Nobelprijswinnaar Mukwege wil Internationaal Strafhof voor Congo : "Iedereen weet wat er gebeurt, maar niemand grijpt in"

Nobelprijswinnaar Denis Mukwege, de arts die in Congo vrouwen verzorgt die slachtoffer geworden zijn van verkrachting, wil dat er een Internationaal Strafhof voor Congo komt. Die moet alle zware oorlogsmisdaden van de voorbije 30 jaar aanpakken en de straffeloosheid aanpakken die er volgens hem blijft heersen in zijn land. 

Dokter Mukwege sprak tijdens een vergadering van de mensenrechtencommissie van het Europees Parlement. "Ik word inderdaad bedreigd, omdat ik het geweld en de wantoestanden in mijn land aanklaag", zei dokter Mukwege. 

"Niemand kan zeggen dat hij niet weet wat er dag na dag in Congo gebeurt", zei de gynaecoloog, die voor zijn niet aflatende inzet voor verkrachte vrouwen in 2018 de nobelprijs voor de vrede kreeg. "Maar niemand doet iets met die kennis."

Zo is er het  Mapping Report van de Verenigde Naties van tien jaar geleden. Dat beschrijft uitvoerig de meer dan 600 zware misdaden tegen de mensheid en oorlogsmisdaden, mogelijk zelfs volkenmoord, die er tussen 1993 en 2003 werden gepleegd.  De misdaden zijn sindsdien niet gestopt. De voorbije maanden is het geweld in het oosten van Congo nog maar eens opgelaaid, met vreselijke praktijken. 

"Toen het VN-rapport uitkwam, werden er aanbevelingen gedaan om misdaden te bestraffen, maar daar kwam niets van in huis", zegt dokter Mukwege. Zowel een speciale rechtbank (met Congolese en internationale rechters), als een Waarheids- en Verzoeningscommissie werden nooit opgericht. Mukwege noemt dat choquerend.  Maar hij denkt dat er zich vandaag, met de nieuwe president Tshisekedi een nieuwe gelegenheid voordoet. "Tshisekedi is nooit betrokken geweest bij de misdaden, in tegenstelling tot de vorige president Kabila. Het is aan onder meer Europa om hem onder druk te zetten om de aanpak van straffeloosheid op de agenda te zetten. "

AFP or licensors

Internationaal Strafhof voor Congo

Dokter Mukwege wil verder gaan dan de aanbevelingen van de Verenigde Naties. Op dit ogenblik bestaat er wel het Internationaal Strafhof in Den Haag. Maar dat kan alleen de misdaden bestraffen die na 2002 zijn begaan. Mukwege wil dat er een speciaal Tribunaal komt dat verder strekt in de tijd - van het begin van de jaren '90 tot op vandaag - en iedereen berecht die betrokken is. Dat betekent dus ook dat buurlanden Rwanda en Oeganda, die altijd betrokken zijn geweest in de opeenvolgende oorlogen in Congo, verdachten moeten uitleveren. 

Naast zo'n Strafhof pleit Mukwege ook voor een betere justitie in Congo zelf en een Waarheids- en Verzoeningscommissie. Voor hem is het erg belangrijk dat aan deze "schaamteloze situatie" een einde komt. Dat betekent dat ook de oorzaken van de jarenlange ontwrichting van het land moeten worden aangepakt. "Ook de economische misdadigers, de bedrijven die op onwettelijke manier gaan lopen met de grondstoffen van Congo, moeten worden aangepakt", zegt de Nobelprijswinnaar. Daarmee legt hij het verband met de buurlanden, maar ook met Europa en de Verenigde Staten.  

Jean-Claude Mputu: "Corruptie is de alomvattende plaag"

Na dokter Denis Mukwege gaf de Mensenrechtencommissie van het Europees Parlement nog het woord aan Jean-Claude Mputu van het anti-corruptieplatform "Le Congo n'est pas à vendre", dat precies die economische misdaden aanklaagt. Hij vertelde dat dokter Mukwege één plaag niet had benoemd: corruptie.  Volgens Mputu is corruptie precies de reden waarom het gerechtelijk apparaat niet werkt, waarom de illegale exploitatie van de mijnen in Congo kan blijven duren en waarom misdadigers onder de radar blijven. 

Meest gelezen