Pieter-Jan Vanstockstraeten/Photo News

Biostatisticus Geert Molenberghs: "Zonder maatregelen waren er tot 3.000 patiënten die intensieve zorg nodig hadden"

Zonder de maatregelen van de laatste weken hadden er 2.500 tot wel 3.000 patiënten intensieve zorg nodig. Dat heeft statisticus Geert Molenberghs berekend. Het is een aantal waarop onze Belgische ziekenhuizen niet voorzien zijn. Voorlopig lijken de cijfers te stabiliseren op een lager niveau (momenteel ruim 1.450 patiënten op intensieve zorg). Maar de druk op de ziekenhuizen blijft daarmee wel heel groot, en het einde van de tweede golf is nog niet in zicht.

Lockdown net op tijd?

De piek van de eerste golf lag aan het einde van de eerste week van april: op 6 april waren er 5.759 COVID-19 patiënten gehospitaliseerd; op 8 april waren er 1.285 bedden op intensieve zorgen bezet door COVID-19-patiënten.

Vandaag zitten we al ruim over die cijfers, met 1.464 patiënten op intensieve zorg. Molenberghs verwacht de piek van deze tweede golf ergens vanaf dit weekend tot 12 november, al is er behoorlijk wat onzekerheid. Maar 1 ding staat vast. Zonder de maatregelen van de laatste weken hadden we die maximumcapaciteit volgens Molenberghs ruimschoots overstegen met 2.500 tot wel 3.000 patiënten op intensieve zorgen. Een aantal waarop onze Belgische ziekenhuizen niet voorzien zijn.

Tweede golf: meer hospitalisaties, minder ernstige gevallen

Maar wat zijn de voorspellingen qua aantal overlijdens? Allereerst, het aantal hospitalisaties ligt momenteel hoger dan tijdens de eerste golf. "Maar verhoudingsgewijs hebben er nu minder mensen intensieve zorgen nodig."

Daardoor verwacht en hoopt Molenberghs dat het sterftecijfer tijdens deze golf wel lager zal liggen dan tijdens de eerste golf.  Toch durft hij hier geen concreet cijfer op plakken. Het algemene sterftecijfer zal volgens hem afhangen van hoe de sterftecijfers in de woonzorgcentra evolueren. "De aangescherpte opleiding van het personeel, inclusief de mondmaskerplicht, zorgt ervoor dat besmette oudere mensen een lagere virale lading binnenkrijgen. En dat zou leiden tot een minder zware evolutie van de aandoening."

De onvoorspelbaarheid van de tweede golf

Hoe deze tweede golf verder zal evolueren blijft moeilijk te voorspellen en is afhankelijk van verschillende veranderende factoren zoals o.a. minder strenge maatregelen. Wat wel al duidelijk is, is dat deze golf een tragere groei kent dan de vorige. "Dat komt omdat we vorige keer van amper maatregelen naar een strenge lockdown gingen" vertelt Molenberghs. "Het virus had al een bepaalde verspreidingssnelheid kunnen halen waardoor het veel minder makkelijk afgeremd werd. Nu waren er al meer maatregelen van kracht voor de lockdown gisteren begon."

Om de verspreiding van SARS-CoV-2 in België te voorspellen ontwikkelden de universiteiten van Namen, Gent, Brussel en Hasselt/Antwerpen elk een verspreidingsmodel gebaseerd op andere aannames. Door het bundelen van de verschillende modellen is een zogeheten ensemble voorspelling opgesteld tot het einde van 2020. Het bundelen van de verschillende voorspellingen tot een ensemble is een interessante manier om een zo betrouwbaar mogelijk beeld van de toekomst te schetsen. De mate waarin de modelvoorspellingen overeenkomen is  een extra maatstaf van de betrouwbaarheid van de voorspelling.

Hoelang nog?

Een voorspelling over het einde van de tweede golf durft Molenberghs nog niet doen, want zo stelt hij zichzelf de vraag: wanneer is de golf voorbij?  Zelf zou hij liefst hebben dat de positiviteitsratio, dat wil zeggen het aantal mensen dat getest wordt en positief test, lager ligt dan 1%. Ook moet het aantal bevestigde besmettingen drastisch afgenomen zijn. "Met de afbouw van deze golf gaan we nog wel een tijdje zoet zijn – maar als het daalt, is er hoop."

Met de afbouw van deze golf gaan we nog wel een tijdje zoet zijn
Biostatisticus Geert Molenberghs

Meest gelezen