Groeningeabdij Kortrijk

Ruim 160 miljoen euro extra voor lijdende cultuursector, minister Jambon: "Nieuwe impuls voor ons cultureel leven"

Vlaams minister van Cultuur Jan Jambon (N-VA) investeert eenmalig ruim 160 miljoen euro in cultuur via een "relanceplan". Dat schrijft De Standaard. Steden als Kortrijk en Brugge reageren verheugd op de financiële injectie in hun cultuurhuizen; de Crisiscel Cultuur die zich het lot van kunstenaars in coronatijden aantrekt, vindt dat de nadruk te veel op "bakstenen" en te weinig op mensen ligt.

"Dit is een nooit eerder gezien bedrag", zo omschrijft Vlaams minister van Cultuur Jan Jambon (N-VA) het althans zelf. Eenmalig wordt er ruim 160 miljoen euro in de sector gepompt, die zwaar te lijden heeft door de coronacrisis. Het grootste bedrag daarvan gaat naar culturele infrastructuur, namelijk 100 miljoen euro. Dat bedrag komt bovenop de 95 miljoen die al bij het regeerakkoord voorzien was. "We hadden daar een grote achterstand in te halen", zegt Jambon. Met het geld zal onder meer de Museumsite in Brugge versneld afgewerkt kunnen worden, wordt de Kortrijkse Schouwburg gerestaureerd en komen er nieuwe ruimtes op de Bijlokesite in Gent voor verschillende culturele verenigingen.

Enkele van de eenmalige investeringen in cultuurinfrastructuur:
 
  • Nieuwe museumsite voor Musea Brugge: 27,253 miljoen euro
  • Masterplan Schouwburg Kortrijk: 7,8 miljoen euro
  • Tentoonstellingssite Groeningeabdij Kortrijk: 7,5 miljoen euro
  • Nieuwe huisvesting Vlaams Architectuurinstituut: 5,8 miljoen euro
  • Omvorming van de H. Hemelrijksite (oud klooster) in Hasselt naar theaterzaal en cinemazalen: 5,1 miljoen euro
  • Creatie repetitiestudio's voor culturele organisaties op de Bijloke-site in Gent: 4,98 miljoen euro

Naast de investeringen in infrastructuur, krijgt ook onder meer het Vlaams Audiovisueel Fonds 10 miljoen extra voor nieuwe filmprojecten en krijgt het Garantiefonds, dat schade vergoedt als opnames in het water vallen, bijvoorbeeld door corona, een injectie van 5 miljoen.

Literatuur Vlaanderen krijgt vanaf 2021 jaarlijks 1,6 miljoen euro extra, dat brengt het totale bedrag op 8,75 miljoen euro. Jan Jambon: "De kracht van literatuur mag niet worden onderschat. Alles vertrekt van inspirerende teksten en verhalen. Een doeltreffend en duurzaam leesbevorderingsbeleid maakt Vlaanderen als gemeenschap sterker. Door ook te investeren in internationale uitstraling, innovatie en talent stimuleren we de Vlaamse literatuur van vandaag en morgen."

Lees verder onder de foto:

De Schouwburg in Kortrijk krijgt een totaalrenovatie.
Schouwburg Kortrijk

De projectsubsidies voor kleinere kunstprojecten blijven de komende jaren op hetzelfde peil: 9 miljoen euro per jaar. Eerder had Jambon die subsidies nog drastisch teruggeschroefd en kwamen er besparingen.  Tot groot ongenoegen van de cultuursector, die eind vorig jaar massaal op straat kwam. Maar die besparingen worden nu dus teruggedraaid. Een opvallende ommekeer van de minister? "Wel nee, dat is geen ommekeer. Ik heb altijd gezegd dat ik bij volgende begrotingen zou kijken wat er mogelijk is", antwoordt Jambon.

Dit is geen ommekeer. Ik kon ontslagen in grote kunstinstellingen vermijden en kan nu ook nieuwe kunstenaars kansen geven

Vlaams minister van Cultuur Jan Jambon (N-VA)

"De initiële besparingen op de projectsubsidies waren in mijn ogen bedoeld om structurele besparingen in de grote kunstinstellingen, die onvermijdelijk tot ontslagen zouden lijden, te vermijden", gaat hij verder.  "Bij de begrotingscontrole in 2020 hebben we de projectsubsidies eenmalig verhoogd, en nu kunnen we die structureel verhogen. We slaan zo twee vliegen in één klap: er vielen geen ontslagen in de grote kunstinstellingen en de projectsubsidies komen nu toch terug op niveau zodat we ook jonge en nieuwe kunstenaars kansen kunnen geven."

Er komt ook een digitaal verenigingsloket om gezelschappen te helpen met de papierwinkel.

Goede infrastructuur trekt mensen aan, en daar zijn ook de mensen die in de sector werken mee geholpen

Vlaams minister van Cultuur Jan Jambon (N-VA)

De extra investeringen in de cultuursector zijn dus breed, maar het meeste geld gaat naar infrastructuur. Vermijd je dan wel ontslagen en menselijk leed? "Infrastructuursubsidies gaan natuurlijk naar bouwwerken en verbouwingen. Maar mijn ervaring is toch: wanneer je goede infrastructuur hebt trekt dat mensen aan", zegt Jambon. "Dan trekt dat publiek aan en gezelschappen, ook internationaal. Dat geeft een stimulans aan het culturele leven. En wanneer het culturele leven gestimuleerd wordt, dan worden de mensen die in de sector werken daar indirect mee geholpen. Dit moet een nieuwe impuls geven aan ons cultureel leven, en daar is iedereen gebaat bij."

Wie zal er straks die nieuwe cultuurtempels vullen?

De Crisiscel Cultuur die het opneemt voor kunstenaars en organisaties in deze coronacrisis is "verbijsterd", omdat er zoveel geld naar "bakstenen" gaat. "Wie zal er straks die nieuwe tempels vullen? Dit is alsof we de horeca zouden redden door nieuwe cafés te laten bouwen of verbouwen. De brede culturele sector staat in brand. Er is van relance nog geen sprake, enkel van overleven," zegt de Crisiscel. 

De noodmaatregelen schieten hun doel voorbij, volgens de Crisiscel. Wel tevreden is ze met het behoud van het geld voor projectsubsidies. Dat is "de enige beleidsactie die we als een volwaardige relancemaatregel kunnen bestempelen, voor een sector die nog minstens anderhalf jaar zal mogen pompen of verzuipen."

Nieuw museum in Brugge

Brugge is wel zeer verguld  met de 27,2 miljoen subsidie voor een gloednieuwe museum- en kunstsite aan de Garenmarkt, naast het bestaande Groeningemuseum, bedoeld voor grote tijdelijke tentoonstellingen. "Het is het grootste bedrag dat de Vlaamse overheid ooit heeft uitgetrokken voor een project in Brugge," zegt burgemeester Dirk De fauw. Het bedraagt 60 procent van de kostprijs, de rest is voor rekening van de stad Brugge zelf. In december zou het ontwerp worden bekendgemaakt. De bouw zou in 2022 beginnen en het nieuwe museum moet klaar zijn eind 2024.

Kortrijk Culturele Hoofdstad?

Het stadsbestuur van Kortrijk is al even tevreden met de 15 miljoen euro Vlaams geld. Nu kan Kortrijk veel sneller dan verwacht werk maken van het vernieuwde Groeningemuseum in het Begijnhofpark, met onder meer een ruimte voor internationaal gerichte expo's. De Kortrijkse Schouwburg krijgt gerenoveerde zalen en een cultuurcafe.  Met de extra middelen mikt Kortrijk erop om in 2030 Culturele Hoofdstad van Europa te worden.  

Meest gelezen