Drie verdachten van massale vechtpartij aan zee gelinkt aan Brusselse stadsbende: wat weten we?

De drie mannen die aangehouden zijn voor de massale vechtpartij in Blankenberge, zijn wel degelijk gelinkt aan een Brusselse stadsbende, de Stuyvenbergh. Dat bevestigen verschillende bronnen aan VRT NWS. Maar wat betekent dat precies? En wat weten we over die bende?

"We onderzoeken nog of het om een georganiseerde bende gaat of het gaat over toevallige vrienden die elkaar tegenkwamen aan de zee." Zo klonk het vanmiddag bij het parket van West-Vlaanderen nadat de onderzoeksrechter de drie mannen aangehouden had voor opzettelijke slagen en verwondingen en gewapende weerspannigheid na de massale vechtpartij in Blankenberge afgelopen weekend.

Stuyvenbergh-bende

Uit goede bron weet VRT NWS dat de drie verdachten - een 18-jarige Belg van Haïtiaanse afkomst, een 18-jarige man uit Guinee en een 20-jarige man uit Brussel - wel dégelijk gelinkt worden aan een Brusselse bende, meer bepaald aan de Stuyvenbergh-bende in Laken.

Over die bende is niet zo heel veel geweten, het is een bende die al langer meegaat en die vooral rondhangt in het gelijknamige metrostation in Laken. Die plaats is bekend omdat er veel cannabis gedeald wordt. In 2008 kwam de bende in het nieuws: de rivaliserende bende "Bagdad 1210" drong de woning van iemand van Stuyvenbergh binnen, nadat er vier leden van "Bagdad 1210" neergestoken werden. Ook in 2013 was Stuyvenbergh betrokken bij een steekpartij. 

Welke rol die jongeren nu hebben in die stadsbende of op welke manier ze daarbij betrokken zijn, is nog niet duidelijk. Feit is wel dat de drie bekend zijn bij het gerecht en dat minstens één van hen al meerdere feiten gepleegd heeft. Zijn advocate heeft het daarbij over "minstens 18 feiten, waaronder ook agressie". Zelf ontkennen de drie dat ze bij een bende horen.

Hoe komt het dan dat die Stuyvenbergh-bende al meer dan een decennium meegaat? Gaat het vandaag nog altijd over dezelfde leden als in 2008 of 2013? "Het geeft weer hoe stadsbendes werken", zegt onderzoekster Elke Van Hellemont, gespecialiseerd in Brusselse bendes. "Het is een label, waar een reputatie aan hangt, en dat is niet noodzakelijk gesticht door de jongeren die het nu claimen." Het "label" wordt als het ware doorgegeven. "Het gaat dus niet over dezelfde jongeren. Dat zien we vaker. Een bende wordt bijvoorbeeld opgepakt, verdwijnt achter de tralies en een jongere generatie neemt het over. Maar het label blijft bestaan door de tijd heen."

Het is een label, waar een reputatie aan hangt, en dat is niet noodzakelijk gesticht door de jongeren die het nu claimen

Onderzoekster Elke Van Hellemont

Volgens onze informatie worden de drie overigens ook gelinkt aan de bendes Négatif Clan en Sobieski, ook allebei Brusselse bendes, maar dat kon nog niet bevestigd worden. Toch zou het Van Hellemont niet verbazen: "Dat toont hoe messy het hele fenomeen is. Dit gaat over een groep jongeren, die elkaar kennen en die verschillende labels claimen."

Vooral Négatif Clan heeft een beruchte reputatie, staat bekend als vuurwapengevaarlijk en heeft zware feiten op zijn palmares. In 2016 werden 13 leden nog veroordeeld voor verkrachting, afpersing, uitbuiting van ontucht en drugshandel. Ook in 2018 volgde nog een veroordeling. Sobieski is een iets jongere Brusselse bende, die vooral in Laken opereert (de bende lijkt vernoemd naar de gelijknamige straat en/of het park in Laken).

Bekijk hier het verslag van "Het Journaal" en lees voort onder de video:

Video player inladen...

Wat gebeurde er nu in Blankenberge?

Maar is er een verband tussen de feiten in Blankenberge en het verhaal van de stadsbendes? En zo ja, welk? Die vragen zullen duidelijk moeten worden in de loop van het onderzoek. 

Als Van Hellemont de beelden ziet, ziet ze hoe "een klein gevecht" ontaardt in "een veel groter gevecht". "Het ontplooit zich eigenlijk door de dag heen en ook daar zie je weer verschillende dynamieken." Ze vraagt zich wel af of er een verband is tussen de feiten in Blankenberge en het feit dat die jongeren gelinkt worden aan een stadsbende. "Zelfs als er een paar jongeren tussen zitten die bij een bende horen, is de vraag of ze dit geweld gepleegd hebben omdat ze in een bende zitten of omdat de situatie uit de hand gelopen is. Eigenlijk verklaart die stadsbende niets, onderliggende gevoelens van boosheid, bepaalde denkpatronen daarentegen doen dat wel. Maar voor alle duidelijkheid: ik praat dit absoluut niet goed, maar we moeten in de eerste plaats naar het gedrag kijken. Dat gedrag kan niet, eender wie het stelt." 

Voor alle duidelijkheid: ik praat dit absoluut niet goed, maar we moeten in de eerste plaats naar het gedrag kijken

Onderzoekster Elke Van Hellemont

Volgens haar moeten we ook vooral kijken naar wat de oplossing kan zijn. "Want hier kon het niet anders dan escaleren", zegt Van Hellemont. "Dat is niet de fout van de politie, maar wel de realiteit. Er is momenteel geen andere instantie die kan ingrijpen, maar je moet die bendes wel kennen vooraleer je kan ingrijpen." Volgens haar is er een grote rol weggelegd voor bijvoorbeeld straathoekwerkers. "Er moet gezorgd worden dat de situatie niet explodeert, dat het veel vroeger een halt toegeroepen wordt. En een straathoekwerker kan tegelijk ook een middenpersoon spelen tussen de politie en justitie."

De Brusselse bendes, een complex verhaal

Feit is dat het allesbehalve een sinecure is om zicht te krijgen op de Brusselse bendes, hoeveel er zijn? Wie er bij die bendes zit? Wat ze op hun kerfstok hebben? In Brussel houdt een gespecialiseerde afdeling zich specifiek bezig met dat fenomeen.

Want wanneer noemen we een bende nu een bende? "Daar is veel discussie over", zegt Van Hellemont. "Heel typerend is een bepaalde vorm van geweld die ze onderling plegen, dat gaat dan over symbolisch geweld. Om zicht te krijgen op die bendes, is het belangrijk om de betekenis achter dat geweld te kennen. De dynamieken zijn een stuk gecompliceerder. En vaak zijn die dynamieken ook historisch of familiaal beladen."

Om een voorbeeld te geven: "Het zijn vaak schrijnende verhalen, want een keer dat een jongere gelinkt wordt aan een bende, is die niet meer veilig op straat. En dan heeft die die veiligheid van die bende nodig. Dat wordt dan een vicieuze cirkel. De jongeren die daaruit willen, moeten vaak echt weg: verdwijnen, verhuizen naar de andere kant van het land, een heel ander sociaal leven opbouwen, vaak breken met familieleden."

Heel typerend is een bepaalde vorm van geweld die ze onderling plegen, dat gaat dan over symbolisch geweld

Onderzoekster Elke Van Hellemont

Herbeluister hier het gesprek in "De wereld vandaag": 

Onze reporter Sofie Demeyer geeft meer uitleg in "Het Journaal":

Video player inladen...

Meest gelezen