Copyright 2019 The Associated Press. All rights reserved

Hongkong stelt parlementsverkiezingen uit wegens corona, maar weigert ook democratische kandidaten

De regering van de Zuid-Chinese regio Hongkong heeft de verkiezingen voor een "parlement" uitgesteld. Die hadden in september moeten plaatsvinden. De democratische oppositie had gehoopt op een historische zege, maar die komt er dus voorlopig niet. Intussen heeft een hoge juridische functionaris ontslag genomen uit ongenoegen met de gang van zaken in Hongkong.

Volgens regeringsleider Carrie Lam kunnen de verkiezingen voor een nieuwe LegCo (of Legislative Council) niet doorgaan. Die waren voor 6 september gepland, maar Lam zegt het risico voor verspreiding van het coronavirus te groot is. Sinds begin dit jaar zijn er in Hongkong 3.000 besmettingen gemeld op een bevolking van 7,5 miljoen waarvan de meesten bijeengepakt zitten in een grootstad. 

Hongkong heeft de epidemie dus erg goed onder controle gehouden, maar de voorbije tien dagen is het aantal besmettingen inderdaad opnieuw fors toegenomen. Daarom stelt Lam dus de verkiezingen voor onbepaalde tijd uit. Volgens haar zou dat zelfs een jaar kunnen zijn. 

Toch zien waarnemers er vooral een politiek maneuver uit van de pro-Chinese leidster van Hongkong. Zo waren de voorbije dagen al 12 pro-democratische kandidaten voor de LegCo gediskwalificeerd omdat ze "subversieve activiteiten" gepleegd zouden hebben of de band met China zouden ondermijnen. 

De democratische oppositie had gehoopt om een historische zege te  boeken bij de verkiezingen in de geest van het massale volksprotest tegen China van het voorbije jaar. Het zouden ook de eerste verkiezingen geweest zijn sinds de nieuwe "veiligheidswet" waarmee China de vrijheden van Hongkong wil inperken. 

Het "halve parlement" van Hongkong

Hongkong is geen democratie, maar dat was het eerlijk gezegd ook niet onder de Britse controle (1842-1997). Wel heeft de regio autonomie en burgerlijke en politieke vrijheden die in China ondenkbaar zijn. Die zijn bij de overdracht van Hongkong door de Britten aan China in 1997 voor een halve eeuw vastgelegd in de "Basic Law" of grondwet van Hongkong. 

Er is dus geen communistisch regime in wat officieel een autonome regio van China is onder de noemer "een land, twee systemen". Hongkong kent dus een parlement, wat hier de Legislative Council (wetgevende raad) of afgekort LegCo heet. Daar worden dus lokale wetten gestemd en moet de regering van de regio er verantwoording afleggen. 

Dat lijkt democratisch, maar de realiteit is toch ietwat anders. Zo wordt slechts de helft van de 70 leden van de LegCo rechtstreeks verkozen. De andere helft wordt aangeduid door "functionele groepen" die bepaalde segmenten van de maatschappij vertegenwoordigen. In de praktijk zijn dat vooral figuren uit de industriële en financiële wereld, naast beroepen. Die functionele groepen worden vaak als "pro-China" omschreven, net zoals regeringsleider Carrie Lam. Dat is niet altijd van harte, maar die groepen hebben economisch belang bij stabiliteit en willen het communistische regime in Peking niet voor het hoofd stoten. Dat systeem maakt wel dat de democratische oppositie in Hongkong vrijwel nooit de macht kan overnemen, maar in het beste geval wel wetten kan blokkeren. 

Barst aan de top: hoge functionaris stapt op

Vandaag heeft openbaar aanklager David Leung in Hongkong ontslag genomen. Hij zal eind dit jaar opstappen. Leung is het hoofd van het departement juridische vervolging en is de eerste hoge ambtenaar die opstapt na de invoering van de Chinese veiligheidswet. Dat duidt op spanningen aan de top in Hongkong. 

Volgens het Britse persagentschap is aanklager Leung ontevreden over minister van Justitie Teresa Cheng en voelt hij zich opzij geschoven door de veiligheidswet die China heeft opgelegd aan de regio. In een e-mail zou Leung waarschuwen dat de rechtsstaat in Hongkong in het gedrang dreigt te komen en dat beklaagden geen eerlijk proces meer zouden krijgen.

Het rechtssysteem in Hongkong is gebaseerd op dat van de voormalige Britse kolonisatoren en dus niet op dat van het communistische China. 

Meest gelezen