Afghaanse zusjes kunnen voor het eerst naar school in Isfahan, Iran
© UNHCR/Mohammad Hossein Dehghanian

Helft vluchtelingenkinderen gaat niet naar school, zorgt COVID-19 straks ook voor een "pandemie van armoede?" 

In een nieuw rapport trekt de VN-vluchtelingenorganisatie aan de alarmbel. Voor de helft van de vluchtelingenkinderen wereldwijd betekent september helaas niet "weer naar school". Het coronavirus blijkt voor vluchtelingen een nog grotere ramp dan voor andere kinderen, het meest nog voor de meisjes. Of hoe corona ook jarenlange vooruitgang in onderwijs voor vluchtelingen op de helling dreigt te zetten. 

"Van Ecuador tot Jordanië, van Iran tot Ethiopië, iedereen die met vluchtelingenkinderen bezig is begrijpt hoe belangrijk onderwijs wel is voor de kans op een waardig leven". Dat zegt Filippo Grandi, Hoog VN-commissaris voor de vluchtelingen. Maar in een vandaag verschenen rapport waarschuwt de UNHCR voor de gevolgen van het coronavirus. Natuurlijk hebben heel veel leerlingen wereldwijd last van het virus, maar voor vluchtelingenkinderen is het nog veel moeilijker. 

de impact is het grootst op vluchtelingenmeisjes 

Frederik Bordon, VN-commissariaat voor de vluchtelingen UNHCR

Goed onderwijs biedt vluchtelingenkinderen een kans op een waardig leven. Maar hoezo dan is het coronavirus een spelbreker? "Al voor corona was de kans voor een vluchtelingenkind om niet naar school te kunnen dubbel zo groot als bij een ander kind", zegt woordvoerder Frederik Bordon van UNHCR, "maar de impact van de crisis is bij hen nog veel groter dan elders".

Dat heeft uiteraard te maken met de sluiting van de scholen, maar er is meer. Vluchtelingen en hun gezinnen hebben vaak niet het geld voor internet, geen technische middelen om te kunnen genieten van thuisonderwijs. Het ergst staan de vluchtelingenmeisjes ervoor. "Zij worden bovendien vaak ingezet in het huishouden, of zorgen in tijden van crisis mee voor het onderhoud van de families. Door Covid-19 komen veel gezinnen financieel niet meer rond", zegt de VN-organisatie. (meer onder de foto)

Filippo Grandi van UNHCR bezoekt het Goudoubou-kamp in Burkina Faso
© UNHCR/Sylvain Cherkaoui

"Ik maak me zorgen over de gevolgen voor jonge vluchtelingenmeisjes", zegt Filippo Grandi. De Italiaan is sinds 2016 VN-commissaris  voor de vluchtelingen en bezig aan het laatste jaar van zijn huidig mandaat. "Naast het feit dat onderwijs een fundamenteel mensenrecht is, zijn de bescherming en de economische voordelen die het biedt aan vluchtelingenmeisjes, hun families en gemeenschappen duidelijk. De internationale gemeenschap kan hen die kansen toch niet te ontnemen?" vraagt Grandi zich af. 

Het coronavirus kan de dromen van jonge vluchtelingen vernietigen 

Filippo Grandi, VN-commissariaat voor de vluchtelingen UNHCR

Het ging de jongste jaren nochtans heel langzaam de goede kant uit met onderwijs voor jonge vluchtelingen. Procentueel stelde dat niet veel voor, maar voor duizenden kinderen betekende het wel een plaatsje in een klas of een leercentrum. Maar corona kan in één klap de dromen van veel jonge vluchtelingen vernietigen. Daardoor dreigt een "pandemie van armoede" op ons af te komen, schrijft de VN-vluchtelingencommissaris.  Want geen goed onderwijs betekent ook geen (professionele) toekomst.

Lager onderwijs, en daar stopt het vaak

De cijfers in het rapport die van vorig jaar dateren (het rapport heet "coming together for refugee education") zijn op zich al onthutsend. Waar nog 77 procent van de vluchtelingenkinderen lager onderwijs geniet daalt dat percentage verderop dramatisch. Minder dan één op de drie vluchtelingenkinderen geniet middelbaar onderwijs (31 procent) en een schamele... 3 procent volgt ook hoger onderwijs. Uit een onderzoek dat in twaalf relevante landen gevoerd is blijkt dat alles bij elkaar bijna de helft van alle kinderen op schoolleeftijd géén les volgt. (lees verder onder de foto)

Dadaab-vluchtelingenkamp in Kenia, Engelse les via een radioverbinding
© UNHCR/Jimale Abdullahi

Wat kan er gedaan worden?

Wat verwacht de UNHCR nu? Zal er iets gebeuren met het rapport? Volgens Frederik Bordon is er meer hulp nodig. "Ook van privé-bedrijven" hoopt hij. "We moeten op zoek naar nieuwe, innovatieve manieren om de winst die de afgelopen jaren toch was geboekt met het vluchtelingenonderwijs niet verloren te laten gaan. Daar is geld voor nodig, investeringen om te zorgen dat die jongeren hun dromen niet moeten opgeven". (slot onder de foto) 

Venezolaanse vluchtelingenkinderen en UNHCR-leerkrachten in coronatijden
© UNHCR/William Wroblewski

Het rapport roept regeringen, de privé-sector, het maatschappelijk middenveld en andere belangrijke actoren op hun krachten te bundelen om oplossingen te vinden. Zonder dergelijke acties, zo waarschuwt het rapport, riskeren we een verloren generatie van vluchtelingenkinderen die van hun onderwijs wordt beroofd

Bekijk hieronder het verslag uit “Het Journaal”: 

Video player inladen...

Meest gelezen