Nicolas Maeterlinck

"Onverantwoord": politici niet te spreken over massa van 10.000 mensen op betoging in Brussel

Een betoging van 10.000 deelnemers terwijl er nog steeds coronamaatregelen van kracht zijn: politici vinden het geen goed idee en uiten via sociale media kritiek op de Black Lives Matter-betoging in Brussel. "Dit is nefast voor de verspreiding van het virus", klinkt het. Ook de rellen na de betoging worden fel afgekeurd. In Brussel zijn 246 mensen opgepakt en 28 agenten gewond geraakt. Politievakbond VSOA dient vandaag een stakingsaanzegging in.

De betoging van gisteren aan het Justitiepaleis in Brussel kwam er naar aanleiding van de protesten in Amerika tegen racisme en politiegeweld. De stad Brussel had vrijdag laten weten dat de betoging "getolereerd" zou worden: ze deed dat na een "constructief overleg" met de organisatoren. De laatsten hadden vooraf zowat 5.000 deelnemers verwacht, maar het waren er dubbel zoveel. 

Dat oogst onvrede bij heel wat politici. Vlaams minister-president Jan Jambon (N-VA) tweet dat in coronatijden massaprotesten als vandaag totaal onverantwoord zijn. 

De Brusselse minister Sven Gatz (Open VLD) is milder voor de betogers. Hij merkt op dat ze bijna allemaal een mondmasker dragen, maar zijn partijgenoot en minister van Volksgezondheid Maggie De Block is het daar niet mee eens. Een massabijeenkomst is zeer nefast voor de verspreiding van het virus, ongeacht de goede reden voor de manifestatie, zegt ze.

Hun nieuwe partijvoorzitter, Egbert Lachaert, zegt dat het motief van de betoging mooi was, maar de uitvoering "waanzinnig". "In de huidige omstandigheden is een massamanifestatie compleet onaanvaardbaar", klinkt het.

De voorzitter van CD&V, Joachim Coens, vindt een massabetoging in coronatijd dan weer onbegrijpelijk.

Premier Wilmès (MR) betreurt dat de manifestanten geen andere manier van protest hebben gevonden die de veiligheidsmaatregelen respecteert. Ze is van plan om met de betrokken burgemeesters en de regio's te spreken om te zien welke lessen uit dit weekend kunnen worden getrokken.

"Zeer delicaat evenwicht"

Peter De Roover, N-VA-fractievoorzitter in de Kamer, zegt in "De ochtend" op Radio 1 dat hij een parlementaire vraag wil stellen over de betoging. "De fout ligt in eerste instantie bij Brussels burgemeester Philippe Close (PS), die heeft dit op een bange manier aangepakt. Er is een verbod op manifestaties en meneer Close heeft deze niet willen verbieden."

"Het wordt nu moeilijk om van mensen te verwachten dat zij hun ouders of grootouders niet kunnen zien: dit is een slag in het gezicht van die mensen en van de mensen in de zorg. Het wordt ook heel moeilijk om aan mensen uit te leggen dat je nu niet met meer dan 10 mensen in een bubbel mag, maar wel met 10.000."

Net zoals andere wereldsteden Rome, Londen, Parijs of nog Madrid, kon Brussel niet blind blijven voor de wereldwijde emotie die ontstaan is bij de dood van George Floyd

Brussels burgemeester Philippe Close (PS)

De Brusselse burgemeester Philippe Close, die de betoging had toegestaan, wijst erop dat tijdens deze sanitaire crisis het evenwicht tussen het bewaren van de openbare orde, het recht op vrije meningsuiting en het beschermen van de volksgezondheid "zeer delicaat" is. 

"Net zoals andere wereldsteden Rome, Londen, Parijs of nog Madrid, kon Brussel, hoofdstad van meer dan 400 miljoen Europeanen, niet blind blijven voor de wereldwijde emotie die ontstaan is bij de dood van George Floyd. De 10.000 deelnemers, waarvan bijna iedereen een mondmasker droeg, hebben hun boodschap vredevol en rustig gebracht en geprobeerd zo goed mogelijk de sanitaire regels te respecteren.

"Plunderingen onteren nagedachtenis Floyd"

Volgens de Brusselse politie verliep de betoging rustig, mede dankzij de stewards die de organisatoren hadden ingezet. Maar na afloop waren er ook rellen en plunderingen in de Matongéwijk en aan de Naamsepoort. "Een honderdtal delinquenten zijn de politie beginnen uitdagen en de infrastructuur beginnen afbreken", vertelt Close. "Ik heb dan meteen de opdracht gegeven de relschoppers uit elkaar te drijven en hen op te pakken." 

De Brusselse politie laat weten dat er 246 personen zijn opgepakt. Het gaat vooral om administratieve aanhoudingen, 7 onder hen zijn ook gerechtelijk aangehouden. "Wij hebben ook een oproep gedaan via sociale media om over zoveel mogelijk beeldmateriaal te beschikken", legt politiewoordvoerster Ilse Van De Keere. "Daarmee kunnen we nog meer mensen identificeren die kunnen worden gelinkt aan strafbare feiten."

Voor de handelaars zijn de plunderingen na maanden van lockdown simpelweg onoverkomelijk

Minister van Middenstand, Zelfstandigen en Kmo's Denis Ducarme (MR)

Close vraagt ook dat het gerecht streng optreedt. "De Stad Brussel stelt zich burgerlijke partij en zal de relschoppers ook vervolgen met GAS-boetes", aldus Close. De burgemeester zal ook langsgaan bij de handelaars die schade hebben geleden bij de rellen, hij zegt dat de stad hen zo snel mogelijk wil vergoeden.

Politie dient stakingsaanzegging in

32 agenten raakten gisteren gewond bij de rellen. De politievakbonden NSPV en VSOA dienen vandaag een stakingsaanzegging in. "Wij zijn ervan overtuigd dat de bestuurlijke overheid hier een verpletterende verantwoordelijkheid heeft", zegt Vincent Houssin van VSOA. "Dat de manifestatie mocht doorgaan, is in de eerste plaats een slecht signaal naar iedere burger die zich aan de coronamaatregelen houdt."

Wij zijn ervan overtuigd dat de bestuurlijk overheid hier een verpletterende verantwoordelijkheid heeft
Vincent Houssin, VSOA

Maar erger nog is de slechte risicoanalyse, klinkt het. "We hebben een déjà-vu naar 2014. Toen vielen er 120 gewonden bij de politie na een betoging, nu opnieuw 28. Ook daar stellen we vast dat de risico's verkeerd zijn ingeschat. Men leek niet te weten wat men moest doen als er rellen zouden uitbreken. Wij weten niet welke bevelen er gegeven zijn, maar het is duidelijk dat het niet de juiste waren om dergelijk relschoppers te kunnen oppakken."

Via de stakingsaanzegging wil de vakbond een gesprek uitlokken met de minister van Binnenlandse Zaken Pieter De Crem (CD&V) en met Brussels burgemeester Philippe Close (PS). "Wij verwachten dat er op z'n minst goede risicoanalyses worden gemaakt voor de volgende manifestatie. Zodat er op z'n minst een nultolerantie is voor geweld tegen de politie."

"Stukskes crapuul"

Minister van Binnenlandse Zaken Pieter De Crem moet bij de Brusselse autoriteiten uitleg vragen over de richtlijnen aan de politie om niet tussenbeide te komen tijdens de rellen. Dat zegt minister van Middenstand, Zelfstandigen en Kmo's Denis Ducarme (MR).

"De afwezigheid van controles heeft geleid tot plunderingen van verschillende winkels", vindt Ducarme. "Voor de handelaars zijn de plunderingen na maanden van lockdown simpelweg onoverkomelijk."

Ook andere politici keuren de rellen af in forse bewoordingen. SP.A-voorzitter Conner Rousseau spreekt van "stukskes crapuul" en noemt de vernielingen en plunderingen "onaanvaarbaar". Hij roept tegelijk op om een creatieve manier te zoeken om de strijd tegen racisme te voeren tijdens corona. 

Voor Groen-voorzitster Meyrem Almaci onteren de plunderingen de nagedachtenis van George Floyd, de man die in de VS door politietoedoen om het leven kwam, waarna wereldwijd de protesten op gang kwamen.

De voorzitter van het uiterst rechtse Vlaams Belang Tom Van Grieken spreekt dan weer van "allochtoon tuig" dat keihard aangepakt moet worden.  

Vlaams minister voor Brussel Benjamin Dalle (CD&V) wil alvast dat het geweld streng bestraft wordt. 

Ook in Antwerpen aanhoudingen

Ook in Antwerpen liep het mis na een manifestatie tegen racisme. Na de 'officiële' actie op het Steen in Antwerpen is een groep van zo'n 300 mensen afgezakt naar de Groenplaats, meldde de politie. Aan hen werd gevraagd het plein te verlaten omdat de afstandsregels niet werden gerespecteerd. Toen sommigen dat niet deden, pakte de politie hen op voor identificatie. 

Het gaat om 115 mensen, ongeveer de helft was minderjarig. Twee mensen die zich verzetten, werden gehandboeid. "Voor de minderjarigen hebben we onmiddellijk de ouders gebeld om hen te komen ophalen", zegt politiewoordvoerder Wouter Bruyns. "De meerderjarigen zijn allemaal kunnen vertrekken tussen middernacht en 2 uur 's nachts." Alle mensen die werden opgepakt, krijgen een GAS-boete.

Bekijk hieronder het verslag uit “Het Journaal”: 

Video player inladen...