De wake voor de vermoorde, Mexicaanse journalist Julio Valdivia op 10 september 2020
Copyright 2020 The Associated Press. All rights reserved

Dubbel zoveel vergeldingsmoorden op journalisten in 2020, minder doden in oorlogszones

Het afgelopen jaar is het aantal vergeldingsmoorden op journalisten meer dan verdubbeld. Het gaat om 21 moorden in vergelijking met 10 vorig jaar. Dat blijkt uit een studie van het Committee to Protect Journalists (CPJ). Uit diezelfde studie blijkt dat in 2020 3 journalisten gedood zijn in oorlogsgebied. Dat is dan weer het laagste aantal sinds 2000,  waarschijnlijk omdat de gevechten in het Midden-Oosten het afgelopen jaar beperkt bleven en journalisten door de pandemie moeilijk konden reizen en minder aandacht hadden voor internationale conflicten.

De balans van het afgelopen jaar is niet min: in totaal zijn 30 journalisten gedood omwille van hun werk. 3 van hen kwamen om het leven door oorlogsgeweld, 6 bij een gevaarlijke opdracht en maar liefst 21 journalisten werden vermoord als vergelding voor hun werk. Dat blijkt uit de jaarlijkse cijfers van het Committee to Protect Journalists (CPJ). Ter vergelijking: in 2019 werden in totaal 24 journalisten vermoord: 8 door oorlogsgeweld, 6 bij een gevaarlijke opdracht en 10 als vergelding voor hun werk. 

Het aantal journalisten dat bij wijze van vergeldingsactie vermoord werd, is vergeleken met vorig jaar dus meer dan verdubbeld. Mogelijk vielen er zelfs nog meer slachtoffers: bij de moord op minstens 15 andere journalisten moet onderzoek nog uitwijzen of hun journalistiek werk ook de reden was voor die moord.

“Het is afgrijselijk dat het aantal moorden op journalisten het afgelopen jaar meer dan verdubbeld is”, klinkt het bij uitvoerend directeur van het CPJ Joel Simon. “Die escalatie wijst op het falen van de internationale gemeenschap om de plaag van straffeloosheid aan te pakken.”

Minstens 4 vergeldingsmoorden in Mexico

Mexico was het afgelopen jaar het gevaarlijkste land voor journalisten. 5 van de 30 moorden gebeurden daar. 4 van die 5 waren vergeldingsmoorden. Bij 4 andere moorden op journalisten onderzoekt het CPJ het motief nog. Journalisten die drugtrafiek en corruptie verslaan zijn het vaakst het slachtoffer.

Mexico is al langer een gevaarlijk land voor journalisten. De Mexicaanse president Andrés Manuel López Obrador beloofde bij zijn aantreden in 2018 om het geweld aan te pakken, maar heeft sindsdien nog maar weinig actie ondernomen.

Dat het land, in vredestijd, op nummer 1 staat, is opvallend. Op nummer twee en drie staan namelijk Afghanistan en Syrië, waar het afgelopen jaar telkens 4 moorden op journalisten plaatsvonden. Op de Filipijnen  vonden 3 moorden plaats met een duidelijk motief, in Honduras, India en Irak telkens 2. Ook in Bangladesh, Barbados, Colombia, Iran, Nigeria, Paraguay, Somalië en Yemen is het afgelopen jaar telkens één journalist  gedood omwille van zijn of haar werk.

Opvallend minder doden door oorlogsgeweld

Een andere conclusie van het onderzoek van het CPJ is dat er sinds 2000 nog nooit zo weinig journalisten zijn gedood zijn door oorlogsgeweld. Het gaat om drie journalisten, terwijl dat er vorig jaar nog 8 waren, in 2018 nog 17 en het daarvoor nog 26.

Die daling heeft waarschijnlijk te maken met een aantal zaken. Enerzijds bleef het in het Midden-Oosten het afgelopen jaar relatief rustig. Anderzijds konden journalisten door de pandemie en de opgelegde reisrestricties minder reizen maken. Bovendien was er dit jaar minder media-aandacht voor conflictgebieden, omwille van de COVID-19.

Je kan het aantal vermoorde journalisten van 1992 tot 2020 hier bekijken via de interactieve tool van het Committee to Protect Journalists.

Meest gelezen