn immuun, terwijl katten en fretten wel gevoelig zijn. Honden zitten ergens daartussen. Het is niet uitgesloten dat honden het virus dragen, maar ze zullen er wellicht niet van afzien."

Testen in ons land?

Beide virologen zijn het erover eens: honden zullen in ons land niet worden ingezet als testmethode tegen het coronavirus. "We merken gigantische wetenschappelijke vooruitgang als het aankomt op manieren van testen", begint Nauwynck. "Momenteel kan niet iedereen getest worden op het nieuwe coronavirus, maar de technieken worden steeds makkelijker en er zijn steeds minder middelen nodig. Binnenkort vormt dat geen probleem meer."

Er is voorlopig geen enkel bewijs dat honden Covid-19 zouden kunnen herkennen, zegt Van Gucht. "Stel dat het theoretisch gezien zou werken, dan zou je nog steeds besnuffeld worden door een hond die regelmatig in contact komt met coronapatiënten. Dat kan je echt niet maken, dus ik zie het om die reden nooit in ons land gebeuren."

Meest gelezen