WHO-topman Tedros: "Als wij verdeeld zijn, zal het coronavirus die onenigheid uitbuiten"

In een eerste reactie op de Amerikaanse beslissing om de financiering van de Wereldgezondheidsorganisatie op te schorten, heeft topman Tedros Adhanom Ghebreyesus gewaarschuwd dat het virus "de barsten tussen ons zal uitbuiten". Wel hoopt hij dat anderen de financiële tekorten zullen opvullen, maar dat lijkt erg moeilijk gezien de grote bijdrage van de VS.

Het was de eerste briefing van de top van de WHO sinds president Donald Trump gisteren besliste om de bijdrage aan de organisatie op te schorten. Volgens Trump staat die te veel onder invloed van China en is die mee verantwoordelijk voor de verspreiding van het virus.

Dit is het ogenblik om allen verenigd te zijn tegen de gemeenschappelijke vijand, het coronavirus

WHO-topman Tedros Adhanom Ghebreyesus

In zijn verklaring waarschuwde WHO-topman Tedros dat het virus "zal profiteren van de verdeeldheid". Hij maakt zich echter sterk dat zijn organisatie de strijd tegen het virus zal voortzetten. We onderzoeken nu wat de financiële impact van de Amerikaanse beslissing is en overleggen met onze partners, zei hij. Wij werken sinds de oprichting in 1948 voor alle mensen in alle landen, groot en klein, arm of rijk, en zullen dat blijven doen, zei Tedros. 

Hij sloot niet uit dat er fouten zijn gemaakt, maar die moeten dan onderzocht en rechtgezet worden, na de gebruikelijke procedures. Opvallend: Tedros omschreef de VS als "een langdurige en gulle vriend", dus hij gooit de deur met Washington niet dicht.

Bekijk het verslag uit "Het Journaal" hier en lees voort onder de video:

Video player inladen...

Impact van VS-beslissing is erg groot

De WHO-topman wou niet kwijt hoe hij het gat dat de VS in zijn financiering slaan, zou opvangen. "Wij onderzoeken nu wat de impact is en overleggen met andere partners", zo wimpelde hij vragen over de omvang van de Amerikaanse steun af. 

Toch is die Amerikaanse steun cruciaal. Die omvat ongeveer een vijfde van de inkomsten van de WHO. Die organisatie steunt op twee pijlers: enerzijds de afgesproken bijdragen van de lidstaten berekend volgens de rijkdom en het aantal inwoners en anderzijds de vrijwillige bijdragen van lidstaten en privépersonen of stichtingen. De VS zijn op beide terreinen de grootste financierder: zo betaalt Amerika een bijdrage van ongeveer 110 miljoen euro en daar bovenop nog een vrijwillige som van iets meer dan 400 miljoen dollar. 

De VS is de grootste donor voor stichting van voormalig Microsoft-topman Bill Gates en andere landen zoals Japan, China, Duitsland en het Vererenigd Koninkrijk. Het is duidelijk dat het wegvallen van steun uit de VS grote gevolgen kan hebben voor de WHO, niet enkel in de strijd tegen het coronavirus, maar ook -zoals Tedros ook opmerkte- tegen ziekten als malaria, ebola, mazelen, aids en dergelijke. 

WHO zit geklemd tussen VS en China

Ook los van het coronavirus zit de Wereldgezondheidsorganisatie verveeld met de kloof tussen Amerika en China. De Ethiopiër Tedros werd enkele jaren geleden verkozen tot topman met steun van China en de meeste Afrikaanse landen. De meeste westerse landen steunden toen de Britse rivaal van Tedros.

De Ethiopiër was tevoren minister van Volksgezondheid in eigen land. In het begin van zijn ambtstermijn bij de WHO moest hij onder zware druk de benoeming van Robert Mugabe, de voormalige dictator van Zimbabwe, als "goodwill ambassadeur" van de WHO in Afrika intrekken. Meer recent verwijten critici Tedros dat hij bij het begin van de coronacrisis te "zacht" was tegenover het Chinese regime waardoor kostbare tijd verloren zou gegaan zijn om de verspreiding te stoppen. De WHO ontkent dat, maar het is wel zo dat een onderzoeksteam van de organisatie pas na vertraging werd toegelaten in China. 

Een andere vorm van kritiek is dat de WHO niet zou samengewerkt hebben met Taiwan, nochtans een van die landen waar het coronavirus erg efficiënt werd aangepakt met nauwelijks slachtoffers tot gevolg. De WHO zegt dat er wel contacten waren met Taiwan, maar dat de organisatie net als de Verenigde Naties geen officiële erkenning van Taiwan heeft. 

Meest gelezen