Video player inladen...

80 uitgeprocedeerde Salvadoranen  keren vrijwillig terug, staatsecretaris Mahdi: "Duurzamer en goedkoper dan gedwongen terugkeer"

Vanop de luchthaven van Zaventem zijn vanmorgen 80 asielzoekers uit El Salvador vrijwillig terug naar hun thuisland vertrokken. De nieuwe staatssecretaris voor Asiel en Migratie Sammy Mahdi (CD&V) wil dat er meer ingezet wordt op die vrijwillige terugkeer. Heel wat asielzoekers krijgen na grondig onderzoek te horen dat ze geen recht hebben op bescherming. Ze krijgen dan een bevel om het grondgebied te verlaten. Maar in de praktijk doen ze dat vaak niet. 

Het is een hele tijd geleden dat er nog een grote groep uitgeprocedeerde asielzoekers tegelijkertijd het land verlaten heeft. De gedwongen terugkeer ligt zo goed als stil, sinds de coronacrisis begon. Maar deze groep keert vrijwillig terug. Ze staan met zo'n 80 klaar om in te schepen op een vlucht naar hun vaderland El Salvador. Het asielverzoek dat ze indienden, kreeg een negatief antwoord. Een verblijfsvergunning hebben ze dus niet meer, wel een bevel om het grondgebied te verlaten.

Een vrijwillige terugkeer is veel duurzamer en veel goedkoper en komt dus iedereen ten goede

In het nieuwe regeerakkoord staat uitdrukkelijk dat er meer ingezet moet worden op vrijwillige terugkeer, naast gedwongen terugkeer. Of er meer middelen voor die vrijwillige terugkeer worden vrijgemaakt, is nog niet duidelijk. 

De nieuwe staatssecretaris voor Asiel en Migratie Sammy Mahdi (CD&V) was vandaag aanwezig op Brussels Airport en legt alvast uit waarom hij voorstander is van vrijwillige terugkeer: "Omdat dat veel duurzamer is, ze worden overtuigd een toekomst op te bouwen in hun land van oorsprong. Vrijwillige terugkeer is ook veel goedkoper dan gedwongen terugkeer en komt dus iedereen ten goede."

Wordt het beleid transparanter?

Hoeveel gedwongen terugkeer kost, is een groot vraagteken. Heel wat instanties drongen in het verleden aan op meer transparantie. Maar die is er onder de vorige staatssecretarissen niet gekomen. Meestal werd de vraag naar transparantie begraven onder het mom dat de kosten voor gedwongen terugkeer verdeeld zijn over verschillende diensten. 

Het gaat ondermeer over de kost van de detentiecentra zelf (gebouwen), het bewakingspersoneel, begeleidingspersoneel, de reiskosten van geweigerde vluchten... Er zijn heel wat zaken om in rekening te brengen. De totaalkost is niet berekend of niet openbaar gemaakt.

Hoeveel kost een gedwongen terugkeer?

In het regeerakkoord staat dat er een doorlichting komt van alle asieldiensten. Sammy Mahdi is zelf voorstander van meer transparantie inzake asiel en migratie. Vraag is dus of de kosten van gedwongen terugkeer deze legislatuur wel duidelijk zullen worden.

Ook over vrijwillige terugkeer is veel onduidelijkheid. Wie nu precies een steunpremie krijgt om in een land van herkomst een nieuwe start te kunnen maken is niet transparant. Net zomin als hoeveel die premie bedraagt en welke criteria er precies gelden om de hoogte te bepalen. 

Sneller een beslissing over asieldossier

"Er is altijd vrijwillige terugkeer geweest", zegt Mahdi vandaag. "Maar ik ben ervan overtuigd dat het terugkeerbeleid veel beter kan en geprofessionaliseerd kan worden." Hij klopt daarbij ook op een nagel die bij elke staatssecretaris weerkeert: de procedures moeten korter.  

"Terugsturen is nooit evident maar wanneer iemand twee, drie jaar moet wachten op een antwoord wordt het alleen maar moeilijker", stipt de nieuwe staatssecretaris aan. 

De proceduretijd waarin een asielzoeker wacht op een beslissing of hij/zij mag blijven, is de laatste jaren weer sterk opgelopen. Het personeel dat tijdens de vluchtelingencrisis van 2015 extra werd aangeworven, verdween te snel. De historische achterstand in dossiers, die zo goed als weggewerkt was, groeide weer aan.

Ik ben ervan overtuigd dat het terugkeerbeleid veel beter kan

De vorige staatssecretaris Maggie De Block (Open VLD) zorgde ervoor dat er weer meer personeel kon worden aangeworven. Zij werden de voorbije tijd opgeleid om ondermeer het Commissariaat-Generaal van de vluchtelingen en Staatlozen te versterken in het onderzoek van asieldossiers.

De nieuwe staatssecretaris voor Asiel en Migratie Mahdi wil van terugkeer voor wie geen verblijfsvergunning krijgt, hét speerpunt maken van zijn beleid. Ook hij herhaalt wat voorgangers al poneerden: "Vrijwillig als het kan, gedwongen als het moet." Mahdi voegt daar aan toe: "In heel de keten moet er qua aanpak heel wat verbeteren zowel qua vrijwillige als gedwongen terugkeer." Wordt dus vervolgd.

Bekijk hieronder het verslag uit "Het Journaal:

Video player inladen...

Meest gelezen