Video player inladen...

Technische problemen bij pas gelanceerde Amerikaanse Marsverkenner: vliegt binnenkort de eerste helikopter op Mars?

Het Amerikaanse ruimtevaartbureau NASA meldt dat er een probleem met de communicatie met de pas gelanceerde Marsverkenner is. De VS sturen al voor de vijfde keer een robotjeep naar de planeet, maar nu voor het eerst ook een mini-helikopter. Daarmee wil de ruimtevaart­organisatie NASA enkele testvluchten uitvoeren op Mars, in de hoop om in de toekomst vaker planeten te verkennen met drones.

De eerste lanceerpoging was meteen raak: om 13.50 uur Belgische tijd is vanop het lanceerplatform van Cape Canaveral Air Force Station in Florida een Atlas V-raket vertrokken. Die heeft de nieuwe Amerikaanse ruimtesonde "Mars 2020" een stevig duwtje richting planeet Mars gegeven.

Maar na enkele uren zijn er problemen met de communicatie met de Marsverkenner opgetreden. Het is nog niet duidelijk of de technische problemen het einde van de missie zullen inluiden. De sonde gebruikt nu enkel haar essentiële functies. Maar de NASA blijft gerust in het verdere verloop van de missie.

Het is al de derde Marsmissie die deze maand is vertrokken. Net als de Chinezen willen ook de Amerikanen een robotwagentje naar Mars sturen. Met dat verschil dat het voor de Verenigde Staten al lang niet meer de eerste keer is.

Toch blijft een raketlancering bijzonder risicovol, en ook bij het landen op een andere planeet kan zo mogelijk nog veel meer mislopen. 

Maar als alles volgens plan verloopt, zal het Amerikaanse Marswagentje "Perseverance" op 18 februari 2021 landen op de rode planeet. De robotjeep is ontworpen om zeker één Marsjaar (zo'n 687 aardse dagen) op zoek te gaan naar sporen van leven.

Naast 25 camera's en (voor het eerst ) 2 microfoons zit de Perseverance daarom tjokvol hoogtechnologische sensoren en instrumenten. Daarmee kunnen sporen van microbiologisch leven worden gezocht in bodem- en rotsstalen.

Bedoeling is om interessante stalen te verzamelen en die dan door latere Marsmissies op te laten halen en naar de aarde te brengen voor gedetailleerd laboratoriumonderzoek. Maar daarop is het volgens NASA nog zeker 10 jaar wachten.

De Perseverance, toen nog in het labo van NASA (Foto: NASA)

"Dit is geen zoektocht naar leven op zich, maar we zoeken wel tekens van vroeger leven op het Marsoppervlak", legt ingenieur Adam Steltzner uit van NASA. "We zoeken naar aanwijzingen dat Mars bewoonbaar was en in hoeverre en waar de planeet nog steeds bewoonbaar is."

Met het oog op toekomstige bemande missies naar Mars heeft de Perseverance nog een ander experiment aan boord. Daarbij wordt geprobeerd om de koolstofdioxide uit de atmosfeer van Mars om te zetten in zuurstof.

Eerste helikoptervlucht

Maar misschien wel het meest tot de verbeelding sprekend is de kleine helikopter of drone aan boord. Die heeft de naam "Ingenuity" gekregen, wat genialiteit of vindingrijkheid betekent in het Engels. NASA wil testen of ze erin slagen om het toestel te laten vliegen op Mars. Daarmee zou het de eerste helikoptervlucht op een andere planeet worden.

Maar dat is gemakkelijker gezegd dan gedaan. Door de grote afstand is het onmogelijk om de drone vanop aarde te besturen. Het toestel moet daarom autonoom kunnen vliegen met behulp van camera's.

(Foto: NASA/Cory Huston)
For copyright and restrictions, refer to http://www.nasa.gov/multimedia/guidelines/index.html

De vliegomstandigheden op Mars zijn ook helemaal anders. Zo is de luchtdichtheid slechts 1 procent van die op aarde, waardoor een helikopter dus veel meer moeite moet doen om op te stijgen en in de lucht te blijven. De wieken van de Ingenuity zouden zo'n 5 keer sneller draaien dan bij een gewone helikopter.

Volgens ruimtevaartorganisatie NASA is de ijle lucht van Mars vergelijkbaar met de lucht op aarde op 30 kilometer hoogte. En zo hoog heeft op aarde nog nooit een vliegtuig, laat staan een helikopter gevlogen. Met de testvluchten hoopt NASA ervaring op te doen om in de toekomst vaker drones of helikopters in te zetten bij ruimtemissies.

"Het zou voor een transformatie kunnen zorgen in hoe we wetenschappelijk onderzoek in de toekomst gaan verrichten op andere planeten", zegt NASA-baas Jim Bridenstine. "We zouden drones kunnen inschakelen om te onderzoeken naar welke plekken we onze robotwagens kunnen sturen."

Kijktip voor wie meer wil weten over de Marshelikopter van NASA:
(lees verder onder de video)

Perseverance, de naam van de Marsrover, is gekozen via een wedstrijd onder Amerikaanse scholieren. NASA kreeg ongeveer 28.000 inzendingen binnen en koos uiteindelijk voor de de naam die "volharding" betekent in het Engels. 

En die naam blijkt nu zelfs nog beter te passen dan eerst gedacht. Door de coronacrisis liep de ontwikkeling van de robotjeep heel wat vertraging op. Volgens projectleider Matt Wallace van NASA was er "ongelofelijk veel volharding nodig om alles op tijd klaar te krijgen". 

Uit respect voor het werk van de vele zorgverleners en ter nagedachtenis van de vele slachtoffers van het coronavirus is er op de Perseverance een klein COVID-19-gedenkplaatje geschroefd 

Gedenkplaatje aan de coronapandemie, voor het vastgeschroefd was op de Perseverance Marsrover van NASA
NASA

Er zijn de afgelopen twee weken maar liefst drie Marsmissies de ruimte ingezonden. Bekijk een overzicht in onze NWSBLIK-video hieronder:

Video player inladen...

Meest gelezen