Van het heelal tot de bodem van de zee: astronaut Kathy Sullivan is eerste vrouw op het diepste punt in de oceaan

Kathy Sullivan, de eerste Amerikaanse vrouw die ooit een ruimtewandeling maakte, is nu de eerste vrouw die het diepste punt van de oceaan bereikt heeft. Afgelopen weekend daalde ze af in de Challengerdiepte in de Marianentrog in de Stille Oceaan, net geen 11 kilometer diep. Bij haar terugkomst belde ze met astronauten in het Internationale Ruimtestation ISS. "Dit maak je maar een keer in je leven mee", reageerde de 68-jarige wetenschapper.   

De Marianentrog is een 2.500 kilometer lange onderzeese kloof in de Stille Oceaan, in de buurt van het Amerikaanse eiland Guam. In de Marianentrog is er nog een kleinere barst. Die "Challenger Deep" ("Challengerdiepte") is met circa 10.925 meter het diepst bekende punt van de oceaan. Het is een fascinerende, maar uiterst moeilijk te bestuderen omgeving. De Zwitser Jacques Piccard en de Amerikaan Don Walsh waren in 1960 de eersten die tot die immense diepte konden afdalen. Daarna was het wachten tot 2012, toen de Canadese regisseur James Cameron ("Titanic") de bodem van de Challengerdiepte bereikte.

Eind 2018 vatte Victor Vescovo (54), een rijke Amerikaanse investeerder en voormalig marineofficier, het plan op om de diepste vijf punten op aarde te bezoeken met een tweemansonderzeeër, "Limiting Factor". Voor zijn "Five Deeps Expedition" doken hij en zijn team in het voorjaar van 2019 in een periode van 7 dagen 5 keer naar de bodem van de Challengerdiepte.

Diezelfde Victor Vescovo is afgelopen weekend opnieuw afgedaald tot op het diepst bekende punt van de oceaan, en dat in het gezelschap van Kathryn "Kathy" Sullivan (68). En zij is niet van de minsten. Sullivan maakte in 1978 deel uit van de eerste groep vrouwen die werd toegelaten tot het astronautenprogramma van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA. Ze vloog mee met drie missies van de Space Shuttle en was op 11 oktober 1984 de eerste Amerikaanse vrouw die een wandeling maakte in de ruimte.

Van het heelal tot op de bodem van de oceaan

Vescovo en Sullivan daalden afgelopen zaterdag af tot de bodem van de Challengerdiepte in de tweemansonderzeeër "Limiting Factor". Ze verbleven ongeveer anderhalf uur op hun bestemming en keerden nadien terug. De tocht naar boven duurde ongeveer 4 uur. Bij hun aankomst telefoneerden Vescovo en Sullivan met astronauten aan boord van het Internationaal Ruimtestation ISS, op dat moment ongeveer 408 kilometer hoog in de ruimte.

Kathy Sullivan is niet alleen de eerste vrouw die het diepste punt van de oceaan bereikt, ze is meteen ook de eerste persoon ooit die zowel in de ruimte als op de bodem van de oceaan geweest is. "Net terug van de Challengerdiepte! Mijn co-piloot was dr Kathy Sullivan, vanaf nu de eerste vrouw op de bodem van de oceaan, voormalig astronaut en directeur van  de NOAA (het VS-agentschap voor meteorologie en oceanografie, red). Mijn grote felicitaties!", schreef Vescovo in een tweet enkele uren na de expedite.

"Dit maak je maar één keer in je leven mee"

Nog voor ze astronaut werd, had Kathy Sullivan een grote fascinatie voor de oceaan. Ze werkte als oceanograaf en geoloog bijvoorbeeld mee aan projecten om een onderzeeër te bouwen die de vulkanische processen op de oceaanbodem kan bestuderen, schrijft de ruimtevaartwebsite CollectSpace. Na haar carrière bij de NASA was ze jarenlang directeur van de National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA), de Amerikaanse dienst die oceanen en meteorologische fenomenen bestudeert.

"Als oceanograaf en astronaut was dit een uitzonderlijke dag, iets wat je maar een keer in je leven meemaakt", zegt Sullivan in een verklaring. "Ik zag het maanlandschap op de bodem van de Challengerdiepte, en ik vergeleek aantekeningen met mijn collega's in het ISS over onze ruimtetuigen in de oceaan en in het heelal."

De duik van Sullivan maakt deel uit van de "Ring of fire"-expeditie van het bedrijf Caladan Oceanic. Dat wil de komende maanden met meerdere afdalingen naar de Challengerdiepte en andere dieptes in de Marianentrog ecologische en vulkanische activiteit onderzoeken. De onderzoekers hopen ook tot nog onbekende oceaanbodem in kaart te kunnen brengen.

Meest gelezen