Video player inladen...

Uit de lucht gegrepen: complottheorieën linken 5G-masten aan corona, brandstichters brengen gsm-verkeer écht in gevaar

Activisten die denken dat het 5G-netwerk verantwoordelijk is voor de verspreiding van het coronavirus hebben op verschillende plaatsen in Nederland en het Verenigd Koninkrijk gsm-antennes in brand gestoken. “Terzake” sprak met enkele stralingsexperten die de complottheorieën ontkrachten. Er gaat eerder een gevaar uit van de activisten zelf.

5G, het nieuwe netwerk dat onze mobiele internetverbindingen in de nabije toekomst nog sneller moet maken, ligt in coronatijden onder vuur, letterlijk. Nederlandse en Britse activisten die denken dat het nieuwe datanetwerk de oorzaak is van het coronavirus, hebben de afgelopen weken verschillende gsm-masten in brand gestoken.

Maar het enige wat zich via netwerken verspreidt, is de hardnekkige complottheorie die de activisten aanhangen. In Whatsapp-groepen stoken ze elkaar op om 5G-masten in brand te steken.

Een voorbeeld van fake news, maar wel met mogelijk levensgevaarlijke gevolgen. Want als een zendmast in brand wordt gestoken, kan het telefoonnetwerk in de omgeving uitvallen, waardoor mensen in nood de hulpdiensten niet meer kunnen bellen.

Geen effect

Eén van de geruchten die de ronde doet bij de complotdenkers, is dat het coronavirus niet toevallig in de Chinese stad Wuhan is uitgebroken, omdat dat de eerste stad zou zijn met een 5G-netwerk. Maar die theorie is niet waar, want Wuhan was niet de eerste stad waar 5G is uitgerold en de technologie was tezelfdertijd ook al actief in een 50-tal andere steden.

“Terzake” sprak ook met enkele experten die de complottheorie op basis van wetenschappelijke feiten eenvoudig naar de prullenbak verwijzen: er is hoegenaamd geen wetenschappelijke verklaring voor de onzin die verspreid wordt. 

“Op basis van de expertise van de voorbije 30 jaar, zie ik niet in hoe de straling van het 5G-netwerk ook maar een effect zou kunnen hebben op de verspreiding van het coronavirus”, zegt Guy Vandenbosch, professor aan de KU Leuven, gespecialiseerd in Telecommunicatie en Microgolven. “Ik begrijp dat gewoon niet”, klinkt het vol verbazing over de complottheorie.

Ik zie niet in hoe de straling van de 5G-netwerk ook maar een effect zou kunnen hebben op de verspreiding van het coronavirus.

Stralingsexpert Guy Vandenbosch (KU Leuven)

Onwetendheid over de nieuwe technologie ligt volgens Vandenbosch aan de basis van scepsis tegenover 5G. “Dat het nieuwe netwerk wordt uitgerold, komt heel veel in de media. Doordat men niet weet wat het precies is, is men veel banger.” 

Wat betreft de mogelijk nadelige effecten op het menselijke lichaam is Vandenbosch heel stellig: “Het is juust hetzelfde als bij 3G en 4G”, en dat zal in de toekomst hetzelfde zijn bij nog nieuwere netwerken, na 5G, zegt hij hoofdschuddend.

Twee soorten straling

Eenzelfde uitleg is te horen bij stralingsexpert Eric van Rongen. De Nederlandse wetenschapper is voorzitter van ICNIRP, de International Commission on Non-Ionizing Radiation Protection, de internationale organisatie die de stralingsnormen vastlegt.

Hij legt uit dat het spectrum van straling onderverdeeld kan worden in twee delen: ioniserende straling (zoals röntgenstraling en zogenoemde gammastraling) en niet-ioniserende straling. Ioniserende straling - in de volksmond bekend als radioactieve straling - is zo krachtig dat ze kankerverwekkend kan zijn. 

Niet-ioniserende straling, zoals bij 5G, kan niet schadelijk zijn, stelt Van Rongen gerust, omdat die véél minder krachtig is. Hij voegt eraan toe dat er an sich ook niet veel verschil is tussen het “oude” 4G en het nieuwe 5G-netwerk. Dat laatste is vooral een doorontwikkeling van 4G, legt de stralingsexpert uit. 

Het enige verschil: bij 5G wordt een aantal frequenties gebruikt die nog niet gebruikt werden voor 4G.  Omdat golven op die frequenties minder ver dragen dan bij 4G, zijn er wel meer masten nodig. Maar dat betekent niet dat er meer straling is, ze draagt gewoon minder ver.

Als je bezorgd bent over straling, zou je eigenlijk eerst de telefoon moeten aanpakken en niet de masten.
Stralingsexpert Guy Vandenbosch (KU Leuven)

Guy Vandenbosch merkt nog fijntjes op dat gsm-toestellen veel grotere bronnen zijn van straling dan de antennes die een doorn in het oog zijn van de activisten. In gemiddelde omstandigheden kan van een telefoon 100 tot zelfs 1.000 keer meer straling uitgaan dan van een gsm-mast, aldus de stralingsexpert. “Dus als je bezorgd bent over straling, zou je eigenlijk eerst de telefoon moeten aanpakken en niet de masten.”

Bekijk hieronder een lezing over de straling van gsm's en/of lees eronder voort:

Video player inladen...

Bedreiging voor telefoonnetwerk

Maar ondertussen werden in Nederland en het Verenigd Koninkrijk dus wel al masten in brand gestoken door activisten. In Nederland heeft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid al zijn bezorgdheid geuit over het fenomeen. 

Hij waarschuwde dat de eventuele impact van de uitval van zendmasten in Nederland groot zal zijn, omdat dit tot gevolg kan hebben dat het telefoonnetwerk niet meer overal werkt, waardoor de bereikbaarheid van hulpdiensten in het gedrang kan komen. En dat wil je natuurlijk niet, zeker niet in coronatijden.

In België heeft het OCAD, het orgaan dat de terreurdreiging voortdurend in de gaten houdt, intussen ook een dreigingsanalyse gemaakt, naar aanleiding van wat er in Nederland en Groot-Brittannië gebeurt. Het wordt dus ook bij ons in de gaten gehouden, temeer omdat op sociale media ook al Belgische anti-5G-berichten zijn verschenen.

Bekijk hier de volledige reportage uit "Terzake":

Video player inladen...