Nicolas Maeterlinck

NMBS dreigt boete tot 400.000 euro te moeten betalen na mogelijke blootstelling werknemers aan kankerverwekkende stof

Aan de rechtbank in Gent is een zaak gestart tegen de NMBS over een 60-tal werknemers die in contact gekomen zou zijn met een kankerverwekkende stof. Er wordt een boete gevraagd tot 400.000 euro omdat er te weinig veiligheidsmaatregelen genomen zouden zijn. NMBS pleit onschuldig en vraagt de vrijspraak.

De NMBS moet zich voor de rechtbank in Gent verantwoorden voor het mogelijk vrijkomen van het kankerverwekkende chroom-6 in de centrale werkplaats in Gentbrugge 6 jaar geleden. Een 60-tal werknemers kwam er bij het afschuren van oude treinstellen mogelijk in contact met de stof. “Enkele collega’s, allemaal een jaar of 50 oud, zijn intussen gestorven. Is er een link met chroom-6? Dat weet je niet. Maar de angst is er”, getuigt Patrick Hebbelinck (60). 

Foute verf

Even terug naar 2015. Op de centrale werkplaats in Gentbrugge voerden werknemers renovatiewerken uit aan oude treinstellen. Eind december merkte het personeel dat er iets fout was met de verf. Het werk werd stilgelegd waarna een externe inspectiedienst ter plaatse kwam om stalen te nemen. 5 willekeurige werknemers werden getest. Bij 4 van hen trof de inspectie een verhoogde aanwezigheid van ‘chroom-6’ aan. De treinen werden overgebracht naar Mechelen, waar de werken doorgingen in een cabine voor werkzaamheden met gevaarlijke stoffen. 

Wat is chroom?

Chroom is een metaal dat in meerdere vormen bestaat. Zo zit het onschadelijke chroom-3 in voeding en allerlei natuurlijke mineralen. Chroom-6, de bewuste variant, was vroeger populair om haar roestwerende eigenschap. Ze werd verwerkt in grondverf die onder andere op oude legervoertuigen én treinstellen is aangebracht. In vaste vorm is ook chroom-6 ongevaarlijk, maar als stof kan het verschillende soorten kanker veroorzaken. Het kan ook huidreacties en allergieën uitlokken.

We hadden veiligheidsbrillen en handschoenen. Bescherming voor wat we inademden was er niet. 

NMBS-werknemer Patrick Hebbelinck

Uitgebreid onderzoek

In september 2018 verscheen de NMBS een eerste keer voor Gentse correctionele rechtbank. Er was verschillende keren uitstel. Er werden ook heel wat deskundigen aangesteld en stalen onderzocht. Pas vandaag is de effectieve behandeling gestart. Zonder publiek, met enkel de advocaten van beide partijen. 

NMBS vraagt vrijspraak

De verdediging pleitte woensdag dat de NMBS wel degelijk maatregelen nam en dat de gebruikte gegevens niet betrouwbaar zijn: “Men heeft metingen gedaan die niets zeggen over de omgeving. De arbeiders die aan de treinstellen werkten, zaten wel degelijk in een afgebakend stuk. Met voldoende veiligheidsmaatregelen.” Volgens de advocaten is er geen bewezen verband tussen blootstelling aan chroom-6 én eventuele ziekteverschijnselen bij de werknemers. 

Tot 400.000 euro boete

De arbeidsauditeur vindt dat de NMBS wel degelijk onvoldoende maatregelen nam. “De NMBS was wél op de hoogte van de problematiek, maar deed niet wat ze moest doen bij de opstart van de werken in Gentbrugge. De sociale inspectie concludeerde dat de afgebakende zone niet in orde was. 3 van de 5 werknemers die in december 2015 getest werden, werkten bovendien niet in die zone. Dat zijn arbeiders die op dat moment niet verplicht waren om mondmaskers te dragen.”

Uitspraak in juni

De NMBS riskeert nu een geldboete tussen 280.000 euro en 400.000 euro voor onopzettelijke slagen en verwondingen en voor het niet nemen van preventiemaatregelen. Iets meer dan 60 werknemers stelden zich burgerlijke partij. Zij eisen een morele schadevergoeding van 2.500 euro én willen een levenslange garantie op terugbetaling als ze ziek worden door chroom-6. De uitspraak volgt begin juni.