AFP or licensors

Disneyfilm "Mulan" ligt onder vuur: "Speciale dank" voor regio waar Oeigoeren opgesloten worden

Maandenlang werd reikhalzend uitgekeken naar de release van "Mulan", maar nu het eindelijk zover is, ligt de nieuwe Disneyfilm meteen vanuit verschillende hoeken onder vuur. Studenten in Hongkong roepen op tot een boycot, ingegeven door een omstreden uitspraak van hoofdrolspeelster Liu Yifei. Mensenrechtenorganisaties zijn dan weer verontwaardigd dat de film deels is opgenomen in Xinjiang, de Chinese regio waar een miljoen Oeigoeren zijn opgesloten in "heropvoedingskampen".

De Disneyfilm "Mulan" is de liveaction-remake van de gelijknamige populaire animatiefilm uit de jaren 90. Het verhaal is losjes gebaseerd op de Chinese legende van Hua Mulan, een meisje dat zich voordoet als jongen om dienst te nemen in het leger van het Chinese keizerrijk. 

"Mulan" had een van de blockbusters van 2020 moeten worden, maar loopt nu hindernis na hindernis op. Eerst strooide het coronavirus roet in het eten. Nadat de bioscooprelease maandenlang werd uitgesteld, besliste Disney uiteindelijk om de film uit te brengen op zijn eigen streamingdienst, tegen betaling. Afgelopen weekend was het zover.

Boycot

De verwachtingen waren hooggespannen, maar "Mulan" ligt al meteen onder vuur. In verschillende Aziatische landen -Hongkong op kop, maar ook in Taiwan en Thailand- hebben studenten opgeroepen om de film te boycotten.

2020 Invision

Die boycot heeft niets te maken met de inhoud, wel met een uitlating van de Chinese (maar tot Amerikaans staatsburger genaturaliseerde) hoofdrolspeelster Liu Yifei. Zij liet op de sociale media weten dat ze de Chinese politie steunde, die (hardhandig) optrad tegen demonstranten in Hongkong.

Ze deed die uitspraak weliswaar al eind vorig jaar, maar ze werd opnieuw opgevist, nu "Mulan" is uitgebracht op de Disney-streamingdienst.  

Oeigoeren

Maar het blijft niet bij de omstreden uitspraak van Liu Yifei. "Mulan" ligt ook om een andere reden onder vuur. Op de aftiteling bedankt Disney immers verschillende overheidsinstanties van de Chinese autonome regio Xinjiang, waar de film deels blijkt te zijn opgenomen.

Xinjiang is de provincie waar naar schatting een miljoen islamitische Chinezen, vooral Oeigoeren, vastzitten en mishandeld worden in "heropvoedingskampen". 

Een van de instellingen die door Disney wordt bedankt, is het bureau dat zich bezighoudt met openbare veiligheid in de regio, en ook met de "heropvoedingskampen". Het is gevestigd in Turpan, waar verschillende van die kampen gevestigd zijn.

Ook het propagandadepartement van de Communistische Partij in Xinjiang verschijnt in de eindgeneriek van de film. 

Mensenrechtenorganisaties vinden het onbegrijpelijk dat Disney in zee is gegaan met een regio waar grove mensenrechtenschendingen gebeuren. 

Ook de Hongkongse activist Joshua Wong, die eerder mee had uitgeroepen tot de boycot wegens de uitspraken van de hoofdrolspeelster, spreekt zijn verontwaardiging uit over het filmen in Xinjiang (en het dankwoord van Disney). 

"Het wordt nog slechter!", schrijft hij op Twitter. Naar "Mulan" kijken betekent volgens de activist nu niet alleen wegkijken van het politiegeweld in Hongkong, maar ook potentieel medeplichtig zijn bij de massa-opsluiting van de Oeigoeren. Voor Joshua Wong een reden te meer om "Mulan" te boycotten.

Voorlopig lijkt het er weliswaar op dat "Mulan" een redelijk goed, maar nu ook weer geen indrukwekkend openingsweekend heeft beleefd op de streamingdienst van Disney. 

"Maar het is lastig om nu al conclusies te trekken, in dit coronajaar", zegt docent Filmgeschiedenis aan het KASK in Gent Anke Brouwers. Ze wijst er op dat "Mulan" in sommige landen, waaronder China, wél nog in de zalen uitkomt. Komend weekend opent "Mulan" in China in de bioscoop.

Meest gelezen