HBO Max schrapt filmklassieker "Gone with the wind" wegens racisme

Het streamingplatform van HBO biedt de film "Gone with the wind" tijdelijk niet meer aan, omdat zwarten er racistisch in worden geportretteerd. De film komt later weer online met context en discussiemogelijkheid. Ook enkele tv-reeksen, zoals "Cops" en "Little Britain" worden niet langer uitgezonden, in de nasleep van de George Floyd-zaak.

Het moet zowat de bekendste filmposter aller tijden zijn: Clark Gable die Vivien Leigh in de armen houdt in “Gone with the wind”. De film uit 1939 is een klassieker uit de filmgeschiedenis. Het verhaal van Rhett Butler en Scarlett O’Hara  speelt tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog in de 19e eeuw, toen de zuidelijke tegen de noordelijke staten vochten met – voor het zuiden – het behoud van de slavernij op de plantages als inzet.

"Gone with the wind" kreeg acht Oscars. Een daarvan ging naar de zwarte actrice Hattie McDaniel die de huismeid Mammy vertolkte. Dat was een primeur; het was de eerste Oscar voor een zwarte Amerikaan ooit. Maar bij de uitreiking mocht Hattie McDaniel wel niet bij de blanke sterren zitten; ze werd verbannen naar een tafel achterin de zaal.

AP1940

De racistische afbeelding was toen fout en nu ook

De manier waarop de zwarten worden geportretteerd in "Gone with the wind", als tevreden ex-slaven en huisbedienden, doet al langer wenkbrauwen fronsen. HBO Max, het streamingplatform van tv-zender HBO, haalt de film daarom tijdelijk uit het aanbod. 

"Gone with the wind" is een product van zijn tijd, zegt een woordvoerder van HBO aan The Hollywood Reporter. "De racistische afbeelding was toen fout en is dat nu ook." Wanneer de film opnieuw wordt aangeboden zal dat met "uitleg" zijn, met een "discussie over de historische context en een afwijzing van deze manier van afbeelden". "Gone with the wind" zal wel in zijn originele vorm worden aangeboden, "omdat het anders lijkt alsof deze vooroordelen nooit hebben bestaan."  

John Ridley, die voor zijn scenario van "12 years a slave" een Oscar kreeg, bond de kat de bel aan in de Los Angeles Times. Hij heeft het over "pijnlijke stereotypen" en het "wegkijken van de horror van de slavernij." Zijn expliciete vraag aan HBO Max om "Gone with the wind" niet te censureren, maar aan te bieden met een waarschuwing of meer context heeft nu gehoor gekregen.

"Gone with the wind", vier uur lang met een pauze, staat in het Guiness Book of Records als de meest lucratieve film aller tijden. Ook het boek waarop de film zich baseerde, van schrijfster Margaret Mitchell, was een bestseller.

"Blackfacen" in "Little Britain"

Behalve ""Gone with the wind" liggen ook andere films en tv-series onder vuur. De absurd-komische Britse reeks "Little Britain" is verbannen van alle streamingplatforms, omdat de acteurs zich zwart schminkten voor bepaalde rollen. Dat "blackfacen" wordt als beledigend ervaren. De acteurs van "Little Britain" hebben er zelf spijt van.

Ook in verband met politiethema’s zijn tv-stations erg voorzichtig geworden, na de dood van George Floyd eind mei in Minneapolis. De politieseries "Cops" en "Live PD" zijn voorlopig niet meer te zien op de Amerikaanse zenders van A&E en Paramount.

Na de dood van George Floyd en vele andere zwarte arrestanten in de Verenigde Staten is een nieuw soort "beeldenstorm" uitgebroken. Letterlijk zelfs, als wordt geëist dat standbeelden of straatnamen van mensen die verantwoordelijk waren voor de kolonisatie, zoals bij ons Leopold II, zouden verdwijnen. 

Of figuurlijk, door kanttekeningen te zetten bij de manier waarop zwarten in beeld komen in films, series en boeken. Bijvoorbeeld ook in de Congo-boeken van Jef Geeraerts, zoals "Gangreen", waar onderzoeker Geert Buelens grote vraagtekens bij zet: "Blijven we blind voor het racisme van Jef Geeraerts?" 

Meest gelezen